II SA/Sz 1078/06
WyrokWSA w Szczecinie2007-03-21
Skład orzekający: Danuta Strzelecka-Kuligowska, Henryk Dolecki, Maria Mysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kontenerowa suszarnia drewna z wiatą i kominem, posadowiona na działce bez pozwolenia na budowę i niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, stanowi obiekt budowlany podlegający nakazowi rozbiórki na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że kontener, nawet jeśli nie jest trwale związany z gruntem, należy zaliczyć do tymczasowych obiektów budowlanych w rozumieniu Prawa budowlanego z 1974 r. Ponieważ obiekt ten został wybudowany bez pozwolenia na budowę i na terenie przeznaczonym w planie zagospodarowania przestrzennego pod zabudowę innego rodzaju, orzeczenie o jego rozbiórce było zasadne. Uchybienia proceduralne organów nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę kontenerowej suszarni drewna z wiatą i kominem, uznając je za wybudowane bez pozwolenia na budowę i niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżący twierdzili, że nie była to budowa, a jedynie zmiana sposobu użytkowania istniejącego kontenera. WSA oddalił skargę, uznając obiekt za tymczasowy obiekt budowlany podlegający rozbiórce.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Sędziowie: Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędzia WSA Maria Mysiak ( spr.) Protokolant Joanna Białas - Gołąb po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2007r. sprawy ze skargi D. i S. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki o d d a l a skargę.
U Z A S A D N I E N I E:
Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r., Nr [...], nakazał D. i S. K. rozbiórkę [...] kontenerowej suszarni drewna z małą wiatą oraz komin, stanowiące całość techniczno-użytkową, gdyż zostały wybudowane bez pozwolenia na budowę i niezgodnie z ustaleniami obowiązującego w latach [...] planu zagospodarowania przestrzennego. Nadto organ nakazał uporządkować teren po rozbiórce. Decyzję wydano na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia
24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 29 ze zm.) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.).
Uzasadniając decyzję organ wskazał, że w dniu [...] r. zostało wszczęte z urzędu postępowania administracyjne w sprawie kontenerowej suszarni drewna o wymiarach [...] x [...] m, zlokalizowanej na działce nr [...] położonej
w [...] przy ul. [...]. Dalej organ opisał podejmowane w sprawie czynności, podając między innymi, że w dniu [...] r. wydał, na podstawie przepisu art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, decyzję nakazującą skarżącym rozbiórkę przedmiotowej suszarni. Decyzja ta, w wyniku odwołania skarżących, została uchylona przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia
[...] r., a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia. Uchylenie decyzji nastąpiło z uwagi na to, że zebrany materiał dowodowy nie określał jednoznacznie daty wybudowania suszarni z wiatą. Ponownie rozpatrując sprawę organ przesłuchał świadków oraz strony i ustalił, że kontenerowa suszarnia drewna
z małą wiatą i komin zostały wybudowane w latach [...]. Ponieważ plan zagospodarowania przestrzennego, obowiązujący w czasie popełnienia samowoli, dopuszczał możliwość wprowadzenia na tym terenie podstawowych usług dla ludności, a w obiektach jest prowadzona produkcja wyrobów stolarskich, należało orzec, na podstawie wskazanych na wstępie przepisów, o rozbiórce obiektu.
W odwołaniu od ww. decyzji D. i S. K. podnosili, że kontener, który obecnie służy do [...], został przywieziony na ich działkę
w całości i postawiony bezpośrednio na ziemi obok kotła i komina, a nie był budowany. Kocioł c.o. podłączony do komina zostały ustawione już w latach [...]-tych
i wraz z parnikiem służyły do ogrzewania namiotu z nowalijkami i parowania ziemniaków. Kontener początkowo służył do przechowywania narzędzi rolniczych, nawozów, pasz. Dopiero od roku [...] powstało urządzenie do podsuszania drewna, które po raz pierwszy zostało uruchomione latem. W takiej sytuacji decyzja nakazująca rozbiórkę jest niezasadna, gdyż nie było żadnej budowy, a tylko zmiana sposobu użytkowania.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r., Nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu wskazał, że organ pierwszej instancji przeprowadził w dniu
[...] r. kontrolę na nieruchomości zabudowanej przy ul. [...]
w [...] w obecności R. P., prowadzącego w budynkach należących do skarżących działalność "Zakład [...]". W trakcie kontroli ustalono, iż w obiekcie o konstrukcji stalowej stoją maszyny i urządzenia [...] tj. [...]. Na tych maszynach i urządzeniach R. P. obrabia nabywaną w tartaku tarcicę, a następnie suszy w kontenerowej suszarni o wymiarach [...] x [...] m i wysokości [...] m. Za kontenerową suszarnią stoi mała wiata o wymiarach [...] x [...] m i wysokości [...] m, pod którą stoi kocioł opalany odpadami drewnianymi z produkcji. Spaliny z kotła odprowadzane są do komina stalowego o wysokości ok. [...] m. Organ pierwszej instancji ustalił, iż kontenerowa suszarnia drewna z małą wiatą i komin zostały wybudowane w latach [...] bez stosownego pozwolenia właściwego organu. Organ ustalił ponadto, iż plan ogólny zagospodarowania przestrzennego obowiązujący w czasie budowy przedmiotowych obiektów określał przeznaczenie działki nr [...] w części jako tereny upraw polowych, a w części zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna z ogrodami przydomowymi z możliwością wprowadzenia usług podstawowych. Z powyższego wynika, że lokalizacja przedmiotowych obiektów, w których prowadzona jest produkcja wyrobów stolarskich nie jest zgodna z ustaleniami obowiązującego wówczas planu. W takim przypadku zastosowanie ma przepis art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, w związku z art. 103 ust. 2 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, który stanowił, iż obiekt budowlany wybudowany niezgodnie z przepisami obowiązującego w okresie jego budowy podlega przymusowej rozbiórce, gdy terenowy organ administracji państwowej stwierdzi, iż obiekt budowlany znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę lub przeznaczony jest pod zabudowę innego rodzaju.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie D.
i S. K. zarzucili ww. decyzji naruszenie przepisów postępowania, tj.
art. 107 § 3, art. 8 i art. 11, a także art. 80 K.p.a. i wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W treści skargi podnieśli, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji
w przeważającej części nie odnosi się do zarzutów sformułowanych w odwołaniu. Już tylko z tego powodu decyzja zasługuje na uchylenie, bowiem brak prawidłowego uzasadnienia narusza przepis art. 8 K.p.a. i uniemożliwia stronie obronę słusznych interesów. Z tych samych względów decyzja narusza przepis art. 107 § 3 K.p.a.
i utrudnia skarżącym polemikę ze stanowiskiem organów, iż kontenerowa suszarnie drewna wraz z małą wiatą i kominem są obiektami budowlanymi. Tymczasem ani kontenerowa suszarnia drewna, ani wiata nie odpowiadają definicji obiektu budowlanego zawartej w przepisie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane. Kontener spełniający okresowo funkcję suszarni nie został wybudowany, a jedynie ustawiony. To zaś prowadzi do wniosku, że nie jest on obiektem budowlanym na którego wybudowanie potrzebna jest pozwolenie na budowę.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Badanie pod tym kątem zaskarżonej decyzji doprowadziło do uznania przez Sąd, że decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Jest faktem bezspornym, czego skarżący nie kwestionują, że kontenerowa suszarnia drewna wraz za małą wiatą i komin zostały przez nich posadowione na działce nr [...] bez wymaganego pozwolenia, przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.). Ustawa ta weszła w życie w dniu 1 stycznia 1995 r. Stosownie do art. 103 ust 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., przepisu art. 48 tej ustawy nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe, a więc przepisy ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r. (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Art. 48 obecnie obowiązującej ustawy określa zasady orzekania o rozbiórce obiektów będących w budowie albo już wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, a także sytuacje w których możliwa jest legalizacja takich obiektów.
W niniejszej sprawie jednak na mocy przepisu przejściowego, jak to trafnie uczyniły organy orzekające w sprawie, zastosowanie mają przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 tej ustawy obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce, gdy organ nadzoru budowlanego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę. Z dokumentów przesłanych Sądowi przez organy administracyjne oraz ustaleń organów wynika, że obowiązujący w okresie posadowienia kontenera miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla działki nr [...] w [...] przewidywał inne przeznaczenie niż zakład [....] o profilu [...]. Zgodnie
z ustaleniami planu był to teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z ogrodami przydomowymi, ponadto plan dopuszczał na tym terenie wprowadzenie usług podstawowych. Zatem działka przeznaczona była pod innego rodzaju zabudowę niż suszarnia drewna przeznaczonego do produkcji [...] czy też elementów konstrukcji pod [...]. Warunkiem zastosowania przez organ administracji instytucji przymusowej rozbiórki, przewidzianej w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. jest równoczesne wystąpienie dwóch przesłanek, to jest:
- rozpoczęcia budowy lub wybudowania obiektu bez wymaganego prawem zezwolenia,
- naruszenia ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w czasie budowy.
W niniejszej sprawie obie te przesłanki zostały spełnione, zatem orzeczenie nakazu rozbiórki kontenera nie narusza prawa.
Zarzuty podniesione w skardze, iż przedmiotowa suszarnia nie jest obiektem budowlanym, a zatem na jej ustawienie nie było wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę, nie mogą się ostać w świetle przepisów ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Przepis art. 28 ust. 1 tej ustawy stanowi, iż roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia budowlanego. Przy czym przez "roboty budowlane"
w rozumieniu art. 2 ust. 3 cytowanych przepisów Prawa budowlanego rozumie się roboty polegające m.in. na budowie lub montażu obiektu budowlanego.
Z kolei przez obiekt budowlany rozumie się stałe i tymczasowe budynki lub inne stałe i tymczasowe budowle – art. 2 ust. 1 tej ustawy.
Kontener, chociaż nie posadowiony na żadnych fundamentach i nie związany trwale z gruntem, należy zaliczyć do budowli tymczasowych w rozumieniu przytoczonego powyżej przepisu Prawa budowlanego z 1974 r. A zatem skoro przez budowę rozumie się wykonanie obiektu budowlanego (art. 2 ust. ww. ustawy), to należy uznać, że ustawiając kontener na działce skarżący w istocie wybudowali tymczasowy obiekt budowlany.
Ponadto skarżący nie wskazują jak należałoby zakwalifikować przedmiotową suszarnię, z czego można wysnuć wniosek, że ich zdaniem w ogóle nie podlegają przepisom ustawy Prawo budowlane i tym samym kontroli organów administracji publicznej. Tymczasem generalna zasadą ustawy Prawo budowlane z 1974 r. było, że na wykonanie jakichkolwiek robót budowlanych wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. A zatem również na posadowienie kontenera nie związanego trwale z gruntem.
Podniesione w skardze zarzuty naruszenia procedury administracyjnej przez organy orzekające w sprawie, okazały się niezasadne. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja zawiera niezbędne elementy wskazane w art. 107 § 3 K.p.a., w tym uzasadnienie faktyczne. W aktach sprawy znajduje się protokół z oględzin z dnia
[...]r, na który powołano się w uzasadnieniu decyzji. W protokole tym opisano przedmiotową suszarnię wraz z wiatą i kominem, z podaniem wymiarów poszczególnych elementów. Natomiast samej kwalifikacji jaki obiekt budowlany wybudowali skarżący dokonuje się na podstawie przepisów ustawy Prawo budowlane. W tym zakresie decyzja nie zawiera uzasadnienia prawnego, co stanowi naruszenie wskazanego przepisu art. 107 § 3 K.p.a. Jednak Sąd uznał, że jest to uchybienie nie mające istotnego wpływu na wynik sprawy, bowiem w wyniku wykonanych przez skarżących robót budowlanych powstał tymczasowy obiekt budowlany, który podlega przepisom ustawy Prawo budowlane. Skoro obiekt ten wybudowany zastał bez pozwolenia na budowę oraz na terenie przeznaczony
w planie pod zabudowę innego rodzaju, to zasadne było orzeczeni o jego rozbiórce.
Z powyższych względów, skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło