II SA/Sz 1007/08

referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku I. i W. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Ich skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy I. i W. K. wnieśli skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. Nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji nakładające na skarżących karę w wysokości [...] zł z tytułu nielegalnego użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego na działce nr [...] przy ul. [...] w [...]. Skarżący, wezwani do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od skargi w kwocie 400 zł wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazując, że nie są w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny. Skarżący oświadczył, że jest osobą niepełnosprawną, od [...] lat choruje na [...], utrzymuje się z renty w kwocie [...] zł netto miesięcznie. Ponadto ze skarżącymi mieszka [...] letni syn który jest po operacji serca polegającej na wszczepieniu sztucznej zastawki aortalnej, a obecnie czeka na reoperację. Syn otrzymuje rentę socjalną w kwocie [...] zł miesięcznie. Skarżąca oświadczyła, że otrzymuje wynagrodzenie za pracę wynoszące [...] zł miesięcznie netto. Wnioskodawcy podali, że posiadają dom o pow. [...] m2 (budynek szeregowy) nie wykończony i w chwili obecnej wymagający remontu, nie posiadają innego majątku ani oszczędności, są zadłużeniu u sąsiadów i spłacają kredyt bankowy. Skarżący oświadczyli, że ich comiesięczne wydatki wynoszą: energia elektryczna [...] zł, woda [...] zł, telefon [...] zł, rata kredytu [...] zł, leki [...] zł, dojazd na rehabilitację [...] zł, ogrzewanie [...] zł. Wskazali, że bieżące wydatki pokrywają z kredytów, zalegają z opłatami za masażystę (ok. [...] zł) i za opał (za drewno w kwocie [...] zł). Oświadczyli, że stan ich zdrowia oraz sytuację materialną przedstawia załączone do wniosku pismo Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] skierowane do Urzędu Wojewódzkiego. Referendarz sądowy pismem z dnia [...] r. (doręczonym w dniu [...] r.) wezwał wnioskodawców do przedłożenia w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy; - dowodów potwierdzających wysokość dochodów uzyskanych w okresie ostatnich trzech miesięcy (np. odcinek renty, decyzja ZUS, zaświadczenie od pracodawcy), - dowodów potwierdzających wydatki na utrzymanie domu i leczenie poniesione w okresie ostatnich trzech miesięcy, - wyciągów lub wykazów z wszystkich rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, - dowodu potwierdzającego wysokość rat kredytów. Skarżący na wezwanie nie odpowiedzieli. W niniejszej sprawie, na obecnym etapie postępowania, koszty sądowe wynoszą 400 zł, tyle bowiem wynosi wpis stosunkowy od skargi stosownie do § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221 poz. 2193). Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 ww. ustawy). Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy). Zgodnie z art. 255 p.p.s.a. jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Informacje podane przez skarżących w złożonych urzędowych formularzach okazały się niewystarczające do oceny Ich rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych, a skarżący nie przedłożyli dokumentów źródłowych określonych w wezwaniu. Tymczasem, zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 246 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z pomocy. Samo złożenie kserokopii pisma skierowanego przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej do Urzędu Wojewódzkiego wskazującego na trudną sytuację zdrowotną i materialną wnioskodawców nie jest wystarczające do merytorycznego rozpoznania wniosku o prawo pomocy. Sąd jest uprawniony do samodzielnej weryfikacji oświadczeń o sytuacji majątkowej i rodzinnej wskazanych we wniosku. Ponieważ wnioskodawcy nie wykonali wezwania do przedłożenia dokumentów źródłowych wskazanych w wezwaniu należy uznać, że nie wykazali, iż znajdują się w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie pełnych kosztów postępowania w sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.