II SA/Sz 1227/09

WyrokWSA w Szczecinie2010-04-01

Skład orzekający: Maria Mysiak, Stefan Kłosowski, Danuta Strzelecka-Kuligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy wydana na podstawie art. 154 k.p.a. może uchylić lub zmienić wcześniejszą decyzję ostateczną odmawiającą ustalenia warunków zabudowy, jeśli przemawia za tym słuszny interes strony, mimo że nie doszło do zmiany stanu prawnego lub faktycznego?
Ratio decidendi
Decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony (art. 154 § 1 k.p.a.). W przypadku spraw należących do zadań własnych gminy, właściwy jest organ gminy (art. 154 § 3 k.p.a.). Sąd uznał, że organy zasadnie oceniły dopuszczalność wzruszenia ostatecznej decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy, gdyż przemawiał za tym słuszny interes strony, a ustalone warunki zabudowy były zgodne z zezwoleniem zarządcy drogi.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Z. i W. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zjazdu z ul. [...] na działkę przy ul. [...]. Wcześniej Prezydent Miasta odmówił ustalenia warunków zabudowy, a decyzja ta została utrzymana w mocy przez SKO. Następnie, na wniosek inwestorów (K. i W. R.), Prezydent Miasta uchylił swoją poprzednią decyzję i ustalił warunki zabudowy, co zostało utrzymane w mocy przez SKO. Skarżący Z. i W. G. zarzucali naruszenie prawa, pominięcie istotnych okoliczności i błędne ustalenie lokalizacji zjazdu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.), Protokolant Michał Iwanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 marca 2010 r. sprawy ze skargi Z. i W. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy oddala skargę Decyzją z dnia [...]r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania Z. i W. G. z dnia [...]r. od decyzji nr [...]Prezydenta Miasta z dnia [...]r., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 154 k.p.a. W uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło zdanie Prezydenta Miasta. Decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...]r. została wydana w oparciu o wniosek K. i W. R. z dnia [...]r. K. i W. R. zwrócili się owym wnioskiem o zmianę na podstawie art. 154 k.p.a. ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...]r., poprzez ustalenie na nowo warunków zabudowy dla inwestycji w postaci zjazdu z ul. [...] na działkę zabudowaną budynkiem mieszkalnym, dla terenu położonego w granicach działki nr [...] przy ul. [...]w [...]. Według małżonków R. decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...]r., to decyzja na mocy której strona nie nabyła prawa, a więc może być zmieniona w trybie art. 154 k.p.a. K. i W. R. oraz Z. i W. G. zajmują wspólną nieruchomość położoną przy ul. [...]w [...]. K. i W. R. postanowili wybudować zjazd do swojej części nieruchomości, aby nie korzystać z istniejącego już jednego wjazdu na teren wspólnej nieruchomości. Dlatego też małżonkowie R. zwrócili się do Prezydenta Miasta o ustalenie warunków zabudowy. Prezydent Miasta decyzją z dnia [...]r. odmówił K. i W. R. ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji: budowy zjazdu z ul. [...]. Zdaniem organu I instancji, planowana inwestycja nie spełniała warunków z art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Od decyzji z dnia [...]r. państwo R. wnieśli odwołanie, które jednak zostało przez organ II instancji rozpoznane negatywnie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta. W międzyczasie między K. i W. R. a Z. i W. G., toczyło się postępowanie dotyczące ustalenia sposobu korzystania ze wspólnych części nieruchomości. Postanowieniem z dnia [...]r. wydanym w sprawie [...], Sąd Rejonowy, ustalił sposób korzystania z części wspólnych nieruchomości. W dniu [...]r. Prezydenta Miasta wydał decyzję nr [...]dotyczącą warunków zabudowy, w której ustalił na rzecz K. i W. R. warunki zabudowy dla terenu położonego w granicach działki nr [...]-budowa zjazdu na działkę zabudowaną budynkiem mieszkalnym. Od tej decyzji odwołali się państwo Z. i W. G. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...]r. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Z. i W. G. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W dniu 16 kwietnia 2008r. zapadł w sprawie o sygn. akt: II SA/Sz 1009/07 wyrok, w którym Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta nr [...]z dnia [...]r. wskazując, iż decyzje te zapadły w sprawie uprzednio już rozstrzygniętej. Ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. W dniu [...]r. państwo R. złożyli omówiony już powyżej wniosek skierowany do Prezydenta Miasta o uchylenie decyzji tego organu z dnia [...]r. w trybie art. 154 i rozstrzygnięcie w sprawie. We wniosku powołali się na wcześniejsze postanowienie Sądu Rejonowego z dnia [...]r. sygn. akt [...]ustalające sposób korzystania z gruntu w nieruchomości położonej w [...]przy ul. [...], w którym to postanowieniu przyznano im do wyłącznego korzystania tę część nieruchomości, na której planowali sporną inwestycję. Prezydent Miasta [...]decyzją nr [...] z dnia [...]r. uchylił swoją decyzję z dnia [...]r. o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla terenu położonego przy ul. [...]i jednocześnie ustalił warunki zabudowy K. i W. R. pozwalając na budowę zjazdu. Organ administracji I instancji uznał, iż inwestycja planowana przez państwa R. spełnia warunki z art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a dalej idąc, iż możliwe jest ustalenie warunków zabudowy w drodze decyzji administracyjnej, a strona posiada słuszny interes w uzyskaniu żądanego rozstrzygnięcia. Od decyzji Prezydenta Miasta [...]z dnia [...]r. odwołanie w dniu [...]r. wnieśli Z. i W. G. Zdaniem odwołujących się decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...]r. została wydana z naruszeniem prawa. Ponadto państwo G. wskazywali, iż w swoim piśmie z dnia [...]r. podkreślali, iż obecnie toczy się przed sądem cywilnym postępowanie dotyczące podziału przedmiotowej nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...]r. Organ odwoławczy podkreślił, iż za zmianą decyzji ostatecznej z dnia [...]r. przemawia słuszny interes państwa R., polegający na uzyskaniu prawa do pełnego korzystania z nieruchomości. Organ nie znalazł podstaw do stwierdzenia naruszenia normy prawnej wynikającej z art. 154 k.p.a. Wskazał również, że ustalone w decyzji warunki zabudowy są zgodne z zezwoleniem zarządcy drogi na lokalizację zjazdu – decyzja Prezydenta Miasta [...]z dnia [...]r. Nadto organ podkreślił, iż toczące się niejako równolegle postępowanie o podział nieruchomości, nie wpływa na ocenę przedmiotowej sprawy. Niewątpliwe bowiem prawomocnym postanowieniem Sądu z dnia [...]r. doszło do usankcjonowania sposobu użytkowania nieruchomości wspólnej. Od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dniu [...]r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wywiedli Z. i W. G. W skardze tej skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi niższej instancji bądź też zmianę zaskarżonej decyzji na decyzję o treści takiej, jaką nosiła uchylona decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...]r. Skarżący Z. i W. G. wskazali, iż ich zdaniem decyzja SKO z dnia [...]r. jest krzywdząca i została wydana w pominięciu istotnych dla sprawy okoliczności stanu faktycznego. Zdaniem skarżących w sprawie nic się nie zmieniło, są te same strony postępowania, przedmiot sprawy, stan faktyczny i prawny. Państwo G. wskazali, iż niezrozumiałym pozostaje okoliczność, dlaczego ZDiTM we wznowionym postępowaniu powoływał się na toczące postępowanie o ustalenie sposobu korzystania z nieruchomości jako przyczynę zmiany decyzji, kiedy informację taką posiadał już przed wydaniem decyzji z dnia [...]r. Ponadto, państwo G. wskazali, iż dla nich zastanawiającym jest okoliczność, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze raz utrzymuje w mocy decyzję odmawiająca ustalenia warunków zabudowy, a drugi raz utrzymuje w mocy decyzję ustalającą warunki zabudowy dla tej samej inwestycji. Z. i W. G. wskazali także, iż ich zdaniem błędnie wskazano lokalizację zjazdu, co także przesądza o zasadności skargi. Na zakończenie swoich uwag zawartych w skardze małżonkowie G. podkreślili, iż nie ma uzasadnienia do ponownego rozstrzygania tej samej sprawy, że sprawa budowy zjazdu była już przedmiotem prawomocnego orzeczenia, a nadto, iż planowana inwestycja nie może być umiejscowiona blisko ich wjazdu z uwagi na awanturniczy charakter W. R. Do skargi dołączone zostało między innymi postanowienie z dnia [...]r. Sądu Rejonowego o sygn. akt [...], którym zniesiono częściowo współwłasność nieruchomości składającej się z budynku położonego w [...]przy ul. [...]. Odpowiedź na skargę złożyli w dniu [...]r. uczestnicy K. i W. R., wnosząc o oddalenie skargi z dnia [...]r. Jako uzasadnienie swojego stanowiska wskazali przede wszystkim na okoliczność, iż nie doszło do orzekania ponownie w tej samej sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie znajdując podstaw do zmiany swojej decyzji, przekazało akta sprawy wraz ze skargą Z. i W. G. do sądu, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd, kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem jak nakazuje dyspozycja art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), uznał, że poddane sądowej kontroli rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie narusza prawa w stopniu umożliwiającym Sądowi jego wzruszenie, a zarzuty zawarte w skardze nie mogły doprowadzić do podważenia jego legalności. W pierwszej kolejności należałoby przywołać treść przepisu art. 154 § 1 k.p.a., zgodnie z którym decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. W przypadkach wymienionych w § 1 właściwy organ wydaje decyzję w sprawie uchylenia lub zmiany dotychczasowej decyzji (§ 2 ). W sprawach należących do zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego do zmiany lub uchylenia decyzji, o której mowa w § 1 oraz w art. 155, właściwe są organy tych jednostek (§ 3). Jak słusznie wskazał organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, możliwość wzruszenia decyzji na podstawie art. 154 k.p.a. uzależniona jest od wykazania, że za wyeliminowaniem decyzji ostatecznej z obrotu prawnego przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony, a więc przesłanki niezależne od poprawności decyzji ostatecznej pod względem prawnym. Decyzja ostateczna może zatem nie zawierać żadnej wady prawnej, niemniej będą podstawy do jej uchylenia lub zmiany ze względu na zaistnienie wyżej wymienionych przesłanek. Zdaniem Sądu, organy orzekające w sprawie zasadnie oceniły dopuszczalność wzruszenia ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...]r. o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla terenu położonego przy ul. [...]w [...]. Za zmianą tej decyzji przemawia niewątpliwie słuszny interes K. i W. R., wyrażający się w prawie do korzystania w pełni z nieruchomości, której są współwłaścicielami. Ponadto, ustalone w decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...]r. warunki zabudowy dla wyżej wymienionego terenu zgodne są z zezwoleniem zarządcy drogi udzielonym K. i W. R. - określonym w decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...]r. - na lokalizację zjazdu z ul. [...]na działkę drogową. Jednocześnie, wskazać należy, że sprawa, w której zapadła zaskarżona decyzja (zagospodarowanie przestrzenne), należy do zadań własnych gminy. W związku z powyższym, na podstawie przywołanego na wstępie rozważań przepisu art. 154 § 3 k.p.a. do zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, właściwy jest organ gminy, w tym przypadku - Prezydent Miasta (vide: uchwała NSA z dnia 1 czerwca 1998 r. OPK 9/98). Z punktu widzenia wskazanego wyżej przepisu nie ma przy tym znaczenia okoliczność, że w obrocie prawnym w dalszym ciągu pozostaje decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...]r. o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla terenu położonego przy ul. [...]w [...]. Decyzja ta bowiem - wobec uchylenia przez Prezydenta Miasta decyzją z dnia [...]r. ostatecznej decyzji tego organu z dnia [...]r. – nie wywołuje żadnych skutków prawnych. Przechodząc do meritum sprawy wskazać należy, że stosownie do treści art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80 poz. 717 ze zm.) wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi. Po dokonaniu analizy materiału dowodowego zebranego w sprawie, w ocenie Sądu, uzasadnionym jest stwierdzenie, że inwestycja polegająca na budowie zjazdu z terenu położonego przy ul. [...]w [...]spełnia łącznie warunki określone w cytowanym przepisie. Wskazać przed wszystkim należy, że ustała przyczyna, dla której odmówiono ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...]r. Jak wynika z akt sprawy, Zarząd Dróg i Transportu Miejskiego, pismem z dnia [...]r., poinformował, że uzgadnia przedmiotowe przedsięwzięcie pod warunkiem m. in. uzyskania zezwolenia zarządy drogi na budowę zjazdu wraz z określeniem lokalizacji zjazdu i jego parametrów. Decyzją z dnia [...]r. Prezydent Miasta zezwolił K. i W. R. na lokalizację zjazdu z ul. [...]. W tym stanie rzeczy, Sąd nie dopatrzył się ani w materiałach sprawy administracyjnej, ani też w argumentacji strony skarżącej podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy i dlatego na podstawie przepisu art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę, jako nieuzasadnioną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło