II SA/Sz 1165/05
WyrokWSA w Szczecinie2006-03-29
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Maria Mysiak, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę, wydane z powodu śmierci strony postępowania, jest zgodne z prawem, nawet jeśli skarżący podnoszą zarzuty dotyczące wadliwości samego postępowania?Ratio decidendi
Postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego wydane na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 Kpa z powodu śmierci strony jest obligatoryjne, jeśli nie zachodzą okoliczności wskazujące na umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Zarzuty dotyczące wadliwości samego postępowania, takie jak brak pełnomocnictwa czy naruszenie przepisów proceduralnych, nie mogą być rozpatrywane na etapie oceny postanowienia o zawieszeniu, lecz powinny zostać uwzględnione po podjęciu i zakończeniu postępowania przez organ administracji.Stan faktyczny
Starosta zawiesił postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę garażu z powodu śmierci współwłaściciela działki. Skarżący W. i S. G. wnieśli zażalenie, podnosząc, że organ I instancji błędnie ustalił stan faktyczny i naruszył przepisy Kodeksu cywilnego i Prawa budowlanego, a postępowanie powinno zostać umorzone. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Skarżący wnieśli skargę do WSA, powtarzając zarzuty i wskazując na dalsze naruszenia proceduralne. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak,, Asesor WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant Maria Rosochacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2006 r. sprawy ze skargi W. i S. G. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę o d d a l a skargę
Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...], wydanym na podstawie art. 97 § 1 Kpa Starosta [...] zawiesił z urzędu postępowanie w przedmiocie wydania L. P. pozwolenia na budowę garażu przy ul. [...] w [...], /działka nr [...]/, z powodu śmierci współwłaściciela działki. W uzasadnieniu, organ I instancji podał, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte wnioskiem L. P. z dnia [...] r. W dniu [...]r. L.P. wniosła o zawieszenie postępowania, z uwagi na konieczność uzyskania sądowej zgody współwłaścicieli działki, jednakże postanowienie o zawieszeniu postępowania nie zostało wówczas wydane. W dniu [...] r. organ I instancji uzyskał informację, że Z. B., będący stroną w tym postępowaniu, nie żyje i dotychczas nie zostali ustanowieni jego następcy prawni, wobec czego zachodzi konieczność zawieszenia postępowania.
Zażalenie na to postanowienie wnieśli W. i S. G. podnosząc, że organ I instancji niezasadnie przyjął, że postępowanie zostało wszczęte wnioskiem L. P. z [...] r., gdyż wniosek ten dotyczył pozwolenia na budowę tymczasowego dwuboksowego budynku garażowego, a postępowanie mogło zostać wszczęte, pod warunkiem uzyskania przez inwestora zgody współwłaścicieli działki. Jednakże L. P. nigdy o zgodę na budowę dwóch garaży nie występowała. Organ I instancji naruszył procedurę administracyjną, bowiem wszczął i kontynuował postępowanie wbrew treści art. 199 Kodeksu cywilnego. Postępowanie administracyjne, które zostało zawieszone, dotyczyło natomiast pozwolenia na budowę jednego garażu, a takiego wniosku L. P. nie złożyła. W ocenie skarżących były to dwa postępowania, które jako nie mające podstaw prawnych, powinny być umorzone. Niedopuszczalne jest zawieszenie postępowania administracyjnego, które podlega umorzeniu.
Ponadto, Starosta [...] nie może prowadzić postępowania w sprawie i nie może także go zawieszać. Takie postępowanie powinno być poprzedzone wydaniem stosownej decyzji przez Burmistrza [...], zmieniającej decyzję tego organu z dnia [...] r. ustalającą L. P. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla 2 garaży. Integralną częścią decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu była mapa sytuacyjno-wysokościowa z naniesioną lokalizacją garażu z której wynika, że powierzchnia garażu wynosić będzie ok. [...] m2, zatem dotyczy lokalizacji co najmniej dwóch garaży. Decyzja ta jest decyzją ostateczną i wiąże Starostę [...] w postępowaniu będącym przedmiotem skargi. Wprawdzie wnioskodawczyni w dniu [...] r. złożyła w Urzędzie Miasta [...] pismo, w którym poinformowała, że rezygnuje z budowy dwóch garaży, jednakże wniosku o zmianę decyzji ustalającej warunki zabudowy nie złożyła. Inwestor nie posiada więc decyzji ustalającej warunki zabudowy dla jednego garażu, więc postępowanie w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę garażu nie powinno zostać wszczęte.
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] r. [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Uzasadniając orzeczenie wskazał, że w dniu [...] r. L. P. złożyła pismo z prośbą o zajęcie stanowiska w sprawie jej wniosku z dnia [...] r. o zawieszenie postępowania. Pismo to zostało potraktowane jako ponowienie wniosku o zawieszenie postępowania. Ponadto, z uwagi na uzyskaną w dniu [...] r. informację o śmierci Z. B., będącego stroną postępowania i nie ustanowienie jego spadkobierców, oraz uwzględniając wniosek inwestora, organ I instancji zasadnie zawiesił postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 i art. 98 § 1 kpa.
Śmierć strony postępowania administracyjnego w myśl art. 97 § 1 pkt 1 kpa powoduje obligatoryjne zawieszenie postępowania przez organ administracji publicznej, w razie łącznego wystąpienia wskazanych w tym przepisie przesłanek, co w rozpatrywanej sprawie ma miejsce.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów zażalenia Wojewoda [...] wskazał, że postępowanie w sprawie budowy budynku garażu zostało wszczęte na wniosek L. P. z dnia [...] r. i dotyczyło tymczasowego dwuboksowego budynku garażowego, wniosek ten został później zmieniony w wyniku zgłoszonego przez inwestora zobowiązania z dnia [...] r. na garaż jednoboksowy z uszczegółowieniem w piśmie z dnia [...]r. jego szerokości do równej 3,5 m. Materiał dowodowy sprawy wskazuje, że postępowanie wszczęte wnioskiem z dnia [...] r. jest nadal prowadzone, a złożenie przez inwestora w dniu [...] r. ponownego wniosku o wydanie pozwolenia na budowę garażu nie może być traktowane jako wszczęcie nowego postępowania, gdyż wszczęte już w tej samej sprawie postępowanie nie zostało zakończone decyzja ostateczną. Ponadto zażalenie dotyczy zasadności zawieszenia postępowania, a merytorycznie sprawę rozpatrzy organ właściwy tj. Starosta [...] po ustaniu przyczyny zawieszenia postępowania i jego podjęciu.
Na powyższe postanowienie Wojewody [...] W.i S. G. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...]. Wskazali w niej, że postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 6, 7, 8, 9 i art. 61 § 2 kpa, art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, oraz art. 199 kc, w związku z czym wnieśli o jego uchylenie i umorzenie postępowania w całości lub o wydanie odmownej decyzji z przyczyn formalnych, tj. z powodu braku legitymacji procesowej wnioskodawcy. W uzasadnieniu skargi powtórzyli zarzuty zawarte w zażaleniu. Wskazali ponadto, że to nie L. P. złożyła wniosek z dnia[...] r. w sprawie wydania pozwolenia na budowę garażu, bowiem w aktach administracyjnych znajduje się wniosek "z up. J. B.", a złożenie wniosku przez osobę nie będącą wnioskodawcą wymagało pisemnego lub udzielonego do protokołu pełnomocnictwa. Organy obu instancji nie wyjaśniły też, jaka jest podstawa prawna w sprawie wydania pozwolenia na budowę garażu dwuboksowego, ponieważ pojęcie to jest nieznane ustawie Prawo budowlane ani innym przepisom, w związku z tym nie wiadomo czy chodzi o jeden garaż czy o dwa. Postępowanie toczy się zatem w sprawie w której nie ustalono przedmiotu postępowania czyli z naruszeniem art. 6, 7, 8, 9 kpa. Ponadto wszczęcie postępowania narusza art. 199 Kodeksu cywilnego, ponieważ L. P. zamierzała wybudować garaż na terenie stanowiącym współwłasność. Art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane zobowiązywał inwestora do przedstawienia dowodu potwierdzającego prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane. L. P. nigdy nie zwracała się do współwłaścicieli nieruchomości o wyrażenie zgody na budowę garażu dwuboksowego i takiej zgody w aktach nie ma, dlatego też postępowanie jest bezprzedmiotowe i winno być umorzone.
W dalszej części skargi skarżący wskazali na uchybienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę garażu, m. in. na to, że pismo L. P. z dnia [...] r. w którym zobowiązała się do budowy jednego garażu nie posiada adnotacji urzędowej na okoliczność jego wniesienia, nie sporządzono również protokołu z tej czynności, a w innych pismach organ I instancji zmieniał numerację, prawdopodobnie w związku z zastrzeżeniami skarżących.
Podnieśli też, iż w niniejszej sprawie organy administracji naruszyły art. 12 kpa, który zobowiązuje je do załatwienia sprawy wnikliwie i szybko, a sprawa trwa już 10 lat.
Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Ustosunkowując się do zarzutów skargi organ odwoławczy wyjaśnił, że wszczęcie postępowania następuje z dniem doręczenia żądania. W niniejszej sprawie wniosek podpisany "z up. J. B." wpłynął do Urzędu Rejonowego w [...] w dniu [...] r. W aktach sprawy brak jest pełnomocnictwa inwestora, jednak postępowanie prowadzone jest na skutek ponowionego wniosku L. P. z dnia [...] r. Bezsprzeczne jest, że w momencie śmierci Z. B. toczyło się postępowanie z wniosku L. P. w sprawie pozwolenia na budowę budynku garażu przy ul. [...] w [...] (działka nr [...]) i wobec śmierci jednego z uczestników postępowanie to należało zawiesić na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269), w związku z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) - dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy.
Przedmiotem skargi, a zatem i oceny Sądu pod kątem zgodności zaskarżonego aktu z prawem, jest postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę garażu.
W sprawie bezsporne jest, że postępowanie administracyjne w sprawie udzielenia L. P. pozwolenia na budowę garażu zostało wszczęte i nie zostało zakończone decyzją rozstrzygającą co do istoty sprawy, oraz że w dniu [...]r. zmarł Z. B. współwłaściciel nieruchomości objętej projektowaną inwestycją, będący stroną tego postępowania.
Stosownie do art. 97 § 1 pkt 1 Kpa organ administracji publicznej zawiesza postępowanie w razie śmierci jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5, a postępowanie nie ulega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (art. 105). Bezsprzecznie przepis art. 30 § 5 kpa nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Śmierć strony nie czyni postępowania bezprzedmiotowym, jeśli przedmiotem tego postępowania nie są obowiązki lub uprawnienia tej strony o charakterze osobistym. W rozpatrywanej sprawie taka sytuacja nie zachodzi. Postępowanie wiąże się bowiem z prawami majątkowymi zmarłego współwłaściciela działki, będącego przez to stroną toczącego się postępowania.
W tej sytuacji zawieszenie postępowania administracyjny było obligatoryjne. Zaskarżone postanowienie odpowiada zatem prawu.
Pozostałe zarzuty skargi, dotyczące m.in. uchybień proceduralnych w sprawie, tj. braku pełnomocnictwa do złożenia w imieniu L. P. wniosku o wydanie pozwolenia na budowę z dnia [...] r., naruszenia przez organy administracji art. 6, 7, 8, 9, 61 § 2 kpa, na tym etapie postępowania administracyjnego i przy zakresie postępowania sądowego, dotyczącego oceny postanowienia o zawieszeniu postępowania, nie mogą być rozpatrywane. Winny być one wzięte pod uwagę w akcie wydanym po podjęciu i zakończeniu tego postępowania.
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do podejmowania rozstrzygnięć za organ administracji publicznej, dlatego też bezprzedmiotowy jest wniosek skargi o umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie, lub wydanie decyzji odmownej z powodu braków formalnych, a także rozpatrzenie pozostałych zarzutów dotyczących przedmiotowego postępowania.
Skarga okazała się nieuzasadniona, wobec czego podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Powołane przepisy
art. 97 § 1 Kpart. 199art. 97 § 1 pkt 1art. 98 § 1 kpart. 97 § 1 pkt 1 kpart. 6art. 61 § 2 kpart. 33 ust. 2 pkt 2 ustawyart. 199 kcart. 12 kpart. 1 § 1art. 3 ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło