II SA/Sz 100/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel Sędzia, NSA Iwona Tomaszewska, Protokolant Michał Iwanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu oddala skargę U z a s a d n i e n i e : W dniu [...] r. M. O. zwrócił się do Starosty Powiatowego z wnioskiem o rejestrację pojazdu marki [...], określając jego rodzaj i przeznaczenie jako "pojazd samochodowy inny". Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Starosta , powołując się na art. 68 ust. 1 i 2, art. 69, art. 71 ust. 1 pkt 3 oraz art. 86a ustawy dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz §2 ust. 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. z 2007 r. Nr 186, poz. 1322), odmówił rejestracji pojazdu rodzaju "samochodowy inny", podrodzaju "czterokołowiec", kategorii homologacji [...]. W uzasadnieniu decyzji Starosta przytoczył treść przepisów powołanych w jej podstawie prawnej i stwierdził, że do wniosku o rejestrację strona dołączyła wyciąg ze świadectwa homologacji udzielonego przez organ inny niż Minister Infrastruktury. Zgodnie z pierwszymi trzeba znakami w numerze homologacji "e13" – świadectwo homologacji zostało udzielone w Luksemburgu – państwie członkowskim Unii Europejskiej. Z uwagi jednak na treść art. 86a ustawy Prawo o ruchu drogowym, przedłożony wyciąg ze świadectwa homologacji nie mógł zostać uwzględniony, bowiem zwolnienie z obowiązku uzyskania świadectwa homologacji wydanego przez Ministra Infrastruktury dotyczy wyłącznie pojazdów z rodzaju samochodu osobowego z silnikiem spalinowym, ciągnika rolniczego, motocykla i motoroweru. Od decyzji tej M. O. złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego podnosząc, że przywołane w niej przepisy nie mają zastosowania do jego pojazdu. M. O. zarzucił organowi I instancji pominięcie art. 68 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, który nie wymaga świadectwa homologacji ministra transportu. W ocenie odwołującego się, odmowa rejestracji kłóci się ze stanowiskiem Ministerstwa Infrastruktury, które wydało zgodę na druk karty pojazdu, która nie zostałaby wydana, gdyby pojazd nie był dopuszczony do ruchu drogowego przy uwzględnieniu homologacji państwa Unii Europejskiej. W wyniku rozpatrzenia sprawy na skutek wniesionego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 72 i art. 73 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, decyzją z dnia [...] r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając treść podjętego rozstrzygnięcia Kolegium podało, że z obowiązujących przepisów wynika, że jednym z dokumentów niezbędnych do rejestracji pojazdu jest wyciąg ze świadectwa homologacji albo odpis decyzji zwalniającej pojazd z homologacji, jeżeli jeden z tych dokumentów jest wymagany. Zgodnie z art. 68 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, producent lub importer nowego pojazdu samochodowego, ciągnika rolniczego, motoroweru, tramwaju lub przyczepy oraz przedmiotów ich wyposażenia lub części jest obowiązany uzyskać dla każdego nowego typu tych pojazdów, przedmiotu ich wyposażenia i części świadectwo homologacji wydane przez ministra właściwego do spraw transportu. Obowiązek ten nie dotyczy producenta lub importera samochodu osobowego z silnikiem spalinowym, ciągnika rolniczego, motocykla i motoroweru, który uzyskał w odniesieniu do poszczególnych tych pojazdów świadectwo homologacji wydane zgodnie ze wspólnotową procedurą homologacji przez właściwy organ państwa członkowskiego Unii Europejskiej (ust. 2). W myśl art. 69 ustawy Prawo o ruchu drogowym, producent lub importer nowych pojazdów są obowiązani wydać wyciąg ze świadectwa homologacji do każdego pojazdu, dla którego typu wydano świadectwo homologacji, lub odpis decyzji zwalniającej pojazd z homologacji. Wyciąg ze świadectwa homologacji lub odpis decyzji zwalniającej pojazd z homologacji przekazuje się właścicielowi pojazdu. Art. 86a ustawy stanowi, że prawa i obowiązki producenta i importera, o których mowa w art. 68-70, dotyczą również podmiotu wprowadzającego do obrotu na terytorium RP w ramach wewnątrzwspólnotowego nabycia nowy pojazd samochodowy, ciągnik rolniczy, motorower, tramwaj lub przyczepę oraz przedmioty ich wyposażenia lub części. Z powołanych przepisów Kolegium wywiodło, że zasadą jest, iż właściciel nowego pojazdu samochodowego, ciągnika rolniczego, motoroweru, tramwaju lub przyczepy, występujący o jego pierwszą rejestrację na terenie RP powinien przedstawić otrzymane od importera, producenta lub podmiotu wprowadzającego do obrotu na terytorium RP w ramach wewnątrzwspólnotowego nabycia, świadectwo homologacji. W przypadku pojazdu innego niż wymienione w art. 68 ust. 2 ustawy, tj. samochodu osobowego z silnikiem spalinowym, ciągnika rolniczego, motocykla i motoroweru, świadectwo homologacji może zostać wydane, zgodnie ze wspólnotową procedurą homologacji, przez właściwy organ państwa członkowskiego Unii Europejskiej. Zatem dla pojazdów innych niż wymienione w art. 68 ust. 2 ustawy, świadectwo homologacji musi zostać wydane przez ministra właściwego do spraw transportu. W związku z powyższym dla pojazdu typu "quad" jakim jest pojazd [...] tj. pojazdu z rodzaju "pojazd samochodowy inny", podrodzaj "czterokołowiec", kategorii homologacyjnej "L7e", producent, importer lub podmiot dokonujący wewnątrzwspólnotowego nabycia są obowiązani uzyskać i przekazać właścicielowi pojazdu wyciąg ze świadectwa homologacji wydanego przez ministra właściwego do spraw transportu. Mając na uwadze to, że wyciąg ze świadectwa homologacji przedstawiony przez M. O. uzyskany został w [...], nie może zostać uwzględniony. Świadectwo homologacji powinno zostać bowiem wystawione dla przedmiotowego pojazdu przez Ministra Infrastruktury, gdyż zaliczany jest on do pojazdów samochodowych, co do których, zgodnie z art. 68 ust. 1 cyt. ustawy, świadectwo homologacji wydaje minister właściwy do spraw transportu. Skoro strona nie przedłożyła wyciągu ze świadectwa homologacji wymaganego przez art. 72 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 86a i art. 68 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, wystąpiła negatywna przesłanka do rejestracji pojazdu. M. O. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzucając jej: 1) niewłaściwe zastosowanie art. 72 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 68 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, przez przyjęcie, że do zarejestrowania pojazdu typu "quad" niezbędne jest świadectwo jego homologacji wydane przez Ministra Infrastruktury naszego kraju, 2) nieuwzględnienie przy rozstrzyganiu sprawy postanowień obowiązującego porozumienia dotyczącego przyjęcia jednolitych wymagań technicznych dla pojazdów kołowych, wyposażenia i części, które mogą być stosowane w tych pojazdach, oraz wzajemnego uznawania homologacji udzielonych na podstawie tych wymagań, sporządzonego w Genewie dnia 20 marca 1958 r., opublikowanego w Dz. U. z 1979 r. Nr 16, poz. 98 i 99 ze zm. Dz. U. z 2001 r., Nr 104, poz. 1135 i 1136). Wskazując na powyższe naruszenia M. O. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego nieuwzględnienia wprost postanowień Porozumienia dotyczącego przyjęcia jednolitych wymagań technicznych dla pojazdów kołowych (...) sporządzonego w Genewie dnia 20 marca 1958 r. organ wyjaśnił, że w oświadczeniu rządowym z dnia 18 maja 2001 r. w sprawie mocy obowiązującej w/w porozumienia, zawarta została informacja, że Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej ratyfikował to porozumienie dnia 18 października 2000 r. Ratyfikacja porozumienia, które jest umową międzynarodową, nie została jednak poprzedzona zgodą parlamentu na ratyfikację, zatem umowa ta nie stanowi źródła prawa powszechnie obowiązującego, a stanowić może jedynie podstawę do dostosowania obowiązującego w RP prawa w zakresie jaki jest przez nią regulowany. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Kontrola zaskarżonej decyzji przeprowadzona pod kątem jej zgodności z prawem doprowadziła Sąd do uznania, że decyzja ta prawa nie narusza. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie stała się kwestia warunków pierwszej rejestracji na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nowego pojazdu samochodowego rodzaju "pojazd samochodowy inny", podrodzaju "czterokołowiec", kategorii homologacji [...] sprowadzonego z zagranicy w ramach jego wewnątrzwspólnotowego nabycia. Przesłanki dopuszczenia pojazdów do ruchu określone zostały w Rozdziale 2 Działu III ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), określanej w dalszej części uzasadnienia jako ustawa. Stosownie do postanowień art. 71 ust. 1 ustawy, co do zasady, dokumentem stwierdzającym dopuszczenie do ruchu pojazdu samochodowego, ciągnika rolniczego, motoroweru lub przyczepy jest dowód rejestracyjny albo pozwolenie czasowe. Art. 72 ust. 1 ustawy wyszczególnia dokumenty jakie są niezbędne do dokonania rejestracji pojazdu. Dokumentami tymi są, m.in.: - dowód własności pojazdu lub dokument potwierdzający powierzenie pojazdu, o którym mowa w art. 73 ust. 5; - karta pojazdu, jeżeli była wydana; - wyciąg ze świadectwa homologacji albo odpis decyzji zwalniającej pojazd z homologacji, jeżeli są wymagane; - zaświadczenie o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu, jeżeli jest wymagane; - dowód rejestracyjny, jeżeli pojazd był zarejestrowany; - dowód odprawy celnej przywozowej, jeżeli pojazd został sprowadzony z terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej i jest rejestrowany po raz pierwszy; - dokument potwierdzający zapłatę akcyzy na terytorium kraju, jeżeli samochód osobowy został sprowadzony z terytorium państwa członkowskiego i jest rejestrowany po raz pierwszy. Podmiot wprowadzający do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w ramach wewnątrzwspólnotowego nabycia nowy pojazd samochodowy, ciągnik rolniczy, motorower, tramwaj lub przyczepę oraz przedmioty ich wyposażenia lub części, jest zobowiązany, na mocy art. 86a ustawy, do spełnienia obowiązków nałożonych na producenta i importera pojazdów wymienionych w art. 68-70 ustawy. Zgodnie z art. 68 ust. 1 ustawy, producent lub importer nowego pojazdu samochodowego, ciągnika rolniczego, motoroweru, tramwaju lub przyczepy oraz przedmiotów ich wyposażenia lub części jest obowiązany uzyskać dla każdego nowego typu tych pojazdów, przedmiotu ich wyposażenia i części świadectwo homologacji wydane przez ministra właściwego do spraw transportu. W myśl postanowień ust. 2 tego artykułu, obowiązek, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy producenta lub importera samochodu osobowego z silnikiem spalinowym, ciągnika rolniczego, motocykla i motoroweru, który uzyskał w odniesieniu do poszczególnych tych pojazdów świadectwo homologacji wydane zgodnie ze wspólnotową procedurą homologacji przez właściwy organ państwa członkowskiego Unii Europejskiej. W takim stanie faktycznym i prawnym trafne okazało się stanowisko organów zaprezentowane w niniejszej sprawie. Skoro przedmiotem wniosku o rejestrację stał się tzw. "quad", tj. "pojazd samochodowy inny" oznaczony według producenta i według kategorii homologacji jako "L7e", to niewątpliwie pojazd ten nie mógł być uznany jako samochód osobowy spalinowy, ciągnik rolniczy, motorower, tramwaj lub przyczepa, których to pojazdów importerzy zostali zwolnieni z obowiązku posiadania świadectwa homologacji wystawionego przez ministra właściwego do spraw transportu na mocy art. 68 ust. 2 ustawy, jeżeli pojazd taki posiada świadectwo homologacji wydane zgodnie ze wspólnotową procedurą homologacji przez właściwy organ Państwa Wspólnotowego. W sprawie niekwestionowane jest, że skarżący nie przedstawił świadectwa homologacji wydanego przez właściwego ministra do spraw transportu dla zgłoszonego we wniosku o rejestrację pojazdu. Nie został zatem spełniony warunek, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 3, który nakazuje przy pierwszej rejestracji nowego pojazdu na terenie RP przedłożenie wyciągu ze świadectwa homologacji. Tym samym uzasadniona jest decyzja odmawiająca skarżącemu zarejestrowania przedmiotowego pojazdu. Ustosunkowując się do zarzutu nieuwzględnienia przez Kolegium Porozumienia dotyczącego przyjęcia jednolitych wymagań technicznych dla pojazdów kołowych, wyposażenia i części, które mogą być stosowane w tych pojazdach, oraz wzajemnego uznawania homologacji udzielonych na podstawie tych wymagań, sporządzonego w Genewie dnia 20 marca 1958 r. (Dz. U. z 1979 r. Nr 16, poz. 98 i 99 ze zm.) należy zauważyć, że Porozumienie to stanowi swego rodzaju zbiór uzgodnionych i postulowanych rozwiązań ukierunkowanych na ujednolicenie wymagań technicznych umożliwiających wzajemne uznawanie homologacji przez państwa je podpisujące, celem ułatwienia używania pojazdów, wyposażenia i części, jeżeli zostały one honorowane zgodnie z tym wymaganiami przez właściwe władze. We wstępie tego Porozumienia strony zastrzegły jednak, że przyjęcie określonych wymagań ma nastąpić "jeśli to będzie możliwe". Oznacza to, że zawarte w tym akcie regulacje, które nie zostały w pełni przeniesione na grunt prawa krajowego, nie mogą stać się skuteczną podstawą zarzutu ich nieuwzględnienia przez organy prawo to stosujące. Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny wobec uznania, że skarga M. O. nie zasługuje na uwzględnienie, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł o jej oddaleniu.