II SA/Sz 1224/05
WyrokWSA w Szczecinie2006-10-11
Skład orzekający: Mirosława Włodarczak-Siuda, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wymeldowaniu osoby z miejsca pobytu stałego, która została eksmitowana z lokalu, jest zgodna z prawem, nawet jeśli osoba ta nadal korzysta z piwnicy przynależnej do lokalu i interesuje się mieszkaniem?Ratio decidendi
Decyzja o wymeldowaniu osoby z miejsca pobytu stałego jest zgodna z prawem, jeśli osoba ta opuściła lokal i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się, co wynika z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Okoliczności takie jak korzystanie z piwnicy czy trudności z ustanowieniem adresu korespondencyjnego nie mają znaczenia dla oceny prawnej decyzji o wymeldowaniu, zwłaszcza gdy opuszczenie lokalu jest konsekwencją prawomocnego wyroku eksmisji.Stan faktyczny
Burmistrz wszczął postępowanie w sprawie wymeldowania H.S. z miejsca pobytu stałego po tym, jak H.S. został eksmitowany z lokalu na mocy wyroku sądu. Organ pierwszej instancji orzekł o wymeldowaniu, wskazując na trwałe opuszczenie lokalu. H.S. odwołał się, podnosząc, że jest współwłaścicielem mieszkania, korzysta z piwnicy i martwi się o brak adresu korespondencyjnego. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, uznając, że opuszczenie lokalu po eksmisji jest wystarczającą przesłanką do wymeldowania. H.S. złożył skargę do WSA, powtarzając argumenty o współwłasności i korzystaniu z piwnicy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.), Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2006 r. sprawy ze skargi H. Sz. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. o d d a l a skargę II. przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] na rzecz adw. B. S. kwotę /.../ złotych powiększoną o kwotę należnego podatku od towarów i usług z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej
Na wniosek Prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...] Burmistrz [...] wszczął postępowanie w sprawie wymeldowania H.S. z dotychczasowego miejsca pobytu stałego przy ul. [...] w [...].
W wyniku przeprowadzonego postępowania, decyzją z dnia [...] r., nr [...], Burmistrz [...], na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.) orzekł o wymeldowaniu H.S. z lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w [...].
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że małżeństwo A. i H. S. rozwiązane zostało wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] r., w którym to wyroku Sąd orzekł również eksmisję H. S. z lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w [...]. Eksmisja została wykonana przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...] w dniu [...] r. Od tego momentu H.S. nie przebywa w lokalu przy ul. [...], opuszczenie lokalu ma charakter trwały, co uzasadniało podjęcie decyzji w trybie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
H.S. wniósł od tej decyzji odwołanie podnosząc, że jest współwłaścicielem mieszkania położonego przy ul. [...]. Skarżący przyznał, że został z tego lokalu eksmitowany jednak korzysta z przynależnej do lokalu piwnicy, interesuje się mieszkaniem i codziennie przebywa w bloku. W ocenie skarżącego, orzeczenie o jego wymeldowaniu pozbawi go jedynego adresu korespondencyjnego, co utrudni mu dalszą egzystencję, tj. uniemożliwi odbiór zasiłki, korespondencji, w tym m.in. ze szpitala o terminie wyznaczonej operacji.
W skutek złożonego odwołania i rozpatrzenia sprawy, Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) i art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Uzasadniając treść dokonanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy powołując się na art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych wyjaśnił, że zasadnicze znaczenie do podjęcia decyzji o wymeldowaniu ma ustalenie, czy osoba wobec której toczy się postępowanie opuściła lokal z którego ma zostać wymeldowana.
Wojewoda powołał się na wyjaśnienia skarżącego złożone [...] r., wedle których opuścił przedmiotowy lokal w 2001 r. w związku z wykonaniem orzeczonej przez Sąd eksmisji, co potwierdza protokół dokonania tej czynności przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...]. W takim stanie rzeczy, w ocenie organu, zasadne stało się orzeczenie o wymeldowaniu H. S., co zapobiegnie utrzymywaniu fikcji w ewidencji ludności.
Jednocześnie Wojewoda wyjaśnił, że decyzja o wymeldowaniu nie wpływa na prawa strony o charakterze cywilnym.
H. S. złożył na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] podnosząc, że jest ona krzywdząca i niezgodna z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Skarżący podkreślił, że nie opuścił mieszkania przy ul. [...] w [...], którego jest współwłaścicielem. Organom obu instancji H.S. zarzucił, że nie odniosły się do faktu, iż codziennie przebywa w bloku i cały czasu użytkuje piwnicę przynależną do mieszkania, gdzie posiada cały swój dobytek.
