II SA/Sz 11/14
PostanowienieWSA w Szczecinie2014-02-06
Skład orzekający: Barbara Gebel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stowarzyszenie, którego oddziały nie posiadają osobowości prawnej, legitymuje się zdolnością sądową do wniesienia skargi do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny bada z urzędu dopuszczalność skargi, w tym legitymację strony do jej wniesienia. Stowarzyszenie, którego oddziały nie posiadają odrębnego bytu prawnego ani osobowości prawnej, nie posiada zdolności sądowej do występowania przed sądem administracyjnym. W takiej sytuacji skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 P.p.s.a.Stan faktyczny
Stowarzyszenie złożyło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na uchwałę Rady Miasta Szczecin dotyczącą przyjęcia projektu programu zdrowotnego. Stowarzyszenie przedłożyło odpis z KRS oraz statut. Sąd, badając dopuszczalność skargi, ustalił, że oddziały stowarzyszenia nie posiadają osobowości prawnej i nie mają zdolności sądowej.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę Stowarzyszenia.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Gebel po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia A. na uchwałę Rady Miasta Szczecin z dnia 25 lutego 2013 r. Nr XXVII/776/13 w przedmiocie przyjęcia projektu programu zdrowotnego pt. "Gminny Program Leczenia Niepłodności Metodą Zapłodnienia Pozaustrojowego na lata 2013 – 2016 dla mieszkańców miasta Szczecina" postanawia odrzucić skargę
Stowarzyszenie pismem z dnia [...] r. złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na uchwałę Rady Miasta Szczecin z dnia 25 lutego 2013 r. Nr XXVII/776/13 w przedmiocie przyjęcia projektu programu zdrowotnego pt. "Gminny Program Leczenia Niepłodności Metodą Zapłodnienia Pozaustrojowego na lata 2013 – 2016 dla mieszkańców miasta Szczecina".
W odpowiedzi na wezwanie sądu strona skarżąca przedłożyła odpis z Krajowego Rejestru Sądowego oraz Statut Stowarzyszenia .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, że w pierwszej kolejności sąd bada z urzędu dopuszczalność skargi, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, jakie zostały wymienione enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) zwanej dalej "P.p.s.a.", w tym ustala, czy strona skarżąca legitymuje się zdolnością sądową, w razie stwierdzenia jej braku odrzuca skargę stosownie do art. 58 § 1 pkt 5 powołanej ustawy.
Kwestia zdolności sądowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym została uregulowana w art. 25 ustawy P.p.s.a. zgodnie z którym zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona (zdolność sądową) mają m.in. osoba fizyczna i osoba prawna (art. 25 § 1), a także państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej oraz organizacje społeczne nieposiadające osobowości prawnej (art. 25 § 2). Zdolność sądową mają ponadto organizacje społeczne, choćby nie posiadały osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób (art. 25 § 4).
W ustawie z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 855 ze zm.) w art. 10 ust. 2 wskazano, że stowarzyszenie, które zamierza tworzyć terenowe jednostki organizacyjne, jest obowiązane określić w statucie strukturę organizacyjną i zasady tworzenia tych jednostek. Terenowa jednostka organizacyjna, o której mowa w art. 10 ust. 2, może uzyskać osobowość prawną, jeżeli statut stowarzyszenia to przewiduje (art. 17 ust. 1 a ustawy o Stowarzyszeniach).
Jak wynika z nadesłanych przez stronę skarżącą dokumentów zarówno odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego, jak również statutu Stowarzyszenia - osobowość prawną posiada jedynie Stowarzyszenie. W § 2 pkt 3 Statutu przewidziano, że Stowarzyszenie ma prawo powoływania Oddziałów i innych jednostek organizacyjnych służących realizacji celów Stowarzyszenia, w którym nie zawarto jednak uregulowania umożliwiającego przyznanie osobowości prawnej Oddziałom. Sposób reprezentacji Stowarzyszenia został uregulowany w § 24 pkt 1 Statutu, zgodnie z którym oświadczenia woli w imieniu Stowarzyszenia, w tym również zaciąganie zobowiązań finansowych, składają łącznie Przewodniczący Stowarzyszenia z Prezesem Zarządu lub upoważnionym przez niego członkiem Zarządu.
Analiza przedstawionych dokumentów (KRS oraz Statutu Stowarzyszenia) doprowadziła do stwierdzenia, że Oddziały Stowarzyszenia nie posiadają osobowości prawnej, a są jedynie częścią struktury organizacyjnej Stowarzyszenia. Skoro Oddział Okręgowy Stowarzyszenia nie posiada odrębnego bytu prawnego, odrębnej organizacji od Stowarzyszenia, zatem należy stwierdzić, że nie posiada legitymacji uprawniającej do występowania w postępowaniu przed sądem administracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 14 czerwca 2013 r., sygn. II OSK 560/12, publ. na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wobec powyższego niniejszą skargę należało odrzucić, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 w zw. z art. 58 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło