I SO/Sz 12/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 30 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy. A. L., w związku z zamiarem złożenia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego złożył urzędowy formularz PPF wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego. W dniu 2 września 2014 r. wpłynęła do sądu skarga na opisaną wyżej decyzję, zarejestrowana pod sygn. akt I SA/Sz 1076/14, a ustalony w związku ze skargą wpis wynosi [...] zł. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca powołał się na bardzo duże obciążenia finansowe jakie w bieżącym roku musiał i musi ponosić ze względu na prowadzenie gospodarstwa rolnego w skład którego wchodzą ziemie położone w gminach oddalonych od S. (gmina W. i gmina P.). Podał, że prowadzone gospodarstwo rolne jest jedynym źródłem dochodu. Na gospodarstwo składają się łąki klasy IV i V, pastwiska oraz nieużytki, zadrzewienia, rowy melioracyjne, które nie pozwalają na prowadzenie upraw zbóż, warzyw okopowych i innych. Skarżący oświadczył, że otrzymuje dopłaty unijne w wysokości [...] zł oraz dopłaty krajowe w wysokości [...] zł. Z uzasadnienia wniosku wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie. Odnośnie do majątku, skarżący wskazał na nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha ([...] ha przeliczeniowe w tym łąki [...] ha klasy IV,V, pastwiska [...] ha, nieużytki zadrzewienia). Innych nieruchomości, ani oszczędności skarżący nie wykazał. Oświadczył, że posiada ciągnik [...] z [...]r., spalony samochód kempingowy [...] z [...] r.(do całkowitego remontu), motocykl [...] z uszkodzonym silnikiem z [...] r., kosiarki oraz inny sprzęt do ciągnika. Skarżący jest współwłaścicielem samochodu "[...]" [...] z [...] r. Oświadczył, że miesięczny dochód z gospodarstwa rolnego, z uwzględnieniem dopłat unijnych i krajowych, po uwzględnieniu kosztów wynosi około [...] zł miesięcznie. Referendarz sądowy wezwaniem z dnia 2 września 2014 r. zobowiązał wnioskodawcę, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm, dalej zwana: "p.p.s.a.") do nadesłania dodatkowych dokumentów i oświadczeń z uwagi na to, że oświadczenie okazało się niewystarczające do oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy. Zobowiązanie referendarza sądowego obejmowało: 1) decyzje ustalające zobowiązanie podatkowe wnioskodawcy w podatkach lokalnych (podatek od nieruchomości, podatek rolny, leśny) na 2014 rok, 2) zaświadczenia Dyrektora Z. Oddziału Regionalnego ARiMR o wysokości wypłaconych wnioskodawcy w roku 2013 i 2014 środków pieniężnych z tytułu dopłat, 3) zeznania podatkowego wnioskodawcy o wysokości dochodów uzyskanych w 2013 roku albo zaświadczenia właściwego organu podatkowego o niezłożeniu zeznania podatkowego za 2013 rok, 4) dokumentów potwierdzających wysokość przychodów i kosztów prowadzonej działalności rolniczej za okres ostatnich trzech miesięcy, 5) wyciągów z rachunków bankowych wnioskodawcy za okres od 1 lipca do 31 sierpnia 2014 r., 6) wykazu miesięcznych wydatków na utrzymanie z okresu ostatnich trzech miesięcy, 7) dodatkowego oświadczenia o tytule prawnym do nieruchomości położonej w S., przy ul. [...], wraz z dokumentami potwierdzającymi powyższe. Wnioskodawca nadesłał: 1) kserokopie decyzji dotyczących podatków lokalnych na 2014 rok wydanych przez Burmistrza P. oraz Burmistrza W., 2) kserokopię decyzji z dnia 8 stycznia 2014 r. w sprawie przyznania wnioskodawcy płatności w ramach wsparcia bezpośredniego na rok 2013 w wysokości [...]zł, 3) zaświadczenie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w S. potwierdzające, że wnioskodawca nie zadeklarował przychodów i dochodów w Drugim Urzędzie Skarbowym w S., 4) kserokopie dokumentów potwierdzających wysokość ponoszonych wydatków: na ubezpieczenie w KRUS w wysokości [...] zł miesięcznie, na zakup oleju napędowego i benzynę w okresie ostatnich trzech miesięcy w wysokości [...] zł, na ubezpieczenie roczne ciągnika rolniczego w łącznej wysokości [...] zł, na ubezpieczenie roczne pojazdu [...] T w łącznej wysokości [...] zł, na ubezpieczenie "spalonego autokempingu" w wysokości [...] zł, opłata za parkingowa miesięczna za "spalony autokemping" w wysokości [...] zł miesięcznie. W odpowiedzi na wezwanie wnioskodawca wyjaśnił dodatkowo w piśmie z dnia 15 września 2014 r., że nie posiada rachunku bankowego. Nieruchomość położona w S. przy ul. [...] należy do rodziców, u których mieszka przez dziewięć miesięcy w roku. Oświadczył, że w okresie ostatnich trzech miesięcy nie otrzymał żadnych przychodów. Dodał przy tym, że ponad wskazane wyżej wydatki, na żywność wydał [...] zł miesięcznie w okresie ostatnich trzech miesięcy, na ubrania robocze [...] zł, środki opatrunkowe [...] zł, na dopłatę do prądu, wody i gazu zużytego w domu rodziców przy ul. [...], wydał w okresie ostatnich trzech miesięcy kwotę [...] zł miesięcznie. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a."), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu (referendarza sądowego) natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności. Należy podkreślić, że dokonywana przez referendarza sądowego ocena sytuacji finansowej strony obejmuje ustalenie, czy wnioskodawca jest w stanie ponieść koszty sądowe zarówno samodzielnie, przy pomocy osób prowadzących wspólne gospodarstwo domowe, jak i innych osób (tj. członków najbliżej rodziny zobowiązanych do alimentacji), czy instytucji. Dopiero pełne zbadanie sytuacji majątkowej i rodzinnej wnioskodawcy, a także osób bliskich pozwala rozstrzygnąć o przyznaniu prawa pomocy z budżetu państwa. Wskazać należy, że aktualnie wnioskodawca jest zobowiązany do poniesienia kosztów sądowych w sprawie z jego skargi zarejestrowanej pod sygn. akt I SA/Sz 1076/14, sprowadzających się na obecnym etapie do wpisu od skargi w kwocie [...] zł. W związku z ww. skargą ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego. Wniosek złożony w tej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie, wnioskodawca nie wykazał bowiem, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W formularzu wnioskodawca podał, że źródłem utrzymania jest gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha ([...] ha przeliczeniowe) i wskazał, że miesięczny "dochód z gospodarstwa rolnego uwzględniając dopłaty unijne i krajowe po uwzględnieniu kosztów" wynosi około [...] zł miesięcznie. Wnioskodawca nie wykazał innych źródeł dochodu ani oszczędności. Powyższe oświadczenia były niewystarczające do oceny jakie są możliwości płatnicze wnioskodawcy, dlatego został wezwany pismem z dnia 2 września 2014 r. do nadesłania ww. dokumentów i oświadczeń, które miały uzupełnić dotychczasowe dane. Jak dotychczas skarżący nie przedłożył wymaganego zaświadczenia o wysokości wypłaconych wnioskodawcy w roku 2013 i 2014 środków pieniężnych z tytułu dopłat do gospodarstwa rolnego, co pozwoliłoby ustalić skalę prowadzonej działalności i potwierdzić sposób korzystania z posiadanych gruntów. Z nadesłanych kopii decyzji w sprawie podatków lokalnych wynika, że wnioskodawca zadeklarował posiadanie [...] ha fizycznych ([...] ha przeliczeniowych), a nadesłana kopia decyzji z dnia 8 stycznia 2014 r. o przyznaniu jednolitej płatności obszarowej na 2013 r. w wysokości [...]zł, odnosi się do części posiadanego gospodarstwa, to jest odnosi się do działek o powierzchni [...] ha. Należy podkreślić, że wnioskodawca wskazał w urzędowym formularzu wysokość dochodu, podając, że jest to kwota około [...] zł miesięcznie. Nie przedstawił jednak dokumentów potwierdzających wysokość przychodów, kosztów i wysokości dopłat (otrzymanych w 2013 roku). Pomimo wezwania, oświadczył jedynie, że w okresie ostatnich trzech miesięcy nie otrzymał "żadnych przychodów". Podał jednocześnie, że "w wymienionym okresie", t.j. w okresie ostatnich trzech miesięcy, ponosił wydatki na utrzymanie. Wydatki te wnioskodawca szczegółowo wymienił w piśmie z dnia 15 września 2014 r. Z oświadczenia wnioskodawcy wynika, że wskazane miesięczne wydatki ponosił w okresie trzech miesięcy, zatem łączna kwota tych wydatków przekracza [...]zł. Powyższe zestawienie informacji o braku przychodów oraz o poniesionych, w tym samym okresie, częściowo udokumentowanych wydatkach w kwocie przekraczającej [...]zł, powoduje, że prawdziwość oświadczenia skarżącego, co do posiadanych aktualnie środków pieniężnych, w tym o braku oszczędności, budzi poważne wątpliwości. Skarżący nie przedłożył wyciągów z rachunków bankowych z wymaganego okresu, co również uniemożliwia ustalenie jakie są jego aktualne możliwości płatnicze. Prawdziwość oświadczenia o tym, że skarżący nie posiada rachunku bankowego budzi wątpliwości, gdyż z uzasadnienia przesłanej decyzji z dnia [...] r. (k. 12) wynika, że przyznana wnioskodawcy jednolita płatność obszarowa "zostanie przekazana na rachunek bankowy [...]". Dokumentów potwierdzających likwidację tego rachunku bankowego wnioskodawca nie przedłożył. W świetle powyższych uwag, należy stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie skarżący nie wykazał w sposób należyty, iż znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Otrzymane wezwanie wykonał wybiórczo, nie podając wszystkich wymaganych informacji i dokumentów, koniecznych do ustalenia aktualnych możliwości płatniczych, co uniemożliwia referendarzowi sądowemu weryfikację twierdzeń podnoszonych w złożonym wniosku. Mając wszystko powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji.