II SA/Sz 1118/18

Dnia 26 sierpnia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie Przewodniczący sędzia NSA Danuta Strzelecka – Kuligowska po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2019 roku na posiedzeniu niejawnym skargi kasacyjnej H. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 16 stycznia 2019 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1118/18 oddalającego Jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, umorzenia odsetek oraz odroczenia terminu płatności p o s t a n a w i a odrzucić skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 16 stycznia 2019 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1118/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę H. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 10 [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, umorzenia odsetek oraz odroczenia terminu płatności. W dniu 13 marca 2019 r. wpłynęła do Sądu sporządzona osobiście przez skarżącego skarga kasacyjna z dnia 11 marca 2019 r. od ww. wyroku wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia powołanego wyroku Sądu. Postanowieniem z dnia 16 maja 2019 r. Sąd odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Zażalenie skarżącego na to postanowienie zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 30 lipca 2019 r. w sprawie I OZ 613/19. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 141 § 2 (zdanie pierwsze) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. W świetle art. 142 § 2 p.p.s.a. jeżeli uzasadnienie wyroku zostało sporządzone na wniosek strony, odpis wyroku z uzasadnieniem doręcza się tylko tej stronie, która złożyła wniosek. W myśl art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Z brzmienia tego przepisu wynika, że skarga kasacyjna nie może być skutecznie wniesiona bez uprzedniego złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego oddalającego skargę, bowiem termin do wniesienia skargi kasacyjnej rozpoczyna bieg od dnia doręczenia stronie, która złożyła taki wniosek, odpisu wyroku z uzasadnieniem. Z przepisu tego wynika zatem w sposób jednoznaczny, że warunkiem skutecznego wniesienia skargi kasacyjnej jest uprzednie otrzymanie uzasadnienia wyroku. Istota skargi kasacyjnej polega na zakwestionowaniu orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego. Nie sposób natomiast racjonalnie wywieść krytyki takiego orzeczenia bez znajomości motywów zawartych w uzasadnieniu. Brak uzasadnienia pozbawia skarżącego możliwości racjonalnego sformułowania podstaw kasacyjnych, przedstawienia okoliczności uzasadniających rozpoznanie kasacji oraz wniosków kasacyjnych. W okolicznościach sprawy skarżący co prawda złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku, jednak uczynił to po terminie, zaś prawomocnym postanowieniem z dnia 16 maja 2019 r. Sąd odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do jego złożenia. W rezultacie skarżącemu nie został doręczony odpis wyroku z uzasadnieniem. Brak uzasadnienia wyroku stanowi natomiast inną przyczynę niedopuszczalności skargi kasacyjnej, uzasadniającą jej odrzucenie na podstawie art. 178 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 26 czerwca 2019 r., sygn. akt II FSK 856/19, publ. na stronie www.orzeczeniansa.gov.pl). Ponadto w myśl art. 175 § 1 p.p.s.a., skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, jeżeli nie pochodzi od osób wymienionych w art. 175 § 2 i § 3. Skarga kasacyjna jest zatem kwalifikowanym pismem procesowym, którego sporządzenie przez osobę nieuprawnioną stanowi jej brak nieusuwalny, czyli niepodlegający uzupełnieniu, skutkujący odrzuceniem skargi kasacyjnej jako niedopuszczalnej. Stosownie do treści art. 178 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną, wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. W świetle powyższego skargę kasacyjną jako niedopuszczalną należało odrzucić stosownie do art. 178 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi