II SA/Sz 1148/05
WyrokWSA w Szczecinie2006-03-23
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Maria Mysiak, Danuta Strzelecka-Kuligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Wojewody utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta odmawiające wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu użytkowego, wydane z naruszeniem przepisów o właściwości, jest nieważne?Ratio decidendi
Postanowienie Wojewody, które utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji odmawiające wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu użytkowego, zostało wydane z naruszeniem przepisów o właściwości. Zgodnie z art. 17 pkt 1 Kpa, organem wyższego stopnia w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego są samorządowe kolegia odwoławcze. Wojewoda nie był zatem właściwy do rozpatrzenia zażalenia wniesionego przez skarżącą. W związku z tym, na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 w związku z art. 126 Kpa, postanowienie to jest nieważne.Stan faktyczny
Skarżąca B. H. wniosła o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu użytkowego. Prezydent Miasta odmówił wydania zaświadczenia, uznając, że lokal usytuowany w piwnicy dwóch budynków nie spełnia definicji samodzielnego lokalu. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta, podtrzymując stanowisko o lokalizacji klubu w dwóch budynkach. Skarżąca zaskarżyła postanowienie Wojewody, zarzucając błędne ustalenie lokalizacji oraz naruszenie właściwości przez organ odwoławczy.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Wojewody oraz stwierdził, że postanowienie to nie podlega wykonaniu. Zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant Agnieszka Klimek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2006 r. sprawy ze skargi B. H. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zaświadczenia o samodzielności lokalu użytkowego I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, III. z a s ą d z a od Wojewody [...] na rzecz skarżącej B. H. kwotę złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Postanowieniem z dnia [...] r. znak [...] wydanym na podstawie art. 219 Kpa, art. 82 ust 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t j. Dz. U z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), art. 2 ust 3 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. - o własności lokali (tj. Dz.U z 2000r Nr 80, poz. 903 ze zm.) oraz art. 92 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. - o samorządzie powiatowym (tj. Dz. U z 2001r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.) po rozpatrzeniu wniosku B. H. Prezydent Miasta [...] odmówił jej wydania wnioskowanego zaświadczenia o samodzielności lokalu użytkowego - klubu bilardowego, usytuowanego w piwnicy budynku przy ul. [...] w [...] .
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali (tj. Dz.U z 2000r, Nr 80, poz. 903 z późn. zm.) samodzielnym lokalem mieszkalnym jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Przepis ten stosuje się odpowiednio do samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne. Jak wynika z powyższej definicji zaświadczenie wydaje się dla lokali istniejących w obrębie budynku. Wnioskowany lokal użytkowy usytuowany jest w piwnicy dwóch budynków tj. w budynkach przy ul. [...] nr [...] i ul. [...] nr [...] z dodatkowym wyjściem z lokalu na drogi komunikacyjne w budynku przy ul. [...] . Powyższe sprawia, że lokal nie spełnia wymogów definicji samodzielnego lokalu wynikającej z art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali.
W postanowieniu tym zawarto pouczenie iż na postanowienie służy zażalenie do Wojewody [...] za pośrednictwem Prezydenta Miasta [...] .
Zgodnie z tym pouczeniem B. H. wniosła zażalenie do Wojewody [...], kwestionując stanowisko organu I instancji, iż przedmiotowy lokal usytuowany jest w piwnicy nie jednego lecz dwóch budynków.
Po rozpatrzeniu zażalenia Wojewoda [...] zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, wskazując w uzasadnieniu, iż nie znajduje uzasadnienia twierdzenie skarżącej, że budynek przy ul. [...] jest to jeden budynek dwuklatkowy. Decyzja o pozwoleniu na budowę wydana została na dwa budynki "A" i "B". Przedmiotowy klub znajduje się w dwóch budynkach wobec czego nie spełnia warunku wskazanego w art. 2 ust 2 ustawy o własności lokali (j.t Dz.U z 2000r. nr 80 poz. 903 z późn. zm.), dlatego należało odmówić wydania zaświadczenia o samodzielności tego lokalu..
Powyższe postanowienie B. H. zaskarżyła skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się jego uchylenia.
Zarzuciła w niej, iż zarówno organ I jak i II instancji, odmówiły wydania zaświadczenia kierując się błędnym założeniem, iż lokal znajduje się w dwóch budynkach, podczas gdy przedmiotowy lokal znajduje się w jednym budynku i spełnia wymogi określone w art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokalu. Podtrzymała twierdzenie, iż przedmiotowy budynek ten składa się dwóch sekcji, oznaczonych w projekcie "A" i "B".
Przyczyną takiego zaprojektowania i wybudowania budynku były zalecenia konserwatora zabytków, który wymagał, aby zewnętrzna strona zabudowań odpowiadała wizualnie dawnemu układowi kamienic. Elewacja przedmiotowego budynku, zgodnie z wytycznymi konserwatora zabytków, została zaprojektowana i wykonana tak, aby odzwierciedlać dawny wygląd kamienic.
Inwestor wybudował więc jeden budynek składający się z dwóch sekcji (A i B), który jest wydzielony z przestrzeni ścianami konstrukcyjnymi, posiada wspólne fundamenty i dach, a jego poziomy: piwnic i poddasza nie zostały wydzielone ścianami. W całym budynku ściany oddzielające poszczególne pomieszczenia na każdym poziomie mają inny przebieg. Budynek ten jest oddylatowany od sąsiednich budynków, tj. od budynku [...] i budynku [...].
Zewnętrzna strona budynku sugeruje, że są to dwie kamienice, gdy konstrukcyjnie jest to jeden budynek.
Na potwierdzenie swego stanowiska skarżąca przedłożyła pismo projektanta przedmiotowego budynku, oraz ekspertyzę rzeczoznawcy.
W uzupełnieniu skargi skarżąca, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, podniosła, że postanowienie organu drugiej instancji wydane zostało z naruszeniem przepisów o właściwości, a zatem winna być stwierdzona jego nieważność. Zgodnie bowiem z przepisami Kpa, organem nadrzędnym w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego są samorządowe kolegia odwoławcze. Zażalenie rozpatrywał jednak Wojewoda [...] , a więc organ do tego nieuprawniony. Zażalenie wniesione przez nią do Wojewody było zgodne z pouczeniem zawartym w treści postanowienia organu I instancji.
Odpowiadając na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki określone w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 dalej P.p.s.a./.
Skargę uznać należy za zasadną. Trafny jest w szczególności zarzut naruszenia właściwości przez organ odwoławczy.
Zgodnie z art. 33 ustawy z dnia 21 stycznia 2000r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem administracji publicznej /Dz.U. Nr 12, poz. 136/ który wszedł w życie dnia 23 lutego 2000r. spełnienie przez lokal mieszkalny wymagań, pozwalających zakwalifikować go do grupy samodzielnych lokali mieszkalnych, stwierdza, w formie zaświadczenia, starosta a nie - jak wskazywało poprzednie brzmienie ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali - właściwy organ do spraw administracji architektoniczno-budowlanej. W kwestii wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego starosta działa obecnie w ramach zadań własnych, a nie zadań zleconych z zakresu administracji rządowej - jako organ administracji architektoniczno budowlanej.
Ustawa o własności lokali nie wskazuje wprost organu wyższego stopnia, właściwego do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie starosty w sprawie wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego, w związku z czym zastosowanie mają zasady ogólne. Zgodnie z art. 17 pkt 1 Kpa organami wyższego stopnia w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego są samorządowe kolegia odwoławcze.
Wojewoda [...] nie był zatem właściwy do rozpatrzenia wniesionego przez skarżącą, w wyniku błędnego pouczenia organu I instancji, zażalenia. Zgodnie z art. 19 Kpa organy administracji publicznej z urzędu przestrzegają swojej właściwości rzeczowej i miejscowej.
Zgodnie z art.156 § 1 pkt 1 w związku z art. 126 Kpa postanowienie wydane z naruszeniem przepisów o właściwości jest nieważne.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152, art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 202r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło