II SA/Sz 1114/14

Dnia 11 lutego 2015 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie dodatkowej opłaty rocznej z tytułu niezagospodarowania w terminie nieruchomości p o s t a n a w i a odmówić zwolnienia od kosztów sądowych A.A. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta [...] odmawiającą uchylenia decyzji tego organu ustalającej dodatkową opłatę roczną z tytułu niezagospodarowania w terminie nieruchomości przy ul. [...]. Skarżący, wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że mieszka wraz z żoną, [...] letnim synem i teściową w [...], a dochód rodziny składa się z emerytury teściowej w kwocie [...] zł netto i stypendium syna w kwocie [...] zł, ponieważ skarżący i jego żona nie pracują od lutego 2013 r., kiedy to rozwiązali stosunek pracy bez wypowiedzenia z winy pracodawcy. Ponieważ nie wydano im świadectw pracy, nie są zarejestrowani jako osoby bezrobotne. Skarżący oświadczył, że wraz z żoną są właścicielami budynku o pow. ok. 180 m2 zajętego przez komornika sądowego i działki rekreacyjnej w [...], a wnioskodawca posiada także mieszkanie w [...] o pow. 30 m2, również zajęte przez komornika i nieruchomość rolną o pow. 0,65 ha w [...], nie ma żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Skarżący wyjaśnił, że do czasu rozstrzygnięcia sporu z byłym pracodawcą oraz z Bankiem pozostaje na utrzymaniu teściowej. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 12 stycznia 2015 r. skarżący przedłożył wyciągi ze swojego konta bankowego, odpis swojego i żony zeznania podatkowego za 2013 r., kopię decyzji ZUS z marca 2014 r. o waloryzacji emerytury teściowej, kserokopię decyzji w sprawie podatku od nieruchomości dotyczącą mieszkania w [...] i decyzji w sprawie podatku rolnego. Mimo wezwania, skarżący nie przedłożył decyzji w sprawie podatku od nieruchomości w której mieszka wraz z rodziną, ani żadnych dokumentów dotyczących kosztów utrzymania tej nieruchomości. Nie przedłożył decyzji w sprawie podatku od należącej do niego nieruchomości przy ul. [...]. Wnioskodawca oświadczył, że jego żona nie korzysta z rachunku bankowego, a on nie ponosi żadnych kosztów utrzymania mieszkania w [...], gdyż nie jest ono zamieszkane i nie generuje kosztów. W myśl art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), a w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2). Powyższe oznacza, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej. Osoba składająca wniosek o przyznanie prawa pomocy powinna złożyć oświadczenie obejmujące dokładne dane o jej stanie majątkowym i dochodach, dokładne dane o stanie rodzinnym, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, oświadczenie o niezatrudnianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radca prawnym. Pojęcie "stan majątkowy" jest zbliżone do pojęcia "sytuacja majątkowa" i obejmuje dochody i majątek osób prowadzących z wnioskodawcą wspólne gospodarstwo domowe, czy też wpływających na jego możliwości finansowe. Z oświadczenia skarżącego wynika, że wraz z żoną, synem i teściową mieszka przy ul. [...], ale mimo wezwania, że przedłożył dowodów pozwalających na ustalenie kosztów utrzymania tej nieruchomości, ani ustalenie kto jest jej właścicielem. Skarżący jest współwłaścicielem zabudowanej nieruchomości położonej w [...] w stosunku do której toczy się postępowanie egzekucyjne, właścicielem mieszkania położonego w [...], również będącego przedmiotem postępowania egzekucyjnego, nieruchomości rolnej o pow. 0,65 ha i działki rekreacyjnej. Skarżący i jego żona od blisko dwóch lat nie pracują, a utrzymanie czterech nieruchomości niewątpliwie generuje koszty i trudno przyjąć by emerytura teściowej w kwocie ok. [...] zł miesięcznie pozwalała na pokrycie kosztów utrzymania ww. nieruchomości i domu w którym skarżący mieszka wraz z rodziną. Przy czym z wniosku nie wynika, by skarżący posiadał zadłużenie związane z bieżącymi kosztami utrzymania. Z przedłożonego zeznania podatkowego PIT-37 za 2013 r. wynika, że skarżący w 2013 r. uzyskał dochód wynoszący zaledwie [...] zł, a jego żona [...] zł. Przy czym nikt z członków rodziny nie posiada oszczędności. Zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 246 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z pomocy. Skarżący nie wykazał w sposób przekonujący, by rzeczywiście znajdował się w sytuacji uniemożliwiającej uiszczenie wpisu sądowego od skargi. Przede wszystkim w oświadczeniu o sytuacji majątkowej, rodzinnej i dochodach złożonym na urzędowym formularzu nie podał dokładnych danych pozwalających na ocenę jego rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych. Zamieścił tylko informacje mające potwierdzać jego trudną sytuację majątkową. Przeprowadzone postępowanie nie pozwoliło na ustalenie, w czyim domu skarżący miesza wraz z rodziną i jakie ponosi koszty utrzymania. Uniemożliwia to rzetelne rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący posiada kilka nieruchomości i samo wykazanie, że dwie z nich są przedmiotem postępowania egzekucyjnego nie oznacza jeszcze, że wnioskodawca wykazał, iż spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy. Z powyższych względów należało uznać, że skarżący nie wykazał w sposób przekonujący, by rzeczywiście znajdował się w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie pełnych kosztów postępowania. Dlatego wniosek należało oddalić na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 246 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.