II SA/Sz 1067/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.), Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 grudnia 2011r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego oraz dodatków oddala skargę W dniu [...]r. skarżąca B. K. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku rodzinnego na dziecko K. K. urodzoną [...]r. oraz przysługujących do niego dodatków w okresie zasiłkowym od [...]r. do [...]r. Decyzją z dnia [...]r. działający z upoważnienia Burmistrza Gminy i Miasta w Sianowie Zastępca Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej odmówił przyznania skarżącej B. K. prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków z tytułu: samotnego wychowywania dziecka i z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego [...] z uwagi na brak spełnienia kryterium dochodowego. W odwołaniu od tej decyzji B. K. wskazała, że decyzja organu I instancji jest obarczona błędem w sposobie obliczenia dochodu. Podniosła, że jest wdową samotnie wychowującą [...] letnią córkę, legitymuje się znacznym stopniem niepełnosprawności z uwagi na wrodzoną wadę słuchu i mowy oraz chorobę nowotworową. Składając wniosek o świadczenia rodzinne skarżąca udokumentowała częściową utratę dochodu wskutek długotrwałego zwolnienia lekarskiego, co jednak nie zostało przez organ uwzględnione. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 5 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (tj. Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 992 ze zm.), art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych po rozpatrzeniu odwołania B. K. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Na wstępie uzasadnienia swojej decyzji Kolegium przypomniało, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych, zasiłek rodzinny i dodatki do niego są świadczeniami rodzinnymi i mają na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka. W myśl art. 4 ust. 2 w/w ustawy prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje: 1) rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka; 2) opiekunowi faktycznemu dziecka; 3) osobie uczącej się. Stosownie do art. 5 wyżej powołanej ustawy zasiłek rodzinny przysługuje w/w osobom, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504.00 zł (art. 5 ust. 1). W przypadku gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 583,00 zł (art. 5 ust. 2). W przypadku gdy dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie lub dochód osoby uczącej się przekracza kwotę uprawniającą daną rodzinę lub osobę uczącą się do zasiłku rodzinnego, o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym. W przypadku przekroczenia dochodu w kolejnym roku kalendarzowym zasiłek rodzinny nie przysługuje (art. 5 ust. 3) Dochód rodziny oznacza przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy (art. 3 ust. 2), zaś za dochód uznaje się, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, m.in. przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne, jak również inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, w tym m.in. dochody uzyskane z gospodarstwa rolnego, zaliczkę alimentacyjną określoną w przepisach o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, świadczenia pieniężne wypłacane w przypadku bezskuteczności egzekucji oraz inne wymienione w art. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Ponadto przepisy rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 02 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne wskazują sposób obliczania dochodu dla celów świadczeń rodzinnych (§ 15 - 19), w tym m.in. nakazują odliczyć od dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych podatek należny, składki na ubezpieczenia społeczne oraz składki na ubezpieczenia zdrowotne obliczane wg wskazanego wzoru. W przypadku utraty dochodu prawo do zasiłku rodzinnego ustala się na wniosek osoby, na podstawie dochodu rodziny lub dochodu osoby uczącej się pomniejszonego o utracony dochód spowodowany: - uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego, - utratą prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych, utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, z wyłączeniem pracy wykonywanej na podstawie umowy o dzieło, - utratą zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej, z wyjątkiem rent przyznanych rolnikom w związku z przekazaniem lub dzierżawą gospodarstwa rolnego, - wyrejestrowaniem pozarolniczej działalności gospodarczej (art. 5 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych). Z ustaleń organu I instancji wynika, że B. K. dnia [...] r. złożyła wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków do niego: z tytułu samotnego wychowywania dziecka i z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego [...]. Do wniosku załączyła zaświadczenie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego o uzyskanych przez siebie i męża dochodach w [...]r,.zaświadczenie Spółki A. z o.o. z dnia [...]r. o zatrudnieniu oraz okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim ([...]r.) wraz z zaświadczeniem o wysokości pobranego wynagrodzenia za miesiąc [...]r., kserokopię aktu urodzenia dziecka oraz kserokopię własnego dowodu osobistego, a także kserokopię aktu zgonu męża. Zdaniem Kolegium, organ pierwszej instancji w sposób właściwy, zgodnie z obowiązującymi, powołanymi wyżej przepisami, zweryfikował dochody rodziny B. K., mające wpływ na pobieranie świadczeń rodzinnych na dziecko i ustalił, że dochód roczny rodziny w [...]r. wyniósł [...] zł, zaś miesięczny dochód rodziny wynosi [...] zł. Biorąc powyższe pod uwagę oraz fakt, iż rodzina odwołującej składa się z dwóch osób, miesięczny dochód rodziny w przeliczeniu na osobę wynosi w przedmiotowej sprawie [...] zł. Tym samym stwierdził, że strona odwołująca się nie spełnia ustawowego kryterium do przyznania świadczenia w postaci zasiłku rodzinnego, przekracza bowiem kryterium dochodowe wynoszące 504,00 zł na osobę w rodzinie. Kolegium wyjaśniło, iż zarzuty odwołującej się w kwestii błędnego obliczenia dochodu rodziny K. są nieuzasadnione. Przepis powołanego wyżej art. 5 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych wymienia dochody, które podlegają odliczeniu jako dochód utracony. Wśród nich brak jest dochodów utraconych wskutek przebywania na zwolnieniu lekarskim. Uznał zatem, że prawidłowo organ I instancji przyjął dochody rodziny, nie uwzględniając jako dochodu utraconego wynagrodzenia pobieranego za czas przebywania na zwolnieniu lekarskim. Dodatkowo Kolegium stwierdziło, iż organ I instancji nie rozpatrzył wniosku w oparciu o przepisy art. 5 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który stanowi, że cyt.:" w przypadku gdy dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie lub dochód osoby uczącej się przekracza kwotę uprawniającą daną rodzinę lub osobę uczącą się do zasiłku rodzinnego o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym. W przypadku przekroczenia dochodu w kolejnym roku kalendarzowym zasiłek rodzinny nie przysługuje". Organ odwoławczy ustalił, że w obecnym okresie zasiłkowym, tj. od [...]r. do [...]r., kwota najniższego zasiłku rodzinnego wynosi 68,00 zł, zaś w przedmiotowej sprawie różnica pomiędzy dochodem w przeliczeniu na osobę w rodzinie B. K. ([...] zł) a kryterium dochodowym (504,00 zł) wynosi 195,09 zł i przekracza kwotę najniższego zasiłku rodzinnego. Brak jest zatem możliwości zastosowania w przedmiotowej sprawie przepisu art. 5 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W tej sytuacji Kolegium stwierdziło, że decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem. Powyższa decyzja została zaskarżona przez B. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W skardze podkreśla, że weryfikując kryterium dochodowe organy nie uwzględniły częściowej utraty dochodu z powodu zwolnienia lekarskiego. Skarżąca powołuje się na okoliczność samotnego wychowywania córki oraz swoją trudną sytuację zdrowotną. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego, jak i procesowego, w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania zaskarżonej decyzji. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Rozpoznając sprawę w świetle powołanego wyżej kryterium legalności Sąd uznał, iż skarga nie może być uwzględniona, bowiem wydając zaskarżoną decyzją organ prawa nie naruszył. B. K. dnia [...]r. złożyła wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego: - z tytułu samotnego wychowywania dziecka, - z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego[...] w okresie zasiłkowym trwającym od [...]r. do [...]r. W oparciu o art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą", zasiłek rodzinny wraz z dodatkami przysługuje rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka, opiekunowi faktycznemu dziecka lub osobie uczącej się, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504,00 zł, zaś w przypadku gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 583,00 zł. Przeciętny miesięczny dochód członków rodziny skarżącej uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, obliczony zgodnie z art.3 pkt 1 i 2 ustawy, wyniósł [...] zł a więc przekroczył ustalone dla tej rodziny 504,00 zł. Do wniosku z dnia [...] r. skarżąca B. K. dołączyła zaświadczenie z Drugiego Urzędu Skarbowego o uzyskanych dochodach w [...] r., zaświadczenie Spółki A. z dnia [...]r. o zatrudnieniu oraz okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim ([...] r.) wraz z zaświadczeniem o wysokości pobranego wynagrodzenia za miesiąc [...] r. Organy prawidłowo zgodnie z przepisami § 15 ust. 2 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. Nr 105 poz. 881 ze zm.) obliczyły dochód skarżącej dla celów świadczeń rodzinnych. Skarżąca zarówno w odwołaniu jak i w skardze wskazuje, że przyczyną przekroczenia kryterium dochodowego było nie uwzględnienie przez organy częściowej utraty dochodu na skutek przebywania na długotrwałym zwolnieniu lekarskim. Zdaniem Sądu, niewątpliwie nastąpiło zmniejszenie dochodu skarżącej spowodowane długotrwałym zwolnieniem lekarskim, ale nie jest to dochód utracony w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych, która w art. 3 pkt 23 tej ustawy zawiera definicję dochodu utraconego. Nie jest nim utrata części wynagrodzenia za pracę spowodowana zwolnieniem lekarskim, tylko utrata zatrudnienia, a wnioskodawczyni pracuje. Dołączone przez skarżącą do akt sprawy decyzje ZUS Oddział z [...]r. o przyznaniu jej świadczenia rehabilitacyjnego od dnia [...]r. do [...]r. nie podważają trafności decyzji organów obu instancji. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny , na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.