II SA/Sz 1166/04
WyrokWSA w Szczecinie2005-09-15
Skład orzekający: Iwona Tomaszewska, Marzena Iwankiewicz, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, stwierdzając brak swojej właściwości rzeczowej do rozpoznania wniosku o przyznanie renty socjalnej, powinien umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe, czy też przekazać sprawę organowi właściwemu?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, który stwierdza brak swojej właściwości rzeczowej do rozpoznania wniosku, nie powinien umarzać postępowania jako bezprzedmiotowego. Zamiast tego, zgodnie z art. 65 § 1 k.p.a., powinien przekazać sprawę organowi właściwemu do jej merytorycznego załatwienia. Wniesienie wniosku do organu nieuprawnionego nie czyni sprawy bezprzedmiotową.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie renty socjalnej w Ośrodku Pomocy Społecznej. Organ I instancji umorzył postępowanie, uznając sprawę za bezprzedmiotową z uwagi na brak kompetencji i środków. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy tę decyzję, argumentując, że wniosek dotyczy okresu sprzed wejścia w życie ustawy o rencie socjalnej. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu i zasądził zwrot kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska Sędziowie: Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz /spr./ Asesor WSA Arkadiusz Windak Protokolant Edyta Wojtowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2005r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie renty socjalnej I uchyla zaskarżoną decyzję , II stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej A. K. [...] zł. tytułem zwrotu kosztów sądowych.
Decyzją z [...]r. Ośrodek Pomocy Społecznej na podstawie art.12 i art. 26 ust. 4 ustawy o rencie socjalnej z 27 czerwca 2003r. /Dz.U. Nr 135 poz. 1268 z 2003r./ oraz art. 17, art. 18,art. 150 ustawy o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004r. działając z upoważnienia Rady Gminy Uchwała Nr [...] z dnia [...] roku w sprawie upoważnienia dla Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej do wydania decyzji administracyjnych umorzył postępowanie w sprawie
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż w chwili złożenia wniosku przez A. K. Ośrodek Pomocy Społecznej nie ma kompetencji ani do przyznania renty socjalnej ani do jej wypłacenia, nie posiada też funduszy na tego rodzaju świadczenie w związku z czym sprawę uznał za bezprzedmiotową. Poinformował wnioskodawczynię aby wniosek skierowała do Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
W odwołaniu do organu II instancji skarżąca podała, iż wniosek o wypłacenie zaległego świadczenia chciała złożyć w ZUS-ie, ale go nie przyjęto, twierdząc, iż dotyczy on zaległego świadczenia. Zdaniem skarżącej właściwym do rozpoznania wniosku jest ZUS, który przejął od OPS renty socjalne i zobowiązania z tym związane.
Decyzją z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art.138 § 1 pkt 1 w związku z art. 105 § 1 kpa i art. 27 ust.1 ustawy z 27 czerwca 2003r. o rencie socjalnej /Dz.U. Nr 135 poz. 1268/ utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ II instancji stwierdził, iż wniosek złożony przez skarżącą w dniu [...]r. z żądaniem przyznania renty socjalnej za okres od [...]r. do [...]r. nie został wniesiony do organu I instancji przed 1 października 2003r. tj. przed wejściem w życie ustawy o rencie socjalnej.
Tym samym postępowanie w sprawie przyznania renty socjalnej – za okres sprzed 1 października 2003r. – jest bezprzedmiotowe i podlegało zgodnie z art. 105 § 1 kpa – umorzeniu w całości, co zdaniem organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo uczynił.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. K. wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje :
Skarga okazała się zasadna.
Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. Nr 135 poz. 1268 ze zm.), postępowanie w sprawie przyznania renty socjalnej wszczyna się na podstawie wniosku osoby ubiegającej się o rentę socjalną lub jej przedstawiciela ustawowego. Decyzję w tej sprawie wydaje i świadczenie wypłaca jednostka organizacyjna Zakładu Ubezpieczeń Społecznych właściwa ze względu na miejsce zamieszkania lub pobytu osoby ubiegającej się o rentę socjalną (art. 12 ust. 1 w/w ustawy). Przy czym do spraw o przyznanie renty socjalnej wszczętych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe (art. 27 ust. 1 w/w ustawy).
W ocenie Sądu, Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej uznając się niewłaściwym powinien tę sprawę przekazać do załatwienia właściwej jednostce organizacyjnej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Wydając decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie organy obu instancji naruszyły przepis art. 105 § 1 k.p.a. Wniesienie wniosku do organu nieuprawnionego do wydania decyzji merytorycznej nie daje podstawy do przyjęcia przez ten organ, iż sprawa ta jest bezprzedmiotowa. Organ oceniając wniosek pod kątem właściwości rzeczowej i miejscowej przy stwierdzeniu, że nie jest właściwym do jego załatwienia co do istoty sprawy, powinien go przekazać organowi właściwemu w myśl art. 65 § 1 k.p.a. Przekazanie sprawy do organu właściwego następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.
Ponownie rozpoznając sprawę z wniosku A. K. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno zbadać właściwość rzeczową organów uprawnionych do załatwienia sprawy z uwzględnieniem przepisów przejściowych (art. 27 ust. 1) ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej i w zależności od tych ustaleń albo uchylić decyzję organu I instancji i przekazać mu sprawę do merytorycznego rozpoznania (art. 138 § 2 k.p.a.), bądź uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę organowi właściwemu do jej ostatecznego załatwienia (art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 65 § 1 k.p.a.).
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło