II SA/Sz 1195/21

WyrokWSA w Szczecinie2022-04-21

Skład orzekający: Katarzyna Sokołowska, Renata Bukowiecka-Kleczaj, Katarzyna Grzegorczyk-Meder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nałożenie obowiązku zmiany koloru pokrycia dachowego na zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest zasadne, jeśli inwestor twierdzi, że użyta dachówka ma odcień brązu, a nie jest czarna, a nazewnictwo producenta jest mylące?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nałożenie obowiązku zmiany koloru pokrycia dachowego jest zasadne, ponieważ kolor czarny nie mieści się w dopuszczalnych "odcieniach czerwieni lub brązu" określonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Istotne odstępstwo od projektu budowlanego, polegające na zmianie koloru dachu niezgodnie z planem, uzasadnia nałożenie obowiązku doprowadzenia stanu faktycznego do zgodności z prawem. Ocena koloru dachu powinna być możliwa dla postronnego obserwatora bez konieczności wiedzy specjalistycznej, a nazewnictwo producenta nie ma decydującego znaczenia.
Stan faktyczny
Inwestor R. K. wykonał pokrycie dachowe budynku mieszkalnego w kolorze czarnym, podczas gdy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewidywał kolory w odcieniach czerwieni lub brązu, a zatwierdzony projekt budowlany zakładał kolor czerwony. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył obowiązek zmiany koloru dachu. Inwestor odwołał się, twierdząc, że dachówka ma kolor czarno-brązowy i że zapisy planu nie precyzują odcieni brązu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Inwestor zaskarżył decyzję do WSA, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych i naruszenie przepisów k.p.a. oraz prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj, Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2021 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem oddala skargę. Decyzją z dnia [...] czerwca 2021 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M., działając na podstawie art. 51 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 - dalej "p.b.") w zw. z art. 27 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 471- dalej "ustawa zmieniająca") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm. - dalej "k.p.a."), nałożył na R. K. (dalej "inwestor" lub "skarżący"), obowiązek wykonania czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, poprzez doprowadzenie kolorystyki poszycia dachu wolnostojącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, położonego w miejscowości M., gmina B., na działce o numerze ewidencyjnym gruntu [...], obręb M. do stanu zgodnego z prawem - z czarnego na kolor czerwieni lub brązu zgodnie z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] grudnia 2020 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Osiedla M." (publ. Dz. Urz. Woj. [...] r.), w terminie do dnia 29 października 2021 r. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że w dniu 13 kwietnia 2021 r. przeprowadził czynności kontrolne budowy ww. budynku i ustalił, że pokryty jest on dachówką ceramiczną koloru czarnego. W dniu 27 kwietnia 2021 r. organ przeprowadził kolejne czynności kontrolne, które potwierdziły wcześniejsze ustalenia. W oparciu o te ustalenia organ uznał, że doszło do istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, polegającego na naruszeniu ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, poprzez zmianę koloru pokrycia dachowego na kolor czarny. W uchwale Rady Miejskiej w B., z dnia [...] grudnia 2020 r., dla jednostki planistycznej MN1, na której znajduje się przedmiotowy budynek, określono obowiązek pokrycia dachu w odcieniach czerwieni lub brązu, zaś w zatwierdzonym projekcie budowlanym projektant przewidział dach w kolorze czerwieni. Z tych też względów, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...], organ I instancji wstrzymał prowadzenie dalszych robót budowlanych, obejmujących budowę budynku mieszkalnego. Od tego postanowienia skarżący wniósł zażalenie, jednakże z uwagi na to, że do dnia orzekania nie wpłynęło rozstrzygnięcie organu odwoławczego, a kończył się termin dwóch miesięcy od dnia wydania rozstrzygnięcia o wstrzymaniu robót budowlanych, należało wydać decyzję nakazującą doprowadzenie kolorystyki poszycia dachu do stanu zgodnego z prawem. Inwestor, w odwołaniu od powyższej decyzji zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych jak i naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 51 ust.1 pkt 2 w zw. z art. 36a ust. 5 pkt 5 p.b. Podniósł, że organ powiatowy nieprawidłowo przyjął, iż do budowy budynku mieszkalnego wykorzystano dachówkę w kolorze czarnym, skoro według producenta użyta dachówka Piemont Tobago posiadała kolor czarno-brązowy, na dowód czego załączył wydruk pisma e-mail z dnia 10 maja 2021 r., od przedstawiciela producenta oraz wydruk z katalogu dachówek producenta, w którym oferuje się dachówki pod nazwą "dachówka średzka falista plus - czarno-brązowa" oraz "dachówka średzka falista czarna". Podkreślił także, iż zapisy obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego nie precyzują w żaden sposób, co należy rozumieć pod pojęciem "odcieni brązu", przy czym zakwalifikowanie danego odcienia w zakresie doboru kolorystyki odnosi się do kryteriów ocennych i uznaniowych, dlatego też organ winien wezwać producenta do podania odcienia barwy zakupionej przez niego dachówki, bądź zlecić sporządzenie ekspertyzy lub dowodu z opinii biegłego. Jednocześnie zaznaczył, że mieszkańcy gminy B., w tym skarżący, pismem z dnia 20 maja 2021 r. wystąpili o zmianę miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego w obszarze, m. in. Osiedla M., w zakresie zapisów dotyczących ograniczeń kolorów pokryć dachowych, w związku z czym wniósł o zawieszenie prowadzonego postępowania. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2021 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych, zaś postanowieniem dnia [...] sierpnia 2021 r. odmówił zawieszenia postępowania w sprawie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę. Natomiast w dniu [...] września 2021 r., organ ten wydał na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 83 ust. 2 p.b. w zw. z art. 27 i art. 28 ust. 1 lit. a ustawy zmieniającej, decyzję o nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję organu I instancji o nałożeniu na inwestora obowiązku doprowadzenia kolorystyki poszycia dachu wolnostojącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego do stanu zgodnego z prawem. Uzasadniając decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że inwestor uzyskał ostateczną decyzję Starosty Powiatu M. nr [...], z dnia [...] kwietnia 2013 r., znak: [...], zmienioną decyzją ww. organu nr [...], z dnia [...] marca 2014 r., znak: [...], którą zatwierdzono projekt budowlany budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na dz. nr [...], [...] w obrębie M., a zatem na mocy art. 27 ust.1 pkt 2 i art. 28 pkt 1 ustawy zmieniającej zastosowanie w sprawie mają przepisy ustawy - Prawo budowlane w brzmieniu dotychczasowym, z wyjątkiem przepisów art. 36a ust. 5, które zastosować należy w nowym brzmieniu. Po przytoczeniu treści art. 50, art. 51 i 36a p.b. organ II instancji wskazał, że w przedmiotowym budynku mieszkalnym zaprojektowano pokrycie dachowe w postaci dachówki ceramicznej w kolorze czerwonym. Zgodnie z obowiązującym na terenie inwestycji planem zagospodarowania przestrzennego wymagana kolorystyka dachów to "odcienie czerwieni lub brązu". Tymczasem zastosowany przez skarżącego kolor pokrycia dachowego to kolor czarny, nie zaś odcień koloru brązowego. Powyższe potwierdzają ustalenia opisane w protokole z kontroli PINB z dnia 27 kwietnia 2021 r. oraz z dnia 23 czerwca 2021 r., wraz z załączonymi zdjęciami, a także fakt, iż w projekcie budowlanym brak zamieszczenia przez projektanta opisu dotyczącego zmiany nieistotnej, polegającej na odstąpieniu od zaprojektowanego czerwonego koloru dachówki oraz zmiany na kolor zastosowany przez inwestora. Dokonana w tym zakresie zmiana na kolor czarny jest zatem zmianą istotną, wskazaną w art. 36a ust. 5 pkt 4, której projektant nie zaaprobował w myśl art. 36a ust. 6 p.b. W tych okolicznościach organ uznał, że niecelowe jest dalsze zbieranie materiałów dowodowych w sprawie, w postaci wyjaśnień producenta dachówek, a tym bardziej opinii osoby posiadającej wiadomości specjalne. Dodatkowo wskazał, że przedstawiciel producenta poinformował skarżącego, że dachówka o nazwie "Tobago" posiadała wcześniej nazwę "Czarno-Brązowa", jednakże nie odniósł się do obecnego koloru tej dachówki. Zasadnym jest więc twierdzenie, że nazewnictwo produktów w handlu jest zmienne, zaś decydującym jest stan faktyczny, ustalony przez organ nadzoru budowlanego. Przy czym racjonalnym jest przyjęcie, iż kolor zastosowanego pokrycia dachowego musi być na tyle wyrazisty, aby był możliwy od określenia jako "odcień czerwieni lub brązu" w wyniku prostej oceny wzrokowej, bez przeprowadzenia ekspertyzy. Z powyższego wynika, iż skoro inwestor dokonał istotnego odstępstwa od projektu budowlanego i nie uzyskał decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, zasadnie PINB prowadził postępowanie w sprawie na podstawie art. 50-51 p.b. Z uwagi na niezgodność z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego wskazanego powyżej odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego nie można zalegalizować. W tej sytuacji organ nadzoru budowlanego zobligowany jest, stosownie do art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b., nałożyć na inwestora obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego oraz, w razie potrzeby, wykonania czynności lub robót budowlanych, celem doprowadzenia do ich zgodności z prawem, tj. roboty, które doprowadzą kolorystykę pokrycia dachowego do zgodności z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego. Według organu II instancji, choć podstawę materialnoprawną podjęcia przez organ I instancji zaskarżonej decyzji stanowił nie art. 51 ust. 1 pkt 3, lecz art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b., przyjęty przez PINB tryb naprawczy można zaaprobować, bowiem zbędnym było opracowanie projektu zamiennego w przypadku przywrócenia właściwej kolorystyki dachu, zaś nakazane czynności i roboty wiodą do przywrócenia zgodności z prawem prowadzonej budowy. Ponadto, w przypadku zarówno art. 51 ust. 1 pkt 2, jak i art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. znajduje zastosowanie identyczna sankcja z tytułu niewykonania obowiązku, tj. nakaz rozbiórki obiektu budowlanego (albowiem przywrócenie do stanu poprzedniego pokrycia dachowego w przypadku nowo budowanego obiektu nie jest możliwe). Inwestor zaskarżył wyżej opisaną decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. W skardze decyzji tej zarzucił: - błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na bezpodstawnym przyjęciu, że skarżący wykorzystał do budowy domu dachówkę w kolorze czarnym, co doprowadziło do błędnego uznania, że roboty budowlane wykonywane są w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, a w konsekwencji do wydania decyzji nakładającej na skarżącego obowiązek zmiany koloru poszycia dachu, - naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich czynności, niezbędnych do zbadania okoliczności istotnych dla wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia, tj. koloru dachówki wykorzystanej przez skarżącego do realizacji inwestycji, co doprowadziło do błędnego uznania, że roboty budowlane wykonywane są w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, a w konsekwencji do nałożenia na skarżącego obowiązku zmiany koloru poszycia dachu, - art. 81a § 1 k.p.a., poprzez zaniechanie rozstrzygnięcia ewentualnych niedających się usunąć wątpliwości w zakresie stanu faktycznego na korzyść strony, podczas gdy zastosowanie sankcji z art. 51 ust. 1 pkt 2, jak też pkt 3 p.b. niesie ze sobą bardzo dotkliwe konsekwencje dla skarżącego, - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie zaskarżonej decyzji w mocy, podczas gdy w przedmiotowej sprawie zachodziły przesłanki uchylenia zaskarżonej decyzji i do umorzenia postępowania, ewentualnie uchylenia zaskarżonej decyzji i stwierdzenia braku podstaw do nałożenia na skarżącego obowiązków objętych rozstrzygnięciem decyzji organu pierwszoinstancyjnego, - naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 3 z zw. z art. 36a ust. 5 pkt 5 p.b., poprzez błędne zastosowanie w sytuacji, gdy skarżący nie prowadził robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, tj. w sposób odstępujący od ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w konsekwencji nakazanie skarżącemu wykonania czynności lub robót budowlanych polegających na zmianie poszycia koloru dachu, - naruszenie art. 36a ust. 5 pkt 5 p.b., poprzez bezpodstawne przyjęcie, że skarżący prowadził roboty budowlane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, podczas gdy skarżący nie dokonał odstąpienia od ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, -naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b., poprzez nałożenie na skarżącego obowiązku polegającego na zmianie poszycia koloru dachu, podczas gdy zastosowany przez skarżącego kolor dachu nie jest sprzeczny z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, - naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b., poprzez wyznaczenie terminu wykonania nałożonego obowiązku do dnia 29 października 2021 r., co stanowi termin zbyt krótki w kontekście charakteru i zakresu nałożonego obowiązku, którym jest zmiana poszycia koloru dachu. Skarżący wyjaśnił, że do budowy domu użył dachówki w kolorze Piemont Tobago, który to kolor wcześniej był określany jako czarny brąz. Dachówka została zakupiona w 2015 r., a zmianie uległa jej nazwa, ale wiadomość email przedstawiciela producenta jak również materiały reklamowe i artykuły dostępne w Internecie potwierdzają, że dachówka ma odcień ciemnego brązu, a więc nie jest czarna. Kolor brązowy posiada wiele odcieni, zaś zapisy planu nie precyzują jaki odcień brązu powinno mieć pokrycie dachowe. Nie można tez wykluczyć sytuacji w której głęboki i ciemny brąz początkowo zostanie oceniony jako czerń. Ocena ta bowiem zależy od wielu okoliczności. Stąd też w przypadku wątpliwości co do konkretnego koloru, organy winny przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w tym zakresie, a czego nie uczyniły. Dodatkowo podkreślił, że wyznaczony termin realizacji kwestionowanego obowiązku do dnia 29 października 2021 r. jest zbyt krótki zwłaszcza, jeśli weźmie się pod uwagę fakt, że zaskarżona decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 21 września 2021 r. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. W dniu 14 lutego 2022 r. do Sądu wpłynęło pismo skarżącego, w którym zwrócił się o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, a nadto poinformował, że w dniu 25 listopada 2021 r. Rada Miejska w B. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie przystąpienia do zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Osiedla M." przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] grudnia 2009 r., co - w jego ocenie - stanowi wyraz uwzględnienia stanowiska mieszkańców co do dopuszczalnego zakresu wyboru kolorystyki dachu. Organ odwoławczy, pomimo doręczenia przez Sąd odpisu tego pisma, nie zażądał przeprowadzenia rozprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje: Na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 – j.t.), dalej jako "p.p.s.a.", sprawa niniejsza została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 - dalej "p.p.s.a.") stanowiący, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, przepisów postępowania, czy też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego i stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Skarga okazała się niezasadna, bowiem przeprowadzona w tak zakreślonych ramach kontrola zaskarżonej decyzji, wykazała, że nie narusza ona prawa. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie uczyniono decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M., nakładającą na skarżącego obowiązek doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, poprzez wykonanie wskazanych w sentencji decyzji czynności. Spór w badanej sprawie koncentruje się wokół tego, czy dokonana zmiana koloru pokrycia dachowego była zmianą istotną, wymagającą zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę, a także, czy była ona dopuszczalna z punktu widzenia zgodności zamierzenia inwestycyjnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 35 ust. 1 p.b., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza: 1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z: a) ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, b) wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, c) ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, w tym dołączenie: a) wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, b) informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, c) kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego, d) oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9 i 10; 4) posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych oraz aktualność zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7. W tym miejscu podkreślenia wymaga, iż miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, który jest aktem prawa miejscowego, określa zasady kształtowania przestrzeni, stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2022 r. poz. 503 – j.t.), dalej jako "u.p.z.p." Ustalenia, które w planie miejscowym określa się obowiązkowo zostały wymienione w art. 15 ust. 2. Natomiast w ust. 3 przywołanego przepisu ustawodawca wskazał elementy, które mogą zostać w planie miejscowym określone w zależności od potrzeb. Wśród elementów, których określenie ma charakter fakultatywny w art. 15 ust. 3 pkt 8 wymieniono sposób usytuowania obiektów budowlanych w stosunku do dróg i innych terenów publicznie dostępnych oraz do granic przyległych nieruchomości, kolorystykę obiektów budowlanych oraz pokrycie dachów. O ile ustalenia, wymienione w art. 15 ust. 2 w planie miejscowym muszą się znaleźć, o tyle o tym, czy istnieje potrzeba określenia w planie miejscowym dodatkowych elementów, o których mowa w art. 15 ust. 3 u.p.z.p., decyduje organ planistyczny, przy czym winna ona wynikać z szeroko pojętej zasady zachowania ładu w kształtowaniu przestrzeni. Skoro zatem uchwałodawca widzi konieczność uregulowania kolorystyki dachów i takie ustalenia znajdują się w planie miejscowym, to rzeczą organu architektoniczno – budowlanego jest uwzględnienie ich podczas badania zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) p.b. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, że w niniejszej sprawie dla terenu, na którym realizowana jest inwestycja w planie miejscowym przewidziano w zakresie kolorystyki dachów dopuszczalne pokrycia w odcieniach czerwieni lub brązu. Co istotne projekt budowlany uwzględniał ustalenia planu w tym zakresie. Przewidziano bowiem dachówkę ceramiczną w kolorze czerwonym – strona 18 projektu zagospodarowania terenu. Jak ustalił organ nadzoru budowlanego, pokrycie dachu zostało wykonane z dachówki w kolorze czarnym, co doprowadziło do uznania, że doszło do istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że stosownie do art. 36a ust. 5 pkt 5 p.b., w wersji obowiązującej w dacie orzekania, jak i art. 36a ust. 5 pkt 7 tej ustawy w wersji obowiązującej w dacie zatwierdzenia projektu budowlanego, odstąpienie od ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, stanowiło i stanowi istotne odstąpienie od projektu budowlanego (art. 36a ust. 1 p.b.). Nie ma zatem racji skarżący wywodząc, że doszło do naruszenia art. 51 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 36a ust. 5 pkt 5 p.b. W świetle przytoczonych przepisów każda zmiana koloru pokrycia dachu, w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego była bowiem zmianą istotną, która wymagała ponownej weryfikacji zgodności z ustaleniami planu miejscowego przez organ administracji architektoniczno – budowlanej i wydania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Wbrew wywodom skarżącego każda zmiana projektu budowlanego dokonana z odstąpieniem od ustaleń planu miejscowego jest zmianą istotną i organ nie ma tzw. luzu decyzyjnego aby taką zmianę ocenić jako nieistotną. Przywoływane w skardze orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego zostały wydane w innych stanach faktycznych, zatem nie znajdują zastosowania w niniejszej sprawie. W realiach badanej sprawy poza sporem pozostaje, iż skarżący takiej decyzji nie uzyskał, co samo w sobie stanowiło podstawę do wszczęcia i prowadzenia postępowania na podstawie art. 50 - 51 ustawy Prawo budowlane. Odrębną kwestią pozostaje zasadność nałożenia na skarżącego obowiązku doprowadzenia kolorystyki pokrycia dachu do stanu zgodnego z prawem, to jest koloru czerwonego bądź brązowego. Osią sporu jest bowiem, czy użytą przez inwestora dachówkę można uznać za spełniającą wymagania kolorystyczne ustalone planem miejscowym. W sporze tym, zdaniem Sądu, należy przyznać rację organowi. Jak już bowiem wyżej wspomniano, ustalenia planu miejscowego, co do sposobu zagospodarowania poszczególnych terenów, ich funkcji, charakterystycznych parametrów zabudowy, w tym również kolorystyki obiektów budowlanych i pokrycia dachów, mają na celu zachowanie ładu przestrzennego. To z kolei oznacza, że – w przypadku kolorystyki, określenie koloru nie powinno postronnemu obserwatorowi nastręczać żadnych trudności. A zatem, jeżeli w planie użyto określenia "pokrycia dachu w odcieniu czerwieni lub brązu", to określenie koloru dachu nie powinno sprawiać problemów postronnemu obserwatorowi, bez konieczności odwoływania się do wiedzy specjalistycznej. Bez znaczenia przy tym pozostaje nazewnictwo używane przez producenta dachówek, skoro na pierwszy rzut oka kolor dachu użyty przez inwestora można określić jako czarny. Stąd też nie było podstaw do powoływania biegłego, celem określenia koloru dachówki zastosowanej przez inwestora. W konsekwencji organ zasadnie nałożył na inwestora obowiązek doprowadzenia koloru dachu do stanu zgodnego z prawem, to jest z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który jako akt prawa miejscowego jest powszechnie obowiązującym źródłem praw i obowiązków. Przy określeniu obowiązków organ kierował się względami prawnymi i nie mógł wziąć pod uwagę podnoszonych przez skarżącego konsekwencji materialnych, jakie w związku z koniecznością doprowadzenia kolorystyki dachu do stanu zgodnego z planem miejscowym będzie musiał ponieść. Dokonując zmiany kolorystyki dachu bez uprzedniego uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, skarżący podjął ryzyko, którego skutki obciążają go w całości. Bez znaczenia dla omawianej sprawy pozostaje okoliczność, iż przystąpiono do zmiany ustaleń planu w zakresie kolorystyki pokryć dachowych, bowiem w dacie wydania zaskarżonej decyzji plan miejscowy w dotychczasowym kształcie obowiązywał i mógł stanowić podstawę dla poczynionych przez organ ustaleń. Z powyższych względów, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd – w oparciu o art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło