II SA/Sz 1160/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Gebel Asesor WSA Joanna Wojciechowska ( spr.) Protokolant Beata Radomska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umieszczenia w domu pomocy społecznej o d d a l a skargę Decyzją z dnia [...]r. Prezydenta Miasta [...] umieszczono M. G. w Domu Pomocy Społecznej w [...] przy ul. [...]. Została ona utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia [...] r. sygn. akt II SA/ Sz 629/04 uchylił obie powyższe decyzje, wskazując, że organ kierujący osobę ubiegającą się o umieszczenie w domu pomocy społecznej powinien wydać decyzję m. in. na podstawie opinii zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności, w której powinien być określony z zgodnie z § 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 września 2000r. w sprawie domów pomocy społecznej / Dz. U. Nr 82, poz. 929/, typ domu. W dniu [...]r. Miejski Ośrodek Pomocy w [...] zwrócił się z pismem do M. G. informując, że w domach pomocy społecznej dla osób przewlekle somatycznie chorych, mieszczących się na terenie miasta [...] istnieje możliwość korzystania z zabiegów rehabilitacyjnych. W placówkach są sale rehabilitacyjne wyposażone w odpowiedni sprzęt, a także zatrudniona jest wykwalifikowana osoba pod nadzorem, której odbywają się zajęcia. Poproszono go o określenie placówki, w której chciałby przebywać. Prośbę ponowiono w dniu [...] r. M. G. pismem z dnia [...] r. podał, że chciałby być umieszczony w DPS na ul. [...] w [...] z gwarancją dopłaty do utrzymania jego przez gminę. Poprosił o rok zwłoki w umieszczeniu w DPS, gdyż obecnie ma zapewnioną rehabilitację 3x w tygodniu w przychodni na ul. [...]. Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...]r. nr [...] na podstawie art. 54 ust. 1 i 2, art. 59 ust. 1, art. 106 ust. 1 art. 110 ust. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej / Dz. U. Nr 64, poz. 593 z późn. zm./, umieścił M. G. w domu pomocy społecznej dla osób przewlekle somatycznie chorych w [...]. Z uzasadnienia decyzji wynika, że M. G. z powodu choroby spełnia kryteria zawarte w art. 54 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. Wskazano, że odpłatność za pobyt w domu ustalona będzie zgodnie z art. 61 ust. 1, 2, 3 ustawy o pomocy społecznej w odrębnej decyzji. Pismem z tego samego dnia poinformowano M. G. o umieszczeniu w DPS na ul. [...] wraz z wpisem na listę osób oczekujących na przyjęcie w w/w placówce z okresem oczekiwania około 1 roku zgodnie z jego prośbą. M. G. złożył odwołanie od powyższej decyzji i wniósł o umieszczenie go gdzie indziej, gdyż bardzo pogorszył mu się wzrok i na tę okoliczność winien być przebadany. Podał, że należy umieścić go w DPS dla słabowidzących. W dodatkowym piśmie z dnia [...]r., M. G. poprosił "...o zwłokę w ocenie DPS..." . Wskazał on, że jest przewlekle chory oraz , iż jego stan zdrowia się zmienia. Ponadto stwierdził, że jedzie obecnie na turnus rehabilitacyjny do Domu Pomocy Społecznej w [...] i swoje ostateczne zdanie wyrazi po powrocie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.) w związku z art. 54 ust. 2, art. 55 ust. 1 i art. 56 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, z późn. zm.) oraz § 2 Rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 19 października 2005 r. w sprawie domów pomocy społecznej (Dz. U. Nr 217, poz. 1837), po rozpatrzeniu odwołania M. G. od decyzji z dnia [...]r., nr [...] Prezydenta Miasta [...], utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Z uzasadnienia decyzji wynika, że M. G. jest osobą wymagającą całodobowej opieki z powodu choroby, nie mogącą samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu. W związku z powyższym kwalifikuje się on do umieszczenia w domu pomocy społecznej, na podstawie art. 54 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. W myśl art. 54 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, osobę wymagającą całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, nie mogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, kieruje się do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, chyba że okoliczności sprawy wskazują inaczej, po uzyskaniu zgody tej osoby lub jej przedstawiciela ustawowego na umieszczenie w domu pomocy społecznej. Kolegium wskazało, że M. G. zamieszkuje w [...], tak więc organ I instancji prawidłowo skierował go do domu pomocy społecznej w [...], dla osób przewlekle somatycznie chorych jakim jest Dom Pomocy Społecznej na ul. [...]. Zgodnie z art. 56 ustawy o pomocy społecznej, domy pomocy społecznej, w zależności od tego, dla kogo są przeznaczone, dzielą się na domy dla: 1) osób w podeszłym wieku; 2) osób przewlekle somatycznie chorych; 3) osób przewlekle psychicznie chorych; 4) dorosłych niepełnosprawnych intelektualnie; 5) dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie; 6) osób niepełnosprawnych fizycznie. Tak więc nie istnieją domy przeznaczone dla osób słabowidzących. Kolegium podało, że w myśl art. 55 ust. 1 i ust. 2 cytowanej wyżej ustawy, dom pomocy społecznej świadczy usługi bytowe, opiekuńcze, wspomagające i edukacyjne na poziomie obowiązującego standardu, w zakresie i formach wynikających z indywidualnych potrzeb osób w nim przebywających, zwanych "mieszkańcami domu". Organizacja domu pomocy społecznej, zakres i poziom usług świadczonych przez dom uwzględnia w szczególności wolność, intymność, godność i poczucie bezpieczeństwa mieszkańców domu oraz stopień ich fizycznej i psychicznej sprawności. Ponadto, na podstawie § 2 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej w sprawie domów pomocy społecznej, dom pomocy społecznej funkcjonuje w sposób zapewniający właściwy zakres usług, zgodny ze standardami określonymi dla danego typu domu, w oparciu o indywidualne potrzeby mieszkańca domu. Indywidualne potrzeby mieszkańca domu zostają określone przez zespoły terapeutyczno-opiekuńcze i zawarte w indywidualnych planach wsparcia mieszkańców opracowanych przez te zespoły. Jak wynika więc z wyżej wymienionych przepisów, rodzaj i charakter usług świadczonych przez domy pomocy społecznej determinowany jest nie tylko typem domu, ale także indywidualnymi potrzebami mieszkańca domu. W kontekście tych faktów Kolegium uznało obawy M. G. za nieuzasadnione. Dodatkowo Kolegium poinformowało stronę, że w razie zmiany jej sytuacji, osobistej lub zdrowotnej, ostateczna decyzja kierująca stronę do domu pomocy społecznej może zostać zmieniona przez organ I instancji, za zgodą strony, w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zmiana ta może dotyczyć zarówno typu domu jak i miejsca, w którym dom pomocy społecznej ma być zlokalizowany. M. G. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, w której nie zgadza się z umieszczeniem go w DPS na ul. [...]. Wskazał, że był na turnusie rehabilitacyjnym w DPS w [...], a w [...] będzie w DPS w [...] i wtedy się zdecyduje na któryś z domów. Te domy są przystosowane do osób z chorobą SM i prowadzą turnusy rehabilitacyjne. Podał, że na razie ma zapewnioną rehabilitacje 3 x w tygodniu w przychodni na ul. [...] oraz całodobową rehabilitacje materacem, lecz nie rezygnuje z miejsca w domu pomocy społecznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 54 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, osobę wymagającą całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, nie mogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, kieruje się do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, chyba że okoliczności sprawy wskazują inaczej, po uzyskaniu zgody tej osoby lub jej przedstawiciela ustawowego na umieszczenie w domu pomocy społecznej. Skarżący spełnia przesłanki z wyżej wymienionego przepisu, bowiem cierpi na stwardnienie rozsiane ( SM- sclerosis multiplex), które jest chorobą centralnego układu nerwowego i związku z tym zalicza się do osób przewlekle somatycznie chorych. Zdaniem Sądu, organ administracji postąpił prawidłowo umieszczając go w Domu Pomocy Społecznej w [...] na ul. [...], który jest przystosowany dla osób przewlekle somatycznie chorych i znajduje się najbliżej miejsca zamieszkania skarżącego. Dom Pomocy Społecznej zobowiązany jest zgodnie z przepisami prawa do zapewnienia właściwych usług opiekuńczo-terepeutycznych zgodnie z indywidualnymi potrzebami każdego mieszkańca. Zgodnie z obowiązującym obecnie stanem prawnym nie ma już konieczności przed przyjęciem do domu pomocy społecznej konkretnej osoby uzyskania opinii zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności. Skarżący otrzymał miejsce w domu pomocy społecznej, gdyż z ubiegania się w nim o miejsce nie zrezygnował. Według niego stanowić ma to zabezpieczenie na przyszłość w razie pogorszenia się jego stanu zdrowia, choć obecnie wystarczają mu zabiegi rehabilitacyjne przeprowadzane w przychodni oraz pomoc świadczona przez opiekunkę społeczną. Wyjaśnić skarżącemu należy, że mimo wydania przedmiotowej decyzji administracyjnej umieszczenie go w konkretnej placówce nie nastąpi automatycznie/ trzeba liczyć się z oczekiwaniem na wolne miejsce w domu pomocy społecznej/ i wbrew jego woli. Zdaniem organów administracyjnych jest rozpoznanie bez zbędnej zwłoki konkretnego wniosku strony złożonego w toku postępowania, zaś do strony należy inicjatywa tj. złożenie wniosku w takiej formie, by wynikało z niego kiedy i w jakim ośrodku chce być umieszczona. Z akt sprawy wynika, że skarżący dokonał wyboru Domu Pomocy Społecznej w [...] na ul. [...], a następnie decyzję tą starał się odwlec w czasie oraz nie wskazał jednoznacznie nowej miejscowości, w której znajdować by się miała placówka, odpowiadająca jego wymaganiom. Wskazać należy także, że strona zawsze może zrezygnować z przyznanego jej miejsca w domu pomocy społecznej. Ponadto, mimo umieszczenia w konkretnym domu pomocy społecznej zawsze może ubiegać się o przyznanie jej turnusów rehabilitacyjnych w innych placówkach. Zasadnie też Kolegium pouczyło M. G., że w razie zmiany jego sytuacji, osobistej lub zdrowotnej, ostateczna decyzja kierująca stronę do domu pomocy społecznej może zostać zmieniona przez organ I instancji, za zgodą strony, w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zmiana ta może dotyczyć zarówno typu domu jak i miejsca, w którym dom pomocy społecznej ma być zlokalizowany. Mając na uwadze powyższe rozważania, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm./ orzekł jak w sentencji.