I SAB/Sz 8/19

Sygn. [...] I SAB/Sz 8/19 P O S T A N O W I E N I E Dnia 20 grudnia 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Maczewski po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. W. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie o sygn. akt [...] DW odrzucić skargę Pismem z dnia [...] października 2019 r. skarżący Z. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego. Skarżący zarzucił naruszenie art. 125, art. 139, art. 140 ustawy - ordynacja podatkowa i naruszenie terminów załatwienia sprawy. Złożył wniosek o: • zobowiązanie Naczelnika Urzędu Skarbowego do merytorycznego zakończenia sprawy sygn. akt [...] • zobowiązanie Naczelnika Urzędu Skarbowego do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy. W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że w piśmie z dnia [...] września 2017 r. zgłosił do Prokuratury Rejonowej w B. doniesienie o popełnieniu "przestępstwa gospodarczego", sprawa została przekazana do Naczelnika Urzędu Skarbowego, który w piśmie z dnia [...] grudnia 2018 r. [...] poinformował, że wszczął postępowanie przeciwko A. S. o czyn zabroniony z art. 62 § 2a kk. W uzasadnieniu skargi wskazał, że A. S. była kontrahentem skarżącego, który otrzymał od niej fakturę VAT nr [...] z dnia [...] maja 2016 r. o wartości zakupu netto [...] zł, podatek VAT [...] zł. Kwestia związana z wystawieniem przez A. S. korekty ww. faktury była przedmiotem doniesienia. Zdaniem Skarżącego, nie otrzymał on od niej korekty ww. faktury. Jak wskazał w skardze, w lutym 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. podjął wobec Skarżącego czynności sprawdzające dotyczące udokumentowania zdarzenia gospodarczego na podstawie otrzymanej faktury VAT. W piśmie z dnia [...] października 2017 r. znak [...] Naczelnik Z. Urzędu Celno-Skarbowego w S. dokonał rozliczenia podatku od towarów i usług za maj 2016 r. Jak wyjaśnił dalej Skarżący, został on "tym samym" zobowiązany do zwrotu podatku w kwocie [...]zł, "odprowadzonego w czerwcu 2016 r." Powołał się na dokonaną przez A. S. korektę faktury sprzedaży (zakupu u Skarżącego). Dalej Skarżący wyjaśnił, że w decyzji ostatecznej z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] Naczelnik Z. Urzędu Celno-Skarbowego w S. stwierdził, że "Z kolei na gruncie przedmiotowego postępowania podatkowego prowadzonego wobec Z. W., w ocenie organu odwoławczego, bez znaczenia dla oceny spornej transakcji jest fakt skorygowania przez A. S. wystawionej na rzecz podatnika faktury nr [...] z dn. [...].05.2016r..." Zdaniem Skarżącego, bezczynność organu podatkowego – Naczelnika Urzędu Skarbowego oraz przewlekłość w podjęciu działań i wyjaśnieniu sprawy jest nie do przyjęcia w sytuacji zakończonej kontroli podatkowej i wydaniu decyzji ostatecznej przez Naczelnika Z. Urzędu Celno-Skarbowego w S.. Skarżący liczy na pomoc Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w doprowadzeniu do ukarania sprawcy oszustwa podatkowego A. S.. Skarżący od 18 miesięcy oczekuje na ustalenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie wszczętego postępowania karnego skarbowego przeciwko A. S. o czyn zabroniony z art. 62§2a kk. Wraz ze skargą złożył szereg kopii dokumentów, w tym kopię doniesienia skarżącego z dnia [...] września 2017 r. oraz innych dokumentów wydanych przez organy prowadzące postępowanie karne skarbowe związane ze złożonym zawiadomieniem. W odpowiedzi na skargę Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w S. wniósł o jej odrzucenie w całości jako niedopuszczalnej na podstawie art. 58 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2019.2325), zwanej dalej: "p.p.s.a.", ewentualnie o oddalenie skargi w całości na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu jej dopuszczalność. Ustala, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia skargi, jakie zostały enumeratywnie wymienione w art. 58 § 1 p.p.s.a. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy, w kognicji sądu administracyjnego. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi z tej przyczyny ma miejsce wówczas, gdy skarga dotyczy aktu lub czynności nie objętych zakresem właściwości sądu administracyjnego albo została wniesiona w sprawie wyłączonej z zakresu właściwości tego sądu. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: decyzje administracyjne (pkt 1); postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2); postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu (pkt 3); inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI o.p., postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 4); pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających (pkt 4a); akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5); akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6); akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego (pkt 7); bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8); bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI o.p., do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych jest zatem ściśle określony przepisami prawa. Wyznacza go katalog skarg na określone w art. 3 § 2, 2a i 3 p.p.s.a. działania organów administracji publicznej, ich bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Przy czym sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jedynie w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. oraz w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1–3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI o.p., postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw oraz postępowań w sprawach pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach, opinii zabezpieczających i odmowy wydania opinii zabezpieczających. Warunkiem dopuszczalności skargi na przewlekłość postępowania czy bezczynność organu jest zatem wystąpienie podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, zaś kontrola sądu administracyjnego sprowadza się do sprawdzenia, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze aktu administracyjnego lub czynności z zakresu administracji publicznej i jest zaskarżalna do tego sądu. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest przewlekłość Naczelnika Urzędu Skarbowego w załatwianiu zgłoszonego przez Skarżącego do Prokuratury Rejonowej w B. w dniu [...] października 2017 r. zawiadomienia o wystawieniu przez A. S. nierzetelnej korekty faktury, które to zawiadomienie zostało przekazane do rozpoznania Naczelnikowi Urzędu Skarbowego (pismem z dnia [...] kwietnia 2018 r.). W ocenie sądu, tak zakreślony przedmiot skargi nie mieści się w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych. W tym miejscu wskazać należy, na co trafnie zwrócił uwagę organ w odpowiedzi na skargę, że w toku postępowania karnego skarbowego, którego prowadzenia dotyczy skarga, Naczelnik Urzędu Skarbowego nie działa jako organ administracji (administracji podatkowej), lecz jako ustanowiony na mocy art. 118 § 1 pkt 1 ustawy - kodeks karny skarbowy organ ścigania — organ postępowania przygotowawczego w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe. Ustawodawca nie wskazał w żadnej z aktualnie obowiązujących norm prawa kompetencji sądów administracyjnych do kontroli naczelnika urzędu skarbowego działającego jako organ ścigania w sprawach karnych skarbowych, żadna z obowiązujących norm nie upoważnia również do dokonywania rozszerzającej wykładni i przyjęcia założenia, że wzmiankowane sprawy należą do kognicji sądów administracyjnych. Wskazać należy również, że okoliczność, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego obok występowania w charakterze organu ścigania występuje również w charakterze organu podatkowego (choć nie w tej sprawie), nie może być kryterium stanowiącym podstawę uznania, że istnieje prawna możliwość zakwalifikowania wszelkich jego działań jako spraw sądowoadministracyjnych i dokonywania ich oceny przez pryzmat ustaw podatkowych. Podkreślić należy, że organy administracji działają również w ramach stosunków z zakresu prawa pracy oraz w sferze obrotu gospodarczego i w odniesieniu do swoich działań z tych obszarów nie podlegają kognicji sądów administracyjnych, lecz sądów powszechnych. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, sprawa kama skarbowa, której natychmiastowego zakończenia domaga się skarżący, nie jest sprawą sądowoadministracyjną i nie mieści się w granicach art. 3 § 2 w pkt 8 i 9 p.p.s.a. Nie stosuje się też do niej żadnych reguł obowiązujących na gruncie prawa podatkowego w toku postępowań podatkowych, na które powołuje się skarżący, w szczególności art. 125 O.p. (zasada szybkości i wnikliwości działania w toku postępowania podatkowego), art. 139 O.p. (terminy załatwienia sprawy podatkowej) i art. 140 O.p. (informowanie o niezałatwieniu sprawy w terminie i planowanym terminie jej załatwienia). Ustawodawca wszystkie powołane przez skarżącego przepisy umiejscowił w dziale IV ustawy - ordynacja podatkowa, zatytułowanym Postępowanie podatkowe i w ten sposób wyraźnie wskazał, że należy je stosować wyłącznie w toku postępowania podatkowego, a nie w toku postępowania karnego skarbowego, do którego zastosowanie znajdują przepisy kodeksu karnego skarbowego oraz kodeksu postępowania karnego. Dlatego, skoro sprawy należące do właściwości Naczelnika Urzędu Skarbowego z zakresu prawa karnego skarbowego nie są sprawami administracyjnymi w rozumieniu powołanych powyżej norm prawnych, to brak jest prawnej możliwości wniesienia przez Z. W. do sądu administracyjnego skutecznej prawnie skargi na przewlekłość czy bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie [...] DW, a tym samym skarga inicjująca postępowanie w przedmiotowej sprawie jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.