II SA/Sz 1096/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w osobie referendarza sądowego Moniki Bieńkowskiej, po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z Jego skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500zł, skarżący W. L. złożył na formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu oświadczył, że zamieszkuje razem z żoną w mieszkaniu o powierzchni 53 m2. Łączny miesięczny dochód dwuosobowej rodziny wynosi 3.172 zł na co składa się emerytura skarżącego w wysokości 1.345 zł, emerytura żony w wysokości 1.227 zł oraz pensja żony z tytułu pracy na ¼ etatu w wysokości 600zł. Ponadto W. L. oświadczył, że posiada 6000 zł oszczędności. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr.153,poz.1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3 cyt. artykułu). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny – art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Prawo pomocy zapewnia osobom znajdującym się w ciężkich warunkach materialnych możliwość obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Oznacza to, że instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do osób tych można zaliczyć osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Koszty sądowe obciążające skarżącego w sprawie, sprowadzają się w obecnym stadium postępowania do opłacenia wpisu od skargi wynoszącego 500,00 zł. Uzyskiwane przez skarżącego i Jego żonę dochody, wskazują, że sytuacja majątkowa i osobista pozwala na poniesienie kosztów w powyższym zakresie. Nadto powołany wyżej przepis jednoznacznie wskazuje, że przy całkowitym zwolnieniu, osoba winna wykazać brak możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, a przy częściowym - brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powyższe sytuacje nie zachodzą w sprawie. Skarżący wnosząc sprawę do Sądu powinien liczyć się z koniecznością poniesienia kosztów sądowych i zabezpieczyć część uzyskiwanych środków na przyszłe wydatki, w tym związane z potrzebą ochrony swoich praw przed sądami, tym bardziej, że postępowanie w tej sprawie zostało wszczęte na jego wniosek. Dlatego też należy stwierdzić, że brak jest podstaw do pozytywnego załatwienia wniosku, o czym postanowiono w sentencji.