II SA/Sz 1105/16

WyrokWSA w Szczecinie2017-02-23

Skład orzekający: Maria Mysiak, Renata Bukowiecka-Kleczaj, Barbara Gebel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zawieszenie postępowania administracyjnego z powodu śmierci strony jest zasadne, gdy stroną postępowania jest wspólnota mieszkaniowa reprezentowana przez zarząd, a nie poszczególni właściciele lokali?
Ratio decidendi
Zawieszenie postępowania administracyjnego z powodu śmierci jednej ze stron jest obligatoryjne tylko wtedy, gdy stroną postępowania jest osoba fizyczna będąca stroną. W przypadku wspólnoty mieszkaniowej, która jest stroną reprezentowaną przez zarząd, śmierć poszczególnych właścicieli lokali nie powoduje konieczności zawieszenia postępowania, gdyż poszczególni właściciele nie mają indywidualnego interesu prawnego w sprawie, jeśli nie dotyczy ona bezpośrednio ich lokalu lub części wspólnych. W konsekwencji zawieszenie postępowania z powodu konieczności ustanowienia kuratora po zmarłym właścicielu lokalu było bezprzedmiotowe i postępowanie należało umorzyć.
Stan faktyczny
Starosta zawiesił postępowanie administracyjne dotyczącą zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na lokal usługowy z powodu śmierci jednego z właścicieli lokalu, oczekując na ustanowienie kuratora. Wojewoda uchylił to postanowienie i umorzył postępowanie, uznając, że stroną jest wspólnota mieszkaniowa reprezentowana przez zarząd, a nie poszczególni właściciele, którzy nie wykazali indywidualnego interesu prawnego. Skarżący właściciele lokali kwestionowali tę decyzję, wskazując na brak zgody wspólnoty na inwestycję i nieprawidłowości proceduralne.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak, Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.),, Sędzia WSA Barbara Gebel, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 23 lutego 2017 r. sprawy ze skargi R. D., M. D., K. D. i T. M. na postanowienie Wojewody Z. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia zawieszonego postępowania w sprawie zmiany sposobu użytkowania lokalu oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Starosta M., na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na lokal usługowy, salon [...] i dobudowę schodów zewnętrznych w miejscowości D., przy ul. [...] na działce o nr ewidencyjnym [...] obręb [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że po wszczęciu postępowania administracyjnego w opisanej wyżej sprawie, uzyskał informację o śmierci jednego z uczestników tego postępowania – J.K. Z uwagi na to, że nie toczyło się postępowanie spadkowe, Starosta wystąpił do Sądu Rejonowego w M. z wnioskiem o wyznaczenie Kuratora. Zdaniem organu, w tej sytuacji należało przedmiotowe postępowanie zawiesić. Zażalenia na to postanowienie złożyli T.M., S.M., R.D., M.D. i K.D. W zażaleniach wskazali na brak zgody większości mieszkańców budynku przy ulicy [...] w D. na przedmiotową inwestycję. T.M. i S.M. dodatkowo zwrócili uwagę na nieprawidłowości związane z podjęciem przez Wspólnotę Mieszkaniową budynku przy ul. [...] w D. uchwały o wyrażeniu zgody na inwestycję. Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], Wojewoda Z. uchylił zaskarżone postanowienie Starosty M. oraz umorzył w całości postępowanie organu I instancji w sprawie zawieszenia postępowania. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z treścią art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor, właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Inwestycja zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na lokal usługowy ma być przeprowadzona w budynku wielorodzinnym, w którym funkcjonuje Wspólnota Mieszkaniowa. Z koeli zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali. Członek wspólnoty mieszkaniowej tylko wtedy może wystąpić jako strona w postępowaniu administracyjnym, gdy wykaże swój własny indywidualny interes prawny. Zgodnie z przedłożonym projektem budowlanym nie przewiduje się prac budowlanych, które miałyby ingerować w substancję mieszkaniową poszczególnych lokali mieszkalnych. W tej sytuacji, interesu prawnego do udziału w postępowaniu przed organem I instancji nie mają osoby posiadające tytuł prawny do poszczególnych lokali znajdujących się w przedmiotowym budynku, które to jednak lokale nie są objęte obszarem oddziaływania inwestycji. Powyższe oznacza brak podstaw do zawieszenia postępowania, ze względu na konieczność ustanowienia kuratora po zmarłym J.K., który był właścicielem lokalu nr [...], w budynku w którym znajduje się lokal nr [...] objęty wnioskiem o zmianę sposobu użytkowania wraz z przebudową. W ocenie Wojewody, zawieszenie postępowania, dotyczącego udzielenia przedmiotowego pozwolenia na budowę, było od początku bezprzedmiotowe, dlatego na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a. należało uchylić zaskarżone postanowienie organu I instancji i umorzyć postępowanie, dotyczące zawieszenia z urzędu postępowania w sprawie zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na lokal usługowy – salon [...] i dobudowę schodów zewnętrznych przy ul. [...], na działkach nr [...], obręb [...]. Organ podkreślił, że wskazane w zażaleniach kwestie dotyczące wadliwości złożonego przez inwestora oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, powinny zostać rozstrzygnięte w decyzji kończącej postępowanie. Przedmiotowe postanowienie dotyczy jedynie przesłanek zawieszenia postępowania. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie Wojewody Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. wnieśli R.D., M.D., K.D. i T.M. Zaskarżając postanowienie w całości wnieśli o "przywrócenie praw właścicielom lokali mieszkalnych w nieruchomości, którzy zgodnie z decyzją Wojewody zostali wykluczeni z prowadzonego postępowania". W uzasadnieniu skargi strony opisały roboty budowlane, które A.S. wykonała, w ich ocenie, bez zgody wspólnoty i bez pozwolenia na budowę. Skarżący podkreślili, że wspólnota uchwałą z dnia [...] r. nie wyraziła zgody na wykonanie robót budowlanych i przekształcenie lokalu. Mimo braku zgody ze strony wspólnoty A.S. złożyła wniosek w Starostwie Powiatowym w M., posługując się przy tym "nieważnym dokumentem, który sama bezprawnie sporządziła". W ich ocenie, Starosta M. wszczynając postępowanie administracyjne w tej sprawie z dniem [...] r. uznał, że właściciele lokali mieszkalnych są stroną postępowania i wysłał zawiadomienia do wszystkich właścicieli. Natomiast Wojewoda Z. postanowieniem z dnia [...] r. uchylił zaskarżone postanowienie i jednocześnie powołując się na wyrok sądu stwierdził, że w przypadku zmiany przeznaczenia lokalu mieszkalnego na lokal użytkowy współwłaściciele nieruchomości nie mają nic do powiedzenia, bo o przeznaczeniu lokalu decyduje jego właściciel. Zdaniem skarżących, powodem podjęcia takiej decyzji mógł być fakt, że "zainteresowana nie ujawniła całego zakresu robót budowlanych jakie będzie musiała jeszcze wykonać – w tym naruszenia stabilności ściany frontowej, gdzie nad lokalem na parterze usytuowane są ciężkie dwa balkony". Wybijanie kolejnego otworu w ścianie może spowodować zagrożenie dla ich stabilności. Powstanie lokalu użytkowego w nieruchomości powoduje niedogodności dla właścicieli sąsiednich lokali mieszkalnych i doprowadzi do spadku ich wartości. Skarżący podnieśli, że przywołany przez Wojewodę Z. wyrok sądu dotyczy zupełnie innej sprawy. W tym przypadku występują roboty budowlane, na które zgodę musi wyrazić wspólnota mieszkaniowa. Wojewoda wydając zaskarżone rozstrzygnięcie pominął przy tym uregulowania zawarte w art. 10 k.p.a., zgodnie z którym obowiązkiem administracji prowadzącej postępowanie jest zapewnienie czynnego udziału stronom w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji wypowiedzenie się co zebranych dowodów i materiałów. Strony wniosły o "przywrócenie praw właścicielom lokali mieszkalnych, unieważnienie postępowania prowadzonego przez Starostę M. oraz pociągnięcie właścicielki lokalu do odpowiedzialności za wykonane bez pozwolenia na budowę roboty budowlane". W odpowiedzi na skargę Wojewoda Z. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: W oparciu o przepis art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718) sądowa kontrola zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w § 2 tego przepisu sprawowana jest według kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 cytowanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) zaskarżone orzeczenie podlega wówczas wyeliminowaniu z obrotu prawnego. Oceniając zasadność skargi w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie prawa nie narusza. W niniejszej sprawie kontroli Sądu podlegała zasadność uchylenia przez Wojewodę postanowienia o zawieszeniu postępowania oraz umorzenia postępowania wpadkowego toczącego się w przedmiocie zawieszenia postępowania głównego, dotyczącego zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego. Starosta M. wspomnianym postanowieniem zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na lokal usługowy, salon [...] i dobudowę schodów zewnętrznych w miejscowości D., przy ul. [...] na działce o nr ewidencyjnym [...] obręb [...], z uwagi na konieczność wystąpienia do Sądu Rejonowego w M. z wnioskiem o wyznaczenie kuratora spadku po zmarłym J.K. Wymieniony był właścicielem lokalu mieszkalnego położonego w budynku objętym wnioskiem dotyczącym zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na lokal usługowy, przy czym organ I instancji uznał, że w tym wypadku spadek nie został objęty. Jako podstawę prawną postanowienia z dnia [...] r. Starosta M. wskazał art. 97 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23), zgodnie z którym organ administracji publicznej zawiesza postępowanie w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5, a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (art. 105). Z kolei art. 30 § 5 k.p.a. stanowi, że w sprawach dotyczących spadków nieobjętych jako strony działają osoby sprawujące zarząd majątkiem masy spadkowej, a w ich braku - kurator wyznaczony przez sąd na wniosek organu administracji publicznej Jak wynika z powyższego, zawieszenie postępowania jest obligatoryjne w wypadku śmierci strony lub jednej ze stron w sytuacjach wskazanych w cytowanym powyżej przepisie. W niniejszej sprawie organ odwoławczy uznał jednak, że nie zachodzą przesłanki z art. 97 § 1 pkt 1 k.p.a. bowiem stroną postępowania winna być Wspólnota, którą reprezentuje na zewnątrz jej zarząd nie zaś poszczególni właściciele lokali. Członek wspólnoty mieszkaniowej tylko wtedy może wystąpić jako strona w postępowaniu administracyjnym, gdy wykaże swój własny indywidualny interes prawny. Powyższe nastąpiłoby wówczas gdyby zgodnie z projektem budowlanym przewidziano prace budowlane, które miałyby ingerować w substancję mieszkaniową poszczególnych lokali. Natomiast interesu prawnego do udziału w postępowaniu przed organem I instancji nie mają osoby posiadające tytuł prawny do poszczególnych lokali położonych w tym budynku, które jednak nie są objęte obszarem oddziaływania inwestycji. W ocenie Sądu, powyższe stanowisko Wojewody Z. należy uznać za trafne. Zgodnie z treścią art. 3 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. z 2105 r., poz. 1892), w razie wyodrębnienia własności lokali właścicielowi lokalu przysługuje udział w nieruchomości wspólnej jako prawo związane z własnością lokali. Nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. W myśl art. 6 cytowanej ustawy, ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości, tworzy wspólnotę mieszkaniową. Wspólnota zatem powstaje niejako z mocy prawa w chwili, gdy w nieruchomości pojawia się lokal stanowiący odrębną własność osoby innej niż dotychczasowy właściciel całej nieruchomości, albo w chwili, gdy jednocześnie pojawia się większa liczba właścicieli różnych lokali (zob. też wyroki NSA z dnia 19 lutego 2013 r., I FSK 584/12, LEX nr 1356870, i z dnia 19 lutego 2013 r., I FSK 585/12, LEX nr 1282538), a interes właścicieli chroniony jest przez wspólnotę. Podkreślić również należy, że omawiana ustawa, regulując prawa i obowiązki członka wspólnoty, wskazuje, że właściciel lokalu uczestniczy w kosztach zarządu związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej (art. 13), odpowiada za zobowiązania dotyczące nieruchomości wspólnej w części odpowiadającej jego udziałowi w tej nieruchomości (art. 17) i posiada prawo do współkorzystania z nieruchomości wspólnej zgodnie z jej przeznaczeniem (art. 12 ust. 1) i współdziałania w zarządzie nieruchomością wspólną (art. 27), przy uwzględnieniu okoliczności, że czynności zwykłego zarządu podejmuje samodzielnie zarząd (art. 22 ust. 1), zaś do czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu potrzebna jest uchwała właścicieli lokali (art. 22 ust. 2). Wyklucza to możliwość uznania, że skarżący posiadają własny interes prawny w sprawie z tytułu posiadanego prawa własności poszczególnych lokali mieszkalnych w budynku nr [...] przy ul. [...] w D. Nie ulega przy tym wątpliwości, że Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości przy u. [...] w D. wybrała w dniu [...] r. zarząd w osobach R.D. i H.M., który następnie uchwałą nr [...] z dnia [...] r. upoważniła do reprezentowania Wspólnoty w sprawach związanych z przekształceniem lokalu mieszkalnego nr [...] na lokal usługowy przez A.S. Jako podstawę prawną tej uchwały wskazano przepis art. 23 pkt 1 i 3 ustawy o własności lokali, zgodnie z którym uchwały właścicieli lokali są podejmowane bądź na zebraniu, bądź w drodze indywidualnego zbierania głosów przez zarząd, zaś uchwała może być wynikiem głosów oddanych częściowo na zebraniu, częściowo w drodze indywidualnego ich zbierania, przy czym o treści uchwały, która została podjęta z udziałem głosów zebranych indywidualnie, każdy właściciel lokalu powinien zostać powiadomiony na piśmie. Należy w tym miejscu wskazać, ze zgodnie z treścią art. 21 cytowanej ustawy, zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali (art. 21 ust. 1 ustawy o własności lokali). Gdy zarząd jest kilkuosobowy, oświadczenia woli za wspólnotę mieszkaniową składają przynajmniej dwaj jego członkowie (art. 21 ust. 2 wspomnianej ustawy). Zarząd na podstawie pełnomocnictwa, o którym mowa w art. 22 ust. 2, składa oświadczenia w celu wykonania uchwał w sprawach, o których mowa w art. 22 ust. 3 pkt 5, 5a i 6, ze skutkiem w stosunku do właścicieli wszystkich lokali (art. 21 ust. 3 cytowanej ustawy). Na tle przytoczonych regulacji należy odróżnić sytuację prawną wspólnoty, od sytuacji prawnej właściciela lokalu, któremu przysługuje odrębne prawo do lokalu w tej wspólnocie. Z art. 6 i art. 21 ustawy o własności lokali wynika, że w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej podmiotem praw i obowiązków jest wspólnota, gdyż to ona działa za członków wspólnoty, a więc w ich interesie. Jednoznacznie w tej materii wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2208/10. Podzielając w pełni stanowisko tego Sądu należy wskazać, że "czynności prawne i czynności faktyczne oraz załatwianie spraw przed urzędami i sądami, odnoszące się do nieruchomości wspólnej, należą do kompetencji wspólnoty mieszkaniowej. Oznacza to, że w postępowaniu administracyjnym mającym za przedmiot wykonanie robót budowlanych co do części wspólnych, interes prawny ma wspólnota, reprezentowana przez zarząd, a nie poszczególni właściciele lokali tworzących wspólnotę". W piśmiennictwie podkreśla się obecnie, że do wspólnoty mieszkaniowej odnosi się również pojęcie osoby ustawowej, do której znajdują odpowiednie zastosowanie przepisy o osobach prawnych. Konsekwentnie to wspólnota, a nie jej członkowie, może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywaną, co oznacza również, że poszczególni właściciele lokali nie mogą mieć pozycji strony pozwanej w procesie. Ustawodawca uregulował bowiem tę konstrukcję prawną odmiennie od pozostałych instytucji tworzących zespoły osób (jak np. spółka cywilna). Za takim stanowiskiem mają przemawiać uregulowania zawarte w art. 6, 17 i 21 cytowanej ustawy. Wynika z nich przede wszystkim odrębność wspólnoty w stosunku do właścicieli lokali wchodzących w skład wspólnoty mieszkaniowej oraz podmiotowość wspólnoty. W związku z przepisami art. 27 i art. 12 ust. 2, a także w związku z art. 6 ustawy o własności lokali, który stanowi, że wspólnota mieszkaniowa może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana, przywoływana jest uchwała SN z dnia 21 grudnia 2007 r., III CZP 65/07 – publ. w OSNC 2008, nr 7-8, poz. 69, w której Sąd ten uznał, że: "Wspólnota mieszkaniowa, działając w ramach przyznanej jej zdolności prawnej, może nabywać prawa i obowiązki do własnego majątku", a która pozostaje w ścisłym związku z wprowadzeniem do Kodeksu cywilnego przepisu art. 331. Z treści art. 333 § 1 k.c. wynika bowiem, że do jednostek organizacyjnych niebędących osobami prawnymi, którym ustawa przyznaje zdolność prawną, stosuje się odpowiednio przepisy o osobach prawnych, oraz z § 2, że jeżeli przepis odrębny nie stanowi inaczej, za zobowiązania jednostki, o której mowa w § 1, odpowiedzialność subsydiarną ponoszą jej członkowie, ale odpowiedzialność ta powstaje z chwilą, gdy jednostka organizacyjna stała się niewypłacalna (zob. E. Bończak-Kucharczyk "Komentarz do art. 18, art. 19, art. 20, art. 33 ustawy o własności lokali" – System Informacji Prawnej LEX). Wyklucza to możliwość uznania, że skarżący – w okolicznościach przedmiotowej sprawy - posiadają własny interes prawny z tytułu posiadanego prawa własności poszczególnych lokali mieszkalnego w budynku nr [...] przy ul. [...] w D. oraz związanego z tym członkostwa przedmiotowej Wspólnoty Mieszkaniowej. Odnotować należy, w świetle powyższych wywodów, że również w postępowaniu administracyjnym do reprezentowania interesu podmiotu zbiorowego - ogółu właścicieli odrębnych lokali tworzących wspólnotę mieszkaniową - legitymację ma wspólnota mieszkaniowa, a nie poszczególni członkowie tej wspólnoty, (por. wyroki: NSA z dnia 9 września 1998 r., sygn. akt IV SA 2027/96 i WSA w Poznaniu z dnia 3 marca 2009 r., sygn. akt II SA/Po 596/08 - dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenianasa.gov.pl). Jak już wspomniano powyżej, w wyjątkowych sytuacjach członek wspólnoty może samodzielnie, niezależnie od wspólnoty, wystąpić jako strona postępowania. Może mieć to miejsce wówczas, gdy członek wspólnoty wykaże swój indywidualny, własny interes prawny. Tylko w takich wyjątkowych przypadkach możliwe jest odstępstwo od ogólnych zasad reprezentowania w postępowaniu administracyjnym podmiotów prawnych o charakterze zbiorowym takich jak wspólnoty mieszkaniowe, czy spółdzielnie. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok NSA z dnia 4 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 419/10; wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2007 r., sygn. akt II OSK 627/06; wyrok WSA w Warszawie z dnia 1 grudnia 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 725/05; wyrok NSA z dnia 13 grudnia 1999 r., sygn. akt IV SA 1996/97). Z indywidualnym interesem prawnym mamy do czynienia wówczas, gdy dotyczy on konkretnej osoby i odnosi się bezpośrednio do jej sytuacji prawnej, której przepisy zapewniają ochronę w sferze prawa administracyjnego. Poszczególni właściciele wyodrębnionych lokali legitymują się tak rozumianym interesem prawnym tylko w zakresie swoich własnych "praw mieszkaniowych", a nie praw w nieruchomości wspólnej. Możliwe jest więc uznanie właściciela lokalu należącego do wspólnoty mieszkaniowej za stronę, w rozumieniu art. 28 k.p.a., o ile wykaże on swój interes prawny. W rozpoznawanej sprawie skarżący takiego interesu prawnego nie posiadają. Ani w odwołaniu ani też w skardze nie określili oni w jaki sposób przewidywane projektem prace budowlane miałyby ingerować w substancję mieszkaniową poszczególnych lokali mieszkaniowych. Co więcej w skardze jednoznacznie wskazują, że na wymienione w niej roboty budowlane niezbędna jest zgoda Wspólnoty mieszkaniowej w formie uchwały, gdyż "są to części wspólne". Nie sposób też zgodzić się z poglądem skarżących, że Wojewoda stwierdził, iż "w przypadku zmiany przeznaczenia lokalu mieszkalnego na lokal użytkowy współwłaściciele w nieruchomości nie mają nic do powiedzenia, bo o przeznaczeniu lokalu decyduje jego właściciel". Tego rodzaju sformułowań organ odwoławczy w uzasadnieniu postanowienia w żadnym razie nie zawarł. Wyraził jedynie pogląd, że skoro w przedłożonym projekcie budowlanym nie przewiduje się prac budowlanych, które miałyby ingerować w substancję mieszkaniową poszczególnych lokali mieszkalnych, zatem interesu prawnego nie mają osoby posiadające tytuł prawny do poszczególnych lokali znajdujących się w przedmiotowym budynku. Powyższe nie oznacza jednak, że "współwłaściciele nieruchomości nie mają nic do powiedzenia" skoro w budynku funkcjonuje Wspólnota, której sprawami kieruje i reprezentuje ją na zewnątrz zarząd wybrany uchwałą z dnia [...] r. Jak już wskazano powyżej, w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej podmiotem praw i obowiązków jest wspólnota, gdyż to ona działa za członków wspólnoty, a więc w ich interesie. Ona też posiada interes prawny w postępowaniu administracyjnym mającym za przedmiot wykonanie robót budowlanych co do części wspólnych, przy czym reprezentuje ją zarząd, a nie poszczególni właściciele lokali tworzących wspólnotę. Z tego względu słusznie organ uznał za nieuzasadnione zawieszenie postępowania z przyczyny określonej w art. 97 § 1 pkt 1 k.p.a. z uwagi na konieczność ustanowienia kuratora po zmarłym J.K., który był współwłaścicielem lokalu nr [...], w budynku w którym znajduje się lokal nr [...] objęty wnioskiem o zmianę sposobu użytkowania wraz z przebudową. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. in fine stanowił podstawę rozstrzygnięcia wydanego przez organ drugiej instancji, ten rodzaj decyzji organu odwoławczego jest określany w piśmiennictwie i orzecznictwie jako decyzja kasacyjna typowa, a podstawą takiego rozstrzygnięcia jest bezprzedmiotowość postępowania pierwszoinstancyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 k.p.a. Podkreślenia wymaga, że ocenie w niniejszym postępowaniu podlega jedynie bezprzedmiotowość postępowania wpadkowego, jakim jest postępowanie w przedmiocie zawieszenia postępowania, nie natomiast ewentualna bezprzedmiotowość postępowania głównego prowadzonego w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Jeżeli w sprawie niniejszej nie zachodziły, co już ustalono, przesłanki do zawieszenia postępowania w związku z koniecznością ustanowienia kuratora po zmarłym właścicielu jednego z lokali, znajdujących się w budynku objętym wnioskiem o zmianę sposobu użytkowania wraz z przebudową, postępowanie wpadkowe wszczęte w przedmiocie zawieszenia postępowania głównego stało się postępowaniem bezprzedmiotowym. W związku z powyższym postępowanie zasadnie zostało umorzone. Podkreślenia wymaga, że rozstrzygnięcie organu drugiej instancji jest precyzyjne i wyraźnie wskazuje na umorzenie postępowania w jedynie w przedmiocie zawieszenia postępowania. W związku z powyższym, nie mogły odnieść skutku zarzuty zawarte w skardze, bowiem organ administracji nie naruszył żadnego ze wskazanych przepisów postępowania z uwagi na co, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło