II SA/Sz 1194/14

Dnia 18 marca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Jankowski po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a: przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. A. T. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. W dniu [...] r. (data nadania w urzędzie pocztowym) skarżący złożył wniosek na urzędowym formularzu PPF o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym ustanowienie adwokata oraz zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku A. T. wskazał, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, zaś jego dochód stanowi zasiłek stały otrzymywany w kwocie [...] zł miesięcznie. Ponadto wnioskodawca oświadczył, że nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 3). W myśl art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskujący o taką pomoc wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Natomiast w zakresie całkowitym – gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1). W rozpatrywanej sprawie wnioskodawca zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W myśl art. 241 powołanej ustawy, zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w przepisie prawa lub w postanowieniu sądu administracyjnego bez określenia zakresu tego zwolnienia - oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Wobec powyższego wniosek skarżącego należało rozpoznać w zakresie częściowym obejmującym żądanie ustanowienia adwokata z urzędu. Sąd po dokonaniu oceny sytuacji materialnej i życiowej skarżącego w oparciu o jego wyjaśnienia zawarte we wniosku, a także okoliczności wynikające z akt sprawy uznał, że skarżący zasługuje na wsparcie ze strony Skarbu Państwa poprzez ustanowienie adwokata, albowiem nie jest w stanie z posiadanych środków, ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Zarówno okoliczność uzyskiwania niskiego dochodu oraz brak oszczędności czy wartościowych składników majątku, które mogłyby być spieniężone na pokrycie kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru jak i sytuacja osobista, tj. skarżący jest osobą samotną nie mającą możliwości skorzystania z pomocy osób bliskich, uzasadnia przyznanie prawa pomocy zakresie częściowym. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd postanowił przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, natomiast za niecelowe uznał orzekanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, z uwagi na zwolnienie ustawowe.