II SA/Sz 1240/04
WyrokWSA w Szczecinie2005-10-13
Skład orzekający: Grzegorz Jankowski, Barbara Gebel, Katarzyna Grzegorczyk - Meder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyjazd osoby bezrobotnej do innego kraju w celu poszukiwania pracy, połączony z krótkotrwałą chorobą, powoduje utratę statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku, jeśli urząd pracy nie został o tym poinformowany?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy administracji nie wykazały w sposób należyty, iż skarżąca pozostawała w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia. Sąd podkreślił, że samo krótkotrwałe przebywanie za granicą lub w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia nie musi prowadzić do utraty statusu bezrobotnego, jeśli urząd pracy nie został o tym poinformowany, a interpretacja przepisu wymaga wykazania faktycznego braku gotowości.Stan faktyczny
W. G. została pozbawiona statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku decyzją Powiatowego Urzędu Pracy, ponieważ wyjechała za granicę w celu poszukiwania pracy i zachorowała, nie informując o tym urzędu. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca podniosła, że zawsze była gotowa do podjęcia zatrudnienia i nie miała obowiązku informowania urzędu o krótkotrwałym wyjeździe w celu poszukiwania pracy.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty (Powiatowego Urzędu Pracy), a także orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Gebel /spr./ Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk - Meder Protokolant st. sekr. sądowy Maria Rosochacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2005r. sprawy ze skargi W. G. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej i zasiłku dla bezrobotnych I uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...]r. Nr [...], II orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Decyzją z dnia [...] r. numer [...] działający z upoważnienia Starosty dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy orzekł o utracie z dniem [...] r. przez W. G. statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku. W uzasadnieniu decyzji organ podał, iż W. G. w dniu [...] r. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku na okres [...] m-cy od dnia [...] r. Dnia [...] r. mąż bezrobotnej dostarczył do Urzędu zaświadczenie lekarskie wystawione przez Przychodnię w [...] stwierdzające, iż ww. jest niezdolna do pracy od dnia [...] R. DO DNIA [...] R.
Poinformował również, iż żona przed zwolnieniem wyjechała do rodziny. Z kolei dnia [...] r. strona skarżąca złożyła dodatkowe wyjaśnienia, z których wynika, że dnia [...] r. pojechała do [...] w celu poszukiwania pracy, a nocy z [...] na [...] r. rozchorowała się i musiała skorzystać z pomocy lekarskiej. Zgodnie z art.2 ust.1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, bezrobotną jest osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, bądź, jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieucząca się w szkole, z wyjątkiem szkół dla dorosłych lub szkół wyższych w systemie wieczorowym albo zaocznym, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukująca zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.
Natomiast w art.75 ust.3 ustawa stanowi, iż bezrobotny, który w okresie krótszym niż 30 dni przebywa za granicą lub pozostaje w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia, nie zostaje pozbawiony statusu bezrobotnego, jeżeli o zamierzonym pobycie lub pozostawaniu w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia zawiadomił powiatowy urząd pracy.
W. G. była prawidłowo poinformowana o obowiązkach i uprawnieniach bezrobotnego, o czym świadczy złożony przez nią dnia [...] r. podpis na "Informacji dla osób rejestrującym się w powiatowym urzędzie pracy". Strona nie powiadomiła urzędu o wyjeździe, czyli o pozostawaniu w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia, co spowodowało orzeczenie o utracie statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku.
Od decyzji tej odwołała się W. G. Zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art.6,7,8,9,11, 107 § 3, 130 §1 i 2 oraz art.156 § 1 pkt 2 Kpa, a także art.2 ust.1 pkt 2, 33 ust.4 pkt 1 i art.75 ust.3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zdaniem skarżącej, ustawodawca w art.75 ust.3 ustanowił dwie przesłanki, które muszą być spełnione jednocześnie aby bezrobotny utracił status bezrobotnego. Jest to "pozostawanie" (trwanie ) gdzieś co doprowadzić musi do braku "gotowości" podjęcia zatrudnienia. Strona zawsze była i nadal jest gotowa do podjęcia zatrudnienia, ma więc chęć, skłonność i zamiar podjęcia pracy. Nie ma żadnych podstaw aby dowodzić, że skarżąca nie była zdecydowana do podjęcia zatrudnienia, że utraciła chęć, skłonność i zamiar. Utrata chęci czy też zamiaru wtedy byłyby bezsporne, gdyby organ zaproponował stronie pracę, ta zaś jej by nie podjęła. Nie można szukać pracy i nie być gotową do jej podjęcia, a strona wyjaśniła, że w podróż udała się w celu poszukiwania pracy. Nie było również żadnych powodów, aby informować Powiatowy Urząd Pracy o wyjeździe, albowiem strona postępowania nie zamierzała "pozostawać w sytuacji powodującej brak gotowości " i w takiej sytuacji nie była. Skarżąca także podniosła, że art.75 ust.3 formułuje inne zasady niż wymienione w pkt IV.11 informacji dla bezrobotnych.
Ponadto organ I instancji naruszył art.130 § 1 i 2 Kpa bowiem wydając decyzję w dniu [...] r. orzekł o utracie statusu bezrobotnego i utracie prawa do zasiłku z dniem [...] r.
Decyzją z dnia [...] r. numer [...] Wojewoda na podstawie art. 10 ust.4 oraz 75 ust.3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( Dz.U. Nr 99, poz.1001 ), po rozpatrzeniu odwołania W. G., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że rozpatrując odwołanie należało mieć na uwadze treść art.75 ust.3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( Dz.U. Nr 99, poz.1001 ). Zgonie z tym przepisem bezrobotny, który w okresie krótszym niż 30 dni przebywa za granicą lub pozostaje w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia, nie zostaje pozbawiony statusu bezrobotnego, jeżeli o zamierzonym pobycie lub pozostawaniu w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia zawiadomił powiatowy urząd pracy, przy czym zasiłek za ten okres nie przysługuje.
Z powyższego wynika, że warunkiem zachowania statusu bezrobotnego jest zgłoszenie pozostawania w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia do 30 dni. W sytuacji zgłoszenia braku gotowości powyżej 30 dni status bezrobotnego traci się. W obu przypadkach nie przysługuje też zasiłek dla bezrobotnych. Natomiast a contrario, jeżeli bezrobotny nie poinformował urzędu pracy o pozostawaniu w sytuacji braku gotowości do podjęcia zatrudnienia, to nawet w sytuacji gdy pozostawanie w tej sytuacji jest krótsze niż 30 dni, powoduje utratę statusu bezrobotnego.
Powyższa decyzja została zaskarżona przez W. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Skarżąca podtrzymała zarzuty wniesione wcześniej w odwołaniu, stwierdzając także, iż organ odwoławczy nie ustosunkował się do nich. Zarzuciła ponadto naruszenie terminów załatwienia sprawy.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, wyjaśniając, iż skarżąca została prawidłowo pouczona o prawach i obowiązkach osoby bezrobotnej (pkt [...] oświadczenia będącego częścią karty rejestracyjnej, podpisanego przez skarżącą ).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz.1001) warunkuje uzyskanie i zachowanie statusu bezrobotnego od legitymowania się gotowością do podjęcia zatrudnienia. W celu potwierdzenia tej gotowości i uzyskania informacji o możliwości zatrudnienia lub szkolenia, bezrobotni mają obowiązek zgłaszania się w wyznaczonych terminach do właściwego powiatowego urzędu pracy, a także informowania urzędu o zamierzonym pobycie za granicą lub pozostawaniu w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia w okresie krótszym niż 30 dni.
Zgonie z art.75 ust.3 wyżej powołanej ustawy bezrobotny, który w okresie krótszym niż 30 dni przebywa za granicą lub pozostaje w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia, nie zostaje pozbawiony statusu bezrobotnego, jeżeli o zamierzonym pobycie lub pozostawaniu w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia zawiadomił powiatowy urząd pracy, przy czym zasiłek za ten okres nie przysługuje. Organ odwoławczy prawidłowo zinterpretował ten przepis wywodząc, iż" warunkiem zachowania statusu bezrobotnego jest zgłoszenie pozostawania w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia do 30 dni. W sytuacji zgłoszenia braku gotowości powyżej 30 dni status bezrobotnego traci się. W obu przypadkach nie przysługuje też zasiłek dla bezrobotnych. Natomiast a contrario, jeżeli bezrobotny nie poinformował urzędu pracy o pozostawaniu w sytuacji braku gotowości do podjęcia zatrudnienia, to nawet w sytuacji gdy pozostawanie w tej sytuacji jest krótsze niż 30 dni, powoduje utratę statusu bezrobotnego."
Zdaniem Sądu o ile sformułowanie " przebywa za granicą" nie budzi trudności w jego zrozumieniu, o tyle sformułowanie " "pozostaje w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia" nie jest jednoznaczne i może być różnie interpretowane. Z pewnością jednak w każdej sytuacji wydawania decyzji administracyjnej w oparciu o ten przepis należy wykazać, iż bezrobotny nie pozostawał w gotowości do podjęcia zatrudnienia, nie tylko poprzez stwierdzenie tego faktu ale poprzez wykazanie wystąpienia przesłanek pozostawania w braku gotowości do podjęcia zatrudnienia.
Do obowiązków bezrobotnych należy także poszukiwanie zatrudnienia lub innej pracę zarobkowej nie tylko w miejscu zamieszkania, ale także na terytorium całego kraju, a nawet za granicą u pracodawców zagranicznych ( pod warunkiem zachowania wymogów z art.75 ust.3 ustawy o promocji zatrudnienia...). Trudno jest przyjąć, iż wolą ustawodawcy było by bezrobotni stale pozostawali w miejscu zamieszkania. Krótkotrwałe wyjazdy do innych miejscowości na terenie kraju w sprawach rodzinnych czy w poszukiwaniu pracy, o ile z bezrobotnym możliwy jest kontakt w sprawie ewentualnej oferty pracy czy szkolenia - choćby pośredni, poprzez członków najbliższej rodziny - nie mogą być uznane za równoznaczne z brakiem gotowości do podjęcia zatrudnienia. W realiach istnienia sprawnej komunikacji trudno wymagać od osoby bezrobotnej by każdy wyjazd poza miejsce zamieszkania, bez zamiaru dłuższego pobytu, zgłaszała urzędowi pracy.
Z samego faktu, że skarżąca udała się do [...] nie można wnosić, iż zaplanowała ten wyjazd na dłuższy okres i z góry zakładała, że nie będzie mogła stawić się w urzędzie pracy w wyznaczonym dniu z powodu choroby , a także, iż w tym czasie nie była gotowa do podjęcia zatrudnienia.
O ile więc każdy wyjazd za granicę winien być zgłoszony w powiatowym urzędzie pracy i skutkiem niezgłoszenia będzie utrata statusu bezrobotnego, o tyle pozostawanie w innej sytuacji powodującej brak gotowości do pracy, zdaniem Sądu, musi być w odpowiedni sposób wykazane przez organy orzekające.
W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 Kpa nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego leżącego u podstaw rozstrzygnięcia zawartego w wydanych decyzjach.
Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit."c" i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z póź. zm.) orzeczono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło