II SA/Sz 1123/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk - Meder po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie wydania negatywnej opinii p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego M. K. zawiadomiony o wyznaczeniu terminu rozprawy w sprawie z Jego skargi na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w[...] z dnia [...] , nr[...] , złożył na formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku zawartym w formularzu PPF wnioskodawca podał, że nie posiada środków finansowych, na ustanowienie pełnomocnika z wyboru. Po rozstaniu z żoną zamieszkuje w hotelu i płaci alimenty na rzecz syna w wysokości 500 zł miesięcznie. Posiadany majątek to mieszkanie o powierzchni [...] m2, które stanowi współwłasność małżeńską. Dochód miesięczny brutto z tytułu umowy o pracę wynosi [...] zł brutto, natomiast wydatki to [...] zł ponoszone na rzecz alimentów, [...] zł z tytułu opłaty za hotel. Dodatkowo do formularza M. K. dołączył umowę o pracę z której wynika, że wynagrodzenie zasadnicze brutto miesięcznie stanowi kwota [...] ł plus nagroda uznaniowa. Zarządzeniem z dnia [...] r. M. K. został wezwany do nadesłania w terminie 7 dni od daty doręczenia : -dowodów potwierdzających płatność alimentów na rzecz syna za okres ostatnich trzech miesięcy, - dowodów potwierdzających ponoszenie opłat za hotel za okres ostatnich trzech miesięcy, - wyciągów z posiadanego konta bankowego za okres ostatnich trzech miesięcy, - zaświadczenia z miejsca pracy o wysokości miesięcznie otrzymywanego wynagrodzenia łącznie z nagrodą uznaniową w okresie ostatnich trzech miesięcy pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie akt sprawy. W wykonaniu wezwania wnioskodawca nadesłał dowody płatności alimentów na rzecz syna w kwocie [...] zł miesięcznie, faktury potwierdzające odpłatność za hotel w wysokości [...] zł miesięcznie, zaświadczenie z zakładu pracy, że średnie wynagrodzenie netto z ostatnich trzech miesięcy wynosi [...] 2 zł. Z przesłanego wyciągu z konta bankowego wynika, że w miesiącu [...] r. oprócz wskazanej pensji M. K. otrzymał z zakładu pracy kwotę [...] zł, a w dniu [...] na posiadane drugie konto dokonał wpłaty kwoty [...] . zł. Z wystawionego przez Bank BGŻ S.A. zestawienia rachunków klienta wynika, że skarżący posiada dwa konta , na dzień [...] r. salda na nich wynosiły[...] . zł. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono, co następuje: W przedmiotowej sprawie M. K. objął swoim wnioskiem zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, żądając tym samym przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, o którym mowa w przepisie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: P.p.s.a. Uwzględniając to, że ze względu na przedmiot skargi ( działanie lub bezczynność organu w sprawach ze stosunków pracy i stosunków służbowych) zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. d P.p.s.a. skarżący jest zwolniony z mocy prawa z ponoszenia kosztów postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji jak i sądem drugiej instancji, ocenę zasadności wniosku w pozostałym zakresie tj. ustanowienia pomocy prawnej z urzędu oprzeć należało o przesłanki wynikające z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Odpłatność postępowania sądowego jest generalną zasadą przyjętą na gruncie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – art. 199 P.p.s.a. Nie ma ona jednakże charakteru bezwzględnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 P.p.s.a. może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Osobie fizycznej, która wystąpiła o ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu prawo pomocy może być przyznane wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny ( art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Istotą prawa pomocy jest zagwarantowanie prawa do sądu podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. W przypadku ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu jest to w istocie rzeczy dofinansowanie strony postępowania sądowego ze środków publicznych. W konsekwencji powinno się sprowadzać wyłącznie do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na pokrycie kosztów udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe ( postanowienie NSA z 6.10.2004 r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz. 8). Wniosek strony podlega ocenie w dwóch aspektach – z jednej strony uwzględnia się wysokość obciążeń, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś pod uwagę brane są jej możliwości finansowe ( postanowienie NSA z 30.11.2005 r., sygn. akt II FZ 781/05). Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy mając na względzie okoliczności dotyczące sytuacji materialnej skarżącego a także treść przywołanych wyżej przepisów należało odmówić przyznania prawa pomocy. Wysokość uzyskiwanego przez M. K. dochodu oraz posiadane oszczędności nie pozwalają stwierdzić, że zaistniały okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Nie sposób bowiem przyjąć, że skarżący dysponujący dochodem ok. [...] zł miesięcznie plus premią uznaniową, która w październiku wyniosła ok. [...] . zł poniósłby uszczerbek w swoim utrzymaniu, korzystając z usług radcy prawnego. Również fakt posiadania oszczędności w wysokości [...] . zł przeczy tezie o konieczności ponoszenia ze środków publicznych wydatków na pełnomocnika dla skarżącego. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.