Skarżący podał, że po przeprowadzeniu podziału majątku i uzyskaniu środków postara się o nowe mieszkanie i wówczas sam wymelduje się z dotychczasowego miejsca pobytu. Jednak obecnie pozbawienie Go meldunku spowoduje, że zostanie osobą bezdomną bez adresu korespondencyjnego. Skarżący ponowił argumentację zawartą w złożonym wcześniej odwołaniu wskazując, że pomimo, iż stosuje się do wyroku sądowego i nocuje w altance na działce to jednak interesuje się.
Odpowiadając na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Kontrola zaskarżonej decyzji ostatecznej dokonana – stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) – pod kątem zgodności z prawem, doprowadziła Sąd do stwierdzenia, że decyzja odpowiada prawu.
Podstawę materialnoprawną orzeczenia o wymeldowaniu osoby z dotychczasowego miejsca pobytu stanowią przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity: Dz. U. 2001 r. Nr 87 poz. 960 ze zm.). Przepisy tej ustawy mają przede wszystkim charakter porządkowy. Głównym ich zadaniem jest aby rejestracja osoby w danym miejscu była zgodna ze stanem faktycznym. Celowi temu służy m.in. uprawnienie organów administracji do podejmowania decyzji o wymeldowaniu określonej osoby bez jej oświadczenia woli w sytuacjach, o których mowa w art. 15 ust. 2 tej ustawy.
Zgodnie z treścią art. 15 ustawy osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące, jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca (art. 15 ust. 1). Organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.
Sposób sformułowania art. 15 ust. 2 nie pozostawia wątpliwości, że prawodawca wręcz zobowiązał organy administracji do wydania na wniosek strony jak i z urzędu decyzji w sprawie wymeldowania osoby w sytuacjach w nim określonych.
W ocenie Sądu, na podstawie zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego Wojewoda [...] trafnie zastosował cyt. wyżej przepis art. 15 ust. 2 ustawy o dowodach osobistych i ewidencji ludności, bowiem wystąpiła przesłanka do wymeldowania H.S. z dotychczasowego miejsca stałego pobytu przy ul. [...] w [...].
Opuszczenie przez skarżącego dotychczasowego miejsca pobytu w lokalu mieszkalnym przy ul. [...] jest bezsporne. Okoliczność tą w trakcie postępowania jak i w skardze potwierdził sam skarżący oświadczając, iż od przeprowadzenia Jego eksmisji z tego lokalu w 2001 r. nie mieszka w nim (dowód: oświadczenie złożone do protokołu w dniu 9 czerwca 2005 r. – karta 17 akt administracyjnych). Fakt ten potwierdziła również w złożonych zeznaniach A.S. (dowód: protokół przesłuchania z dnia 29 czerwca 2005 r. – karta 20 akt administracyjnych).
Opuszczenie zatem przez H.S. dotychczasowego miejsca pobytu bez dopełnienia obowiązku zgłoszenia tego faktu organowi prowadzącemu ewidencję ludności wyczerpywało przesłankę uzasadniającą wymeldowanie skarżącego. Działania organów obu instancji oparte na art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych było prawidłowe.
Bez znaczenia na ocenę prawną kwestionowanych decyzji wobec stwierdzonego przez organy obu instancji faktu opuszczenia przez H.S. w [...] r. lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w [...] mają podnoszone przez skarżącego okoliczności takie jak korzystanie z przynależnej do tego lokalu piwnicy czy też trudności z ustanowieniem adresu korespondencyjnego. Korzystanie z piwnicy nie tworzy stanu równoznacznego z zamieszkiwaniem lokalu mieszkalnego. Adres korespondencyjny nie musi być zbieżny z adresem zameldowania i można go również ustanowić w placówce pocztowej, np. poprzez skorzystanie z usług firm świadczących takie usługi.
Należy podkreślić, że podjęta w sprawie decyzja o wymeldowaniu skarżącego zapadła niejako w konsekwencji egzekucji prawomocnego wyroku sądowego orzekającego eksmisję H.S. z lokalu przy ul. [...]. W takiej sytuacji skarżący nie mógłby również powołać się na zamiar stałego przebywania stanowiący zasadniczą przesłankę zameldowania (art. 6 ust. 1 ustawy) bowiem byłoby to sprzeczne z wolą wierzyciela jak i treścią wyroku sądu.
Zasadne wydaje się wyjaśnienie, co próbował uczynić w końcowej części uzasadnienia decyzji Wojewoda [...], że wymeldowanie skarżącego z lokalu stanowiącego jego współwłasność nie jest równoznaczne z pozbawieniem Go tego prawa.
Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] nie podzielił zarzutów skargi, zaś kontrolując zaskarżoną decyzję z urzędu nie dostrzegł uchybień które skutkować miałby jej wyeliminowaniem z obrotu prawnego. W związku z powyższym Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł o oddaleniu skargi.
Orzeczenie w pkt II wyroku wydano na podstawie §18 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z §2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło