II SA/Sz 1100/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w następującym składzie : Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski po rozpoznaniu w dniu 10 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. M. na stanowisko Wojewody Z. wyrażone w piśmie z dnia [...] r. nr [...] postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 16 sierpnia 2016 r. J. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na stanowisko Wojewody wyrażone w piśmie z dnia [...] r., [...] wnosząc o wydanie przez Sąd wyroku zobowiązującego organ: - do pełnego wyjaśnienia pozaprawnych, w tym i przestępczych działań i zaniechań m.in. Starosty, Wojewody, Prezydenta Miasta, S. G., Prezesa Spółki A, poprzez przeprowadzenie rozprawy administracyjnej, - wyeliminowanie skutków przestępczych działań i zaniechań wskazanych w jego skargach z dnia 15.02.2016 r., 18.03.2016 r., 12.05.2016 r. oraz raporcie w sprawie działań i zaniechań (w tym przestępczych), do jakich doszło w trakcie przygotowania, realizacji i zgłoszenia do odbioru sieci energetycznej zrealizowanej na nieruchomościach należących do niego oraz jego syna przez Spółkę A stanowiącej własność Gminy. Skarżący wywiódł, iż sprawa przestępczych działań i zaniechań w przedmiotowej sprawie trwa już ponad 20 lat oraz opisał na czym one, jego zdaniem polegają oraz, kto się ich dopuścił. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej odrzucenie, wskazując, że w postępowaniu skargowym uregulowanym w dziale VIII K.p.a., które jest jednoinstancyjnym postępowaniem uproszczonym, nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, a w konsekwencji nie kończy się ono wydaniem decyzji administracyjnej w trybie art. 104 K.p.a., ale czynnością materialno-techniczną. Zgodnie z art. 237 § 3 K.p.a. o sposobie załatwienia skargi zawiadamia się skarżącego. Nie służy na nie skarga do sądu administracyjnego, nie jest ono także innym, niż decyzje i postanowienia, aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Uzasadniając swoje stanowisko organ, wskazał, iż pismem z dnia 23 maja 2016 r. udzielił J. M. odpowiedzi na jego pisma z dnia 15 lutego, 2 marca, 18 marca i 12 maja 2016 r. W piśmie tym wyjaśniono skarżącemu m.in., że organ administracji publicznej obowiązany jest, z urzędu przestrzegać swojej właściwości i może podjąć działania, gdy przepis prawa na to pozwala i w granicach prawa. W przedmiotowej sprawie organ uczynił wszystko do czego był zobowiązany i co było możliwe w zakresie posiadanych kompetencji. Dalej Wojewoda wskazał, iż z uwagi na fakt, że w obrocie prawnym jest decyzja odmawiająca wszczęcia postępowania administracyjnego o ustalenie odszkodowania za czasowe zajęcie nieruchomości w związku z położeniem kabla energetycznego, Starosta postanowieniem z dnia [...] r. odmówił wszczęcia kolejnego postępowania w tym przedmiocie, a Wojewoda utrzymał postanowienie Starosty w mocy, które to rozstrzygnięcie J. M. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. W tej sytuacji Wojewoda jako organ, który wydał zaskarżone postanowienie nie ma podstaw merytorycznych ani formalnych do wnioskowania w Sądzie o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego. Organ wyjaśnił nadto, że również sprzeczny z prawem jest wniosek skarżącego o zorganizowanie przez Wojewodę rozprawy administracyjnej na podstawie art. 89 K.p.a., przedstawił skarżącemu możliwości wzruszenia pozostającej w obrocie prawnym ostatecznej decyzji administracyjnej, poinformował o trybie składania zawiadomień do organów ścigania oraz sposobie dochodzenia odszkodowania za szkody powstałe w związku z realizacją inwestycji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje : Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza, czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz.1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Poddanie w ww. przepisie wykonywania administracji publicznej kontroli sądu administracyjnego nie oznacza, że cała działalność administracji publicznej została taką kontrolą objęta. Ograniczenie jej zakresu wynika z treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", który enumeratywnie wylicza formy działania administracji publicznej podlegające kontroli przez sądy administracyjne. W myśl art. 3 § 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Mając na względzie powyższe, zważyć należy, że nie każda działalność organów administracji publicznej podlega kontroli sądu administracyjnego. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje bowiem orzekanie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. W niniejszej sprawie skarżący, nie zgadzając się ze stanowiskiem Wojewody wyrażonym w piśmie z dnia 23 maja 2016 r., wniósł skargę do sądu administracyjnego. Przedmiotowa skarga zawiera zarzuty, stanowiące wyraz niezadowolenia skarżącego ze sposobu wykonywania czynności przez Wojewodę oraz inne organy w sprawie inwestycji polegającej na budowie linii energetycznej na nieruchomościach należących do niego i jego syna T. M. Z treści skargi oraz z załączonych do niej pism wynika, że jest to w istocie skarga powszechna, uregulowana przepisami działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23), zwanej dalej K.p.a. Jak wynika bowiem z art. 227 K.p.a., przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwienie spraw. Podkreślić należy, że wskazana skarga nie inicjuje postępowania administracyjnego kończącego się wydaniem indywidualnego aktu lub podjęciem czynności rozstrzygających sprawę dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Rozpoznanie skargi sprowadza się bowiem do oceny działalności danego organu lub jego pracowników i wywiera skutek wyłącznie w odniesieniu do jego stosunków wewnętrznych. Postępowanie to ma na celu wyłącznie ustalenie prawidłowości i terminowości działania organów administracyjnych i ich pracowników oraz zbadanie potrzeby podjęcia określonych czynności w celu wyeliminowania ustalonych nieprawidłowości. Skarga ta jest więc odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, nie dającym jednak żadnych podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego. Oznacza to, że kognicji sądów administracyjnych nie podlega ocena sposobu działania organu, jak i jego pracowników oraz ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. gdyż jest to wewnętrzna sprawa tych organów. Sprawy te nie zostały poddane kontroli Sądu ani na podstawie art. 3 P.p.s.a., ani na podstawie przepisów ustaw szczególnych. W świetle powyższych rozważań należało uznać, że sąd administracyjny nie posiada legitymacji do rozpoznania przedmiotowej skargi. Żaden przepis ustawy procesowej regulującej postępowanie przed sądami administracyjnymi nie przewiduje bowiem możliwości kontroli przez wojewódzki sąd administracyjny postępowania dotyczącego skargi złożonej w trybie art. 227 K.p.a., zarówno w odniesieniu do czynności podejmowanych przez właściwy organ, jak i ewentualnej jego bezczynności. Sąd administracyjny ocenia zasadność zastosowania określonych przepisów prawa oraz dokonuje ich interpretacji wyłącznie w związku z rozpoznawaniem skarg wnoszonych na skonkretyzowane akty, czynności lub bezczynność organów administracji publicznej, mieszczące się w katalogu określonym w art. 3 § 2 i 3 P.p.s.a. Tym samym wniesiona skarga jako niepodlegająca właściwości sądu administracyjnego podlegać musi odrzuceniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. orzekł na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.