II SA/Sz 1192/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie Przewodniczący sędzia WSA Barbara Gebel po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji przyznającej zasiłek stały p o s t a n a w i a odmówić ustanowienia adwokata R.K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji zmniejszającą zasiłek stały z powodu zmiany sytuacji rodzinnej. W dniu [...] skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. Uzasadniając wniosek podał, że mieszka wyłącznie z żoną w mieszkaniu o pow. [...] m2, a jedynym dochodem rodziny jest zasiłek stały skarżącego w kwocie [...] zł. Postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Sad Administracyjny w [...] odmówił ustanowienia skarżącemu adwokata z powodu oczywistej bezzasadności skargi. Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu zażalenia skarżącego, uchylił to postanowienie wskazując, że Sąd powinien dokonać indywidualnej oceny sytuacji majątkowej skarżącego. Zarządzeniem z dnia [...] (doręczonym w dniu [...]), na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd wezwał wnioskodawcę do przedłożenia w terminie siedmiu dni pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie akt sprawy: - oświadczenia czy syn, córka i wnuk skarżącego prowadzą z nim wspólne gospodarstwo domowe, a jeżeli nie do wyjaśnienia czy mieszkają w jego mieszkaniu i na jakich zasadach (np. w jakim zakresie ponoszą koszty utrzymania mieszkania), oraz z czego się utrzymują, - dowodów potwierdzających wydatki na utrzymanie mieszkania, leczenie i inne niezbędne wydatki poniesione w okresie ostatnich trzech miesięcy, - dowodów potwierdzających dochody wszystkich członków rodziny (poza zasiłkiem stałym skarżącego) z okresu ostatnich trzech miesięcy, - wyciągów lub wykazów z kont bankowych wszystkich członków rodziny (w tym konta bankowego córki) z okresu ostatnich trzech miesięcy. Skarżący na zobowiązanie Sądu nie odpowiedział. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3). W rozpoznawanej sprawie, na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a powołanej wyżej ustawy, skarżący jest z mocy prawa zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych w sprawie. W myśl art. 262 tej ustawy, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy). Oznacza to, że na stronie wnoszącej o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji majątkowej uniemożliwiającej ustanowienie adwokata czy radcy prawnego z własnych środków finansowych. W myśl art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Z zaskarżonej decyzji wynika, że od [...] skarżący i jego żona opiekują się wnukiem który otrzymuje alimenty i zasiłek rodzinny, a córka skarżącego wyjechała do pracy do [...]. Jednakże w trakcie postępowania sądowego, córka skarżącego potwierdzała odbiór adresowanych do niego przesyłek sądowych, co może oznaczać, że zamieszkuje ze skarżącym. Ponadto, z akt sprawy wynika, że z wnioskodawcą mieszka także syn, a żona wnioskodawcy od dnia [...] utraciła status osoby bezrobotnej ponieważ odmówiła podjęcia pracy. W tej sytuacji informacje wskazane we wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie stanowiły w ocenie Sądu wystarczającej i kompletnej podstawy do oceny sytuacji majątkowej i rodzinnej wnioskodawcy, dlatego Sąd wezwał skarżącego do złożenia oświadczenia i przedłożenia dokumentów źródłowych. Ponieważ skarżący na wezwanie nie odpowiedział, należy uznać, że nie wykazał, iż znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej ustanowienie adwokata z wyboru. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.