II SA/Sz 111/06

WyrokWSA w Szczecinie2006-06-07

Skład orzekający: Danuta Strzelecka – Kuligowska, Stefan Kłosowski, Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budowa nowego gazociągu w miejscu istniejącego, z wykorzystaniem rur o większej średnicy, stanowi roboty budowlane wymagające pozwolenia na budowę, czy też może być traktowana jako awaryjna wymiana w ramach art. 70 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Budowa nowego gazociągu, nawet w miejscu istniejącego i z podobnych materiałów, stanowi budowę nowego obiektu budowlanego, która wymaga uzyskania pozwolenia na budowę zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego. Przepis art. 70 Prawa budowlanego, dotyczący usuwania uszkodzeń i braków w istniejących obiektach, nie pozwala na wybudowanie nowego obiektu w miejsce dotychczasowego. W przypadku przekroczenia zakresu prac określonych w art. 70, zastosowanie mają przepisy dotyczące samowoli budowlanej (art. 48 i 49 Prawa budowlanego).
Stan faktyczny
Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo (PGNiG) wybudowało nowy gazociąg wysokiego ciśnienia DN 200 równolegle do istniejącego, bez uzyskania pozwolenia na budowę. Organy nadzoru budowlanego uznały to za samowolę budowlaną, nałożyły obowiązek legalizacji i zatwierdziły projekt budowlany. PGNiG twierdziło, że była to awaryjna wymiana w ramach art. 70 Prawa budowlanego, a nie budowa nowego obiektu. Sąd administracyjny oddalił skargę PGNiG, uznając budowę za samowolę budowlaną.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka – Kuligowska /spr./ Sędziowie: Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędzia WSA Maria Mysiak Protokolant st. sekr. sąd. Maria Rosochacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2006r. sprawy ze skargi Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego o d d a l a skargę Pismem z dnia [...] Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo zawiadomiło Inspektora Nadzoru Budowlanego o zakończeniu budowy gazociągu wysokiego ciśnienia DN 200, relacji [...]. W związku z powyższym zgłoszeniem organ I instancji decyzją z dnia [...], na podstawie art. 54 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016) oraz art. 104 k.p.a. zgłosił sprzeciw w sprawie przyjęcia przedmiotowego zgłoszenia, z uwagi na nieprzedłożenie kompletu dokumentów wymaganych w art. 57 ustawy Prawo budowlane. W uzasadnieniu Inspektor wskazał, że zgodnie z art. 57 ustawy Prawo budowlane do zawiadomienia o zakończeniu budowy inwestor jest zobowiązany dołączyć : oryginał dziennika budowy, oświadczenie kierownika budowy o zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę oraz przepisami, jak też o doprowadzeniu do należytego stanu i porządku terenu budowy, a także – w razie korzystania z ulicy, sąsiedniej nieruchomości, budynku; oświadczenie o właściwym zagospodarowaniu terenów przyległych, jeżeli eksploatacja wybudowanego obiektu jest uzależniona od ich odpowiedniego zagospodarowania; protokoły badań i sprawdzeń; inwentaryzację geodezyjną powykonawczą. W razie zmian nieodstępujących w istotny sposób od zatwierdzonego projektu lub warunków pozwolenia na budowę, dokonanych podczas wykonywania robót, należy dołączyć do zawiadomienia kopie rysunków wchodzących w skład zatwierdzonego projektu budowlanego, z naniesionymi zmianami, a w razie potrzeby również uzupełniający opis. Inspektor podniósł, iż inwestor oprócz ww. dokumentów nie przedłożył kopii decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji, mimo obowiązku wynikającego z art. 82b ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane oraz nie przesłał jej na wezwanie organu. Następnie, po wszczęciu postępowania w sprawie wybudowania ww. gazociągu bez pozwolenia na budowę, postanowieniem z dnia [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane oraz art. 123 k.p.a. postanowił wstrzymać roboty budowlane związane z budową spornego gazociągu i jednocześnie zobowiązał inwestora do zabezpieczenia budowy przed dostępem osób postronnych oraz przedłożenia w terminie do [...] następujących dokumentów celem doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem: 1. zaświadczenia Burmistrza [...], Burmistrza [...] oraz Burmistrza [...] o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 2. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; 3. czterech egzemplarzy dokumentów projektu budowlanego inwestycji wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, sporządzonego przez osobę uprawnioną . W uzasadnieniu organ podał, że podczas zorganizowanego w dniu [...] spotkania inspektor nadzoru budowlanego reprezentujący PGNiG oświadczył, że roboty budowlane związane z budową gazociągu wysokiego ciśnienia relacji [...] realizowano w okresie od [...] – do [...] i w ramach wykonanych prac budowlanych ułożono [...]km nowego rurociągu gazowego o średnicy DN 200 z rur stalowych w izolacji polietylenowej trójwarstwowej po trasie istniejącego gazociągu Ø 150 z przesunięciem poziomym, jak wynika z inwentaryzacji geodezyjnej , ok. [...]m w stosunku do istniejącego gazociągu. Na dzień spisania protokołu roboty budowlane zostały zakończone a gazociąg jest użytkowany. Według oświadczenia przedstawicieli inwestora stary gazociąg wyłączono z eksploatacji, natomiast na budowę gazociągu inwestor nie uzyskał pozwolenia na budowę, a szczegółowe wyjaśnienia dotyczące jego budowy przedstawione zostały w protokole. Ustosunkowywując się do powyższego Inspektor wskazał, że w świetle obowiązujących przepisów ustawy Prawa budowlanego, budowa przedmiotowego gazociągu wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę w rozumieniu art. 28. W przypadku wybudowania obiektu bez pozwolenia na budowę stosuje się odpowiednio art. 48 cyt. ustawy, natomiast w rozpoznawanej sprawie na podstawie art. 48 ust. 2 cyt. ustawy zobowiązano inwestora do przedłożenia ww. dokumentów, ponieważ z materiałów dowodowych wynika, że inwestycja jest niezgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Inwestor wywiązał się z nałożonych na niego ww. postanowieniem obowiązków, dlatego w dniu [...] na podstawie art. 49 ust. 1 i 2, art. 59 f i 59 g ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, art. 123 k.p.a. Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowił nałożyć na PGNiG obowiązek uiszczenia opłaty legalizacyjnej w kwocie [...] zł za wybudowanie gazociągu wysokiego ciśnienia DN 200 relacji [...] długości [...] km na terenie gmin Powiatu [...], [...], [...] bez pozwolenia na budowę. W zażaleniu na powyższe postanowienie Polskie Górnictwo Naftowe wniosło o jego zmianę, uzasadniając go m.in. faktem, że w dniu [...] wniosło do organu orzekającego wniosek o zezwolenie na wykonanie w trybie art. 70 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. 2003r., Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) robót budowlanych polegających na awaryjnej wymianie gazociągu wysokiego ciśnienia DN 150 relacji [...], co wynikało z jego złego stanu technicznego, stwarzającego wg opinii rzeczoznawców zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi i mienia. Następnie [...] zawiadomiono organ o przystąpieniu do robót budowlanych. W ocenie skarżących te daty mogą określać datę wszczęcia postępowania przedmiotowej sprawie oraz jakie należy zastosować przepisy w decyzji dot. obliczenia opłaty legalizacyjnej, ponieważ po wszczęciu przez organ orzekający postępowania w sprawie weszła w życie zmiana ustawy – prawo budowlane, w części dot. m.in. wysokości opłaty legalizacyjnej, dlatego zdaniem Spółki opłata legalizacyjna została naliczona nieprawidłowo. Uwzględniając zażalenie postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił postanowienie w części dotyczącej wysokości opłaty legalizacyjnej i ustalił ją w wysokości [...] zł. Zasądzoną opłatę Inwestor uiścił dnia [...]. W związku z powyższym decyzją z dnia [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 49 ust. 4 pkt 2 oraz art. 49 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz art. 104 k.p.a. zatwierdził dla PGNiG projekt budowlany gazociągu wysokiego ciśnienia DN 200 relacji [...], jednocześnie zobowiązując inwestora do uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie wybudowanej sieci gazowej. Od decyzji tej odwołała się PGNiG reprezentowana przez Dyrektora. Wnosząc o uchylenie i umorzenie postępowania pierwszej instancji, zarzuciła kwestionowanej decyzji rażące naruszenie przepisów art. 70 w związku z art. 28 i 48 ust. 1 Prawa budowlanego oraz art. 48 ust. 2, ewentualnie naruszenie art. 66 ust. 1 w związku z art. 83 ust. 1 i naruszenie art. 7, 8, 9, 12§ 1 , art. 28, 107 § 3kpa. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania art. 28 ustawy Prawo budowlane, lecz art. 70 tej ustawy będący przepisem szczególnym w stosunku do art. 28. Zgodnie z dyspozycją tego przepisu właściciel lub, zarządca lub użytkownik obiektu budowlanego, na którym spoczywają obowiązki w zakresie napraw, określone w przepisach odrębnych lub umowach, są obowiązani w czasie lub bezpośrednio po przeprowadzonej kontroli stanu technicznego obiektu budowlanego lub jego części, usunąć stwierdzone uszkodzenia oraz uzupełnić braki, które mogłyby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska, a w szczególności katastrofę budowlaną, pożar, wybuch, porażenie prądem elektrycznym albo zatrucie gazem. Obowiązek ten powinien być potwierdzony w protokole z kontroli obiektu budowlanego. Osoba dokonująca kontroli obowiązana jest bezzwłocznie przesłać jego kopie do właściwego organu. Spółka wskazała, że spełniła te wymagania a w szczególności pismem z [...] zawiadomiła INB o konieczności niezwłocznego podjęcia robót przy gazociągu ze względu na niebezpieczeństwo awarii, załączając raport w sprawie jego stanu technicznego, oraz opinię właściwych rzeczoznawców budowlanych potwierdzającą, że w krótkim, nieprzewidywalnym czasie rurociąg może ulec rozerwaniu. Następnie [...] przedłożono INB jednoznaczne oświadczenie, o rozpoczęciu w tym dniu robót. W dalszej części odwołania skarżąca wskazała, że odpowiadając na pisma organu I instancji z dnia [...], w których informował on o obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę gazociągu, w piśmie z dnia [...] podtrzymała swoje stanowisko o jego awaryjnej wymianie, a mimo to ze strony organu nie było żadnej reakcji, w szczególności nie nastąpiło wstrzymanie kontynuowanych robót budowlanych oraz nie podjęto postępowania w celu wydania nakazów przywrócenia właściwego stanu technicznego na podstawie art. 66 Prawa budowlanego. Brak działań organu utwierdził Spółkę, że " podjęte przez nią działania nie budzą żadnych zarzutów". Ponadto skarżąca podała, że jedynym legalnym sposobem jej działania , ze względu na przepisy szczególne rządzące jej funkcjonowaniem, było uruchomienie nowej, prowadzonej po dotychczasowej trasie nitki gazociągu, w celu zapobieżenia przerwie w dostawie gazu. W konkluzji skarżąca stwierdziła, że skoro z mocy art. 2 ust. 2 Prawa budowlanego ustawa ta nie narusza przepisów szczególnych, to nie można nie uwzględnić całokształtu prawnych uwarunkowań funkcjonowania skarżącej i jej szczególnych obowiązków w zakresie funkcjonowania gazociągów. Mając na względzie, że dla grożącego katastrofą odcinka rurociągu nie ma na [...] żadnego alternatywnego rurociągu, niemożliwe było uruchomienie tzw. drugostronnego zasilania a zatem nie było możliwości wyłączenia z eksploatacji awaryjnego odcinka i spokojnego dopełnienia formalności warunkujących uzyskanie pozwolenia na budowę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1k.p.a., art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane po rozpatrzeniu odwołania utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 48 ust. 5 Prawa budowlanego przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów o których mowa w ust. 3 tego artykułu traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona. Skarżąca Spółka w wyznaczonym terminie przedłożyła wymagane dokumenty, zatem zgodnie z art. 49 ust. 4 Prawa budowlanego organ I instancji prawidłowo przystąpił do realizacji dalszej procedury. Z materiału dowodowego wynika, że Spółka przedłożyła wymagane dokumenty, uiściła opłatę legalizacyjną, roboty budowlane zostały zakończone, w związku z czym Inspektor zasadnie wydał decyzję zatwierdzającą przedłożony projekt budowlany. Ustosunkowywując się do zarzutów podniesionych przez skarżącą w odwołaniu Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że roboty budowlane prowadzone w oparciu o przepis art. 70 Prawa budowlanego nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, jednakże mogą one polegać tylko i wyłącznie na usunięciu stwierdzonych uszkodzeń oraz uzupełnieniu braków. Oznacza to możliwość wykonania robót budowlanych związanych z utrzymaniem obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym zgodnie z obowiązkiem ustanowionym w art. 61 Prawa budowlanego. Natomiast przepis art. 70 nie pozwala, w przypadku, stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nienależytym stanie technicznym, w szczególności, że nie nadaje się do remontu, na wybudowanie w miejscu tego obiektu budowlanego, nowego obiektu budowlanego nawet gdyby był on identyczny z poprzednim lub do niego podobny. Potwierdza to również usytuowanie omawianego przepisu w rozdziale 6 "Utrzymanie obiektów budowlanych" cyt, ustawy Prawo budowlane. W przedmiotowej sprawie inwestor wybudował nowy obiekt budowlany – gazociąg usytuowany równolegle w odległości [...]m od istniejącego i użył do jego budowy rur o większej średnicy. Wykonanie robót budowlanych polegających na wybudowaniu nowego obiektu budowlanego, przekracza zakres robót jakie bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę wymaganej art. 28 można wykonać w oparciu o art. 70 Prawa budowlanego i podlega regulacjom ustanowionym w art. 48 i 49 tej ustawy. Reasumując organ II instancji wskazał, że Inspektor w odpowiedzi na wniosek PGNiG z dnia [...] o wydanie zezwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na awaryjnej wymianie gazociągu wysokiego ciśnienia DN 150 relacji [...], wyjaśnił, że na ich wykonanie wymagane jest uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę i wniosek przekazał wg właściwości Staroście. Niepodjęcie przez organ czynności natychmiast po zawiadomieniu przez skarżącą o przystąpieniu do realizacji inwestycji nie ma wpływu na przyjęte rozstrzygnięcie. Powzięcie przez organ I instancji informacji o budowie nowego gazociągu w celu zastąpienia dotychczasowego, będącego w nienależytym stanie technicznym uzasadnia nie podjęcie przez ten organ postępowania w oparciu o przepisy art. 66 Prawa budowlanego. Odnosząc się do powoływanych przez skarżącą naruszeń przepisów innych aktów, organ podał, że skarżąca nie wskazała żadnych przepisów szczególnych w stosunku do przepisów ustawy Prawo budowlane, które zwalniałyby ją z ustanowionego w tej ustawie, w art. 28 ust. 1, obowiązku uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowego obiektu. Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła inwestor; PGNiG wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji skarżąca Spółka ponownie zarzuciła naruszenie przepisu art. 70 Prawa budowlanego, przytaczając argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji, dodatkowo podnosząc, że zgodnie z aktualnie stosowanymi technologiami, obowiązującymi normami i przeprowadzonymi ekspertyzami nie można było usunąć niebezpieczeństw drogą operacji na istniejącej rurze. Zatem jeżeli naprawa gazociągu w trakcie jego eksploatacji była niemożliwa, to jedyną alternatywą była budowa równoległej, nowej "nitki" gazociągu albo remont "nitki" istniejącego wyłączeniu jej z eksploatacji i budowę na całej długości gazociągu tzw. bypasów, czyli równoległych fragmentów tymczasowego, zastępczego rurociągu. Za niedopuszczalnością tego rozwiązania przemawiają przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne( t.j. Dz.U. z 2003r., Nr 153, poz. 1504) z której wynikają dla Spółki określone obowiązki. W dalszej części skargi skarżąca wskazała naruszenie przepisów przez niewłaściwe zastosowanie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, bowiem nie uwzględniono, że w niniejszej sprawie wymóg uzyskania pozwolenia na budowę nowej nitki gazociągu, będącego jedynym dopuszczalnym sposobem uniknięcia niebezpieczeństwa zarówno w rozumieniu powszechnym jak i energetycznym był uchylony przez zaistnienie okoliczności określonych w art. 70 Prawa budowlanego. W ocenie skarżącej decyzja narusza również art. 2 Prawa budowlanego, ponieważ wyliczenie w nim zawarte ma charakter jedynie przykładowy, co oznacza że do materii regulowanej w prawie budowlanym będą miały zastosowanie także przepisy innych niż wymienione ustaw. Skarżona decyzja nie uwzględnia zachodzącego zbiegu przepisów Prawa budowlanego i prawa energetycznego i zostając w obrocie prawnym stanowić będzie precedens wskazujący bezzasadnie na pierwszeństwo stosowania Prawa budowlanego przed ustawami szczególnymi. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy nie znajdując podstaw do zmiany stanowiska, podtrzymał swoje rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawowana jest o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik spraw, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania ( art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c cyt. ustawy), a także gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt cyt. ustawy). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, a podniesione w niej zarzuty nie są trafne. Organy administracji obu instancji orzekające w sprawie słusznie zatwierdziły projekt budowlany gazociągu wysokiego ciśnienia DN 200, relacji [...] i orzekły o obowiązku uzyskania przez inwestora PGNiG decyzji o pozwoleniu na użytkowanie wybudowanej sieci gazowej wysokiego ciśnienia DN 200 relacji [...]. Zaprezentowane stanowisko organów administracji skład orzekający w niniejszej sprawie podzielił w całości. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art. 49 ust. 4 pkt 2 oraz art. 49 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 106, poz. 2016 ze.zm.) zgodnie, z którym w przypadku spełnienia przez inwestora wszystkich ustawowo określonych warunków, w tym uiszczenia opłaty legalizacyjnej, organ nadzoru budowlanego nie może odmówić zalegalizowania popełnionej samowoli budowlanej. Z materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie wynika, iż inwestor bez pozwolenia na budowę wybudował nowy gazociąg DN 200, relacji [...], w odległości [...]m, równolegle do istniejącego. Stosownie do dyspozycji art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego organ I instancji postanowieniem z dnia 20.09.2004 r. wstrzymał roboty budowlane związane z budową tego gazociągu, zobowiązując jednocześnie inwestora do uzyskania niezbędnych zabezpieczeń budowy przed dostępem osób trzecich oraz przedłożenia w wyznaczonym terminie właściwych dokumentów w celu doprowadzenia samowoli budowlanej do stanu zgodnego z prawem. Mając na uwadze, że Spółka wywiązała się z nałożonych obowiązków oraz uiściła opłatę legalizacyjną, organ wydał zaskarżoną decyzję zatwierdzając projekt budowlany gazociągu i zobowiązując jednocześnie inwestora do uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie wybudowanej sieci. Główny zarzut skarżącej sprowadza się do stwierdzenia, że przeprowadzone roboty budowlane polegały jedynie na awaryjnej wymianie gazociągu wysokiego ciśnienia w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. W ocenie skarżącej przedmiotowej wymiany nie można identyfikować z budową obiektu budowlanego i w tej sytuacji organ winien zastosować art. 70 Prawa budowlanego. Zgodnie z definicją zawartą w ustawie Prawo budowlane na proces budowy składają się czynności związane z przygotowaniem inwestycji budowlanej, jej realizacją i oddaniem obiektu do użytkowania. Z procesem budowy ściśle powiązany jest poprzedzający go proces budowlany, który obejmuje sprawy dotyczące ustalania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, projektowania, wykonania robót budowlanych, oddawania do użytku zgodnego z przeznaczeniem użytkowania, należytego utrzymywania oraz rozbiórki obiektu budowlanego. Natomiast powoływany przez skarżącą art. 70 Prawa budowlanego nakłada na właściciela, zarządcę lub użytkownika obiektu, co do którego lub jego części, w trakcie przeprowadzonej kontroli technicznej stwierdzono uszkodzenia lub braki, które mogłyby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska, a w szczególności katastrofę budowlaną, pożar, wybuch, porażenie prądem elektrycznym albo zatrucie gazem, obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Zatem zakres uregulowania tego przepisu nie pozwala na wybudowanie w ww. sytuacjach nowego obiektu budowlanego w miejsce dotychczasowego. W sytuacji wykroczenia poza ramy art. 70 Prawa budowlanego mamy do czynienia z samowolą budowlaną i zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego bądź wydaje nakaz rozbiórki, bądź w sytuacji, gdy budowa obiektu jest co prawda w warunkach samowoli budowlanej ale z zachowaniem wymogów umożliwiających jej legalizacje, właściwy organ nakłada na inwestora obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. Wypełnienie nałożonych obowiązków ustawodawca traktuje jako wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, a w razie zakończenia budowy – jako wniosek o zatwierdzenie projektu. Z ustaleń dokonanych przez organy administracji w przedmiotowej sprawie, potwierdzonych zresztą przez inwestora, jednoznacznie wynika, iż skarżąca w odległości [...]m od istniejącego, wybudowała nowy obiekt budowlany – gazociąg DN 200, relacji [...], z innych materiałów i rur o większej średnicy w stosunku do poprzedniego. W ocenie Sądu mając na uwadze treść art. 70 Prawa budowlanego oraz definicję procesu budowy, prace wykonane przez skarżącą polegały na budowie nowego obiektu budowlanego i tym samym przekroczyły zakres robót jakie bez decyzji o pozwoleniu na budowę można wykonać w oparciu o art. 70 Prawa budowlanego. W związku z tym chybiony pozostaje również zarzut Spółki, naruszenia przepisów przez niewłaściwe zastosowanie art. 48, gdyż wbrew twierdzeniom skarżącej okoliczności z art. 70 nie zaistniały. Również obowiązujące przepisy Prawa budowlanego i mające odpowiednie zastosowanie przepisy ustaw szczególnych, nie przewidują wyjątków w zakresie odstąpienia od uzyskania pozwolenia na budowę sieci gazowej. Reasumując w ocenie Sądu brak jest podstaw do przyjęcia, iż przy wydawaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia podstawowych zasad postępowania administracyjnego. Brak jest również podstaw do przyjęcia, że w toku wydawania kontrolowanej decyzji doszło do naruszenia przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2000 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło