II SA/Sz 1240/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski /spr./ Sędziowie Sędzia NSA Iwona Tomaszewska Asesor WSA Joanna Wojciechowska Protokolant Małgorzata Frej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2007 r. sprawy ze skargi G. O. i M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania wznowieniowego w sprawie rejestracji pojazdu I uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...]r. nr [...], II orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...]., Nr [...] Starosta [...] na podstawie art. 73 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (tekst. jedn. z 2003r. Dz. U. Nr 58, poz. 515 z późn. zm.) orzekł o rejestracji pojazdu marki [...] [...] Kat, numer identyfikacyjny [...], numer rejestracyjny [...], stanowiącego własność G. O. i M. O. Strony odbierając powyższą decyzję potwierdziły również odbiór karty pojazdu seria numer [...], za którą zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 137, poz. 1310) organ rejestrujący pobrał opłatę w wysokości [...] zł. Dnia [...]. wpłynął do Starostwa [...] w [...] wniosek G. O. i M. O. o zwrot nienależnie pobranej opłaty za wydanie karty pojazdu, w związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006r., sygn. akt U 6/04, mocą którego z dniem [...]r. miał utracić moc obowiązującą § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu. Powyższe pismo Starosta [...] zakwalifikował jako wniosek o uchylenie decyzji o rejestracji pojazdu samochodowego w trybie art. 145a Kodeksu postępowania administracyjnego i dlatego postanowieniem z dnia [...] orzekł o wznowieniu postępowania w sprawie rejestracji pojazdu samochodowego. Decyzją z dnia [...]., Nr [...] Starosta [...] na podstawie art. 150 § 1, art. 146 § 2 oraz art. 151 § 1 pkt 1 i § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 73 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, po przeprowadzeniu postępowania w trybie wznowienia odmówił G. O. i M. O. uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...]., Nr [...]. Starosta [...] oceniając przesłanki wznowienia uznał, że w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie rejestracji pojazdu. Pobranie opłaty związane z wydaniem karty pojazdu nie jest elementem decyzji o rejestracji pojazdu, lecz stanowi czynność materialno-techniczną, towarzyszącą rejestracji pojazdu i nie może być przedmiotem merytorycznego rozpoznania w ramach postępowania o rejestrację pojazdu. Od decyzji Starosty [...] G. O. i M. O. odwołały się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], wnosząc o uchylenie tej decyzji w całości i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W odwołaniu skarżące zarzuciły organowi, iż wydał decyzję z naruszeniem art. 104 Kpa poprzez niewłaściwe załatwienie sprawy, a także z naruszeniem art. 145a Kpa oraz art. 149 Kpa poprzez niewłaściwe ich zastosowanie i błędne przyjęcie, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006r., sygn. akt U6/04 nie miało wpływu na postępowanie administracyjne, na mocy którego skarżące obowiązane były uiścić opłatę za wydanie karty pojazdu. Zdaniem strony organ miał obowiązek zwrotu zawyżonej części pobranej opłaty za wydanie karty pojazdu. Jeżeli organ miał wątpliwości w zakresie ustalenia, czego wniosek dotyczył, to zdaniem strony winien zgodnie z art. 9 Kpa podjąć próbę wyjaśnienia. Decyzją z dnia [...]r., Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 149 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego uchyliło decyzję Starosty [...] w całości i umorzyło postępowanie w sprawie wszczętej przed organem I instancji. Oceniając zaskarżoną decyzję pod względem prawnym oraz prawidłowość przeprowadzonego postępowania administracyjnego Kolegium uznało, że postępowanie było prowadzone przez organ I instancji z naruszeniem prawa. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż przewidziana w kodeksie postępowania administracyjnego instytucja procesowa wznowienia postępowania administracyjnego charakteryzuje się dwoma etapami i już w jego pierwszym etapie, który jest etapem wstępnym organ ma obowiązek zbadać dopuszczalność jego wznowienia. Organ odwoławczy zauważył, iż z treści decyzji Starosty [...] wynika, że wydanie karty pojazdu i w konsekwencji pobranie za tę czynność stosownej opłaty, jest czynnością materialno-techniczną, a nie elementem decyzji o rejestracji pojazdu. Powyższe stwierdzenie przesądza w ocenie organu o podjęciu decyzji o odmowie wznowienia postępowania w oparciu o art. 149 § 3 Kpa, a nie o wznowieniu postępowania i wydawaniu decyzji w oparciu o art. 151 Kpa. W niniejszej sprawie, zdaniem organu odwoławczego, bezspornie wystąpiła niedopuszczalność wznowienia postępowania administracyjnego z przyczyn przedmiotowych, skoro strona zażądała wznowienia postępowania w innej sprawie, aniżeli zakończonej decyzją ostateczną. Reasumując Kolegium przyjęło, iż trybu wznowienia postępowania administracyjnego nie można stosować do działań administracyjnych w innych formach, w tym także czynności materialno-technicznej i tym samym organ instancji, po rozpatrzeniu wniosku strony winien wydać wyłącznie decyzję odmawiającą wznowienia postępowania administracyjnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie G. O. i M. O. podtrzymały zarzuty stanowiące uprzednio treść odwołania od decyzji organu I instancji. Skarżące podkreśliły, że nie zgadzają się z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] , gdyż od początku postępowania organy administracyjne dokonały błędnej kwalifikacji prawnej ich wniosku. Organy założyły bowiem, że sprawa dotyczy rejestracji pojazdu, podczas gdy kwestia ta nie stanowiła treści wniosku z dnia [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie u z n a ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) Sąd właściwy jest do kontroli działalności administracji publicznej w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje organów administracyjnych, a uchylenie decyzji administracyjnych przez Sąd następuje w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy. Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji doprowadziła do uznania, że skarga jest zasadna. W powyższej sprawie G. O. i M. O. pismem z dnia [...]. zwróciły się do Starosty [...] z wnioskiem o zwrot kwoty [...] zł, nienależnie pobranej za wydanie karty pojazdu. Stanowisko takie skarżące prezentowały także w odwołaniu od decyzji organu I instancji jak i w skardze do Sądu. W ocenie Sądu, organy obu instancji niewłaściwie zakwalifikowały pismo skarżących, jako wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego w trybie art. 145a Kpa. Z treści wniosku skarżących jednoznacznie wynika, że żądają zwrotu nadpłaconej opłaty związanej z wydaniem karty pojazdu, o której mowa w art. 77 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Powyższe obliguje organ administracji publicznej do zajęcia pisemnego stanowiska stanowiącego czynność materialno-techniczną z zakresu administracji publicznej, dotyczącą uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W takiej sytuacji organ zobowiązany jest do rozpatrzenia wniosku strony i zarządzenia zwrotu nienależnie pobranej opłaty, albo odmówienia jej zwrotu. Czynność ta podlega zaskarżeniu do wojewódzkiego sądu administracyjnego po uprzednim skierowaniu do organu administracji publicznej pisemnego wezwania do usunięcia naruszenia prawa w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł dowiedzieć się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżony akt lub czynność (art. 52 § 3 i art. 54 § 1 cytowanej ustawy). Zdaniem Sądu, organ w powyższej sprawie w przypadku wątpliwości, co do treści wniosku strony, powinien ustalić jej rzeczywistą wolę, przez wezwanie do sprecyzowania żądania. Za wadliwe należy uznać działanie organu prowadzącego postępowanie, który kwalifikuje wniosek w sposób sprzeczny z wolą strony, wynikającą z treści tego wniosku. W związku z powyższym niewłaściwe było przyjęcie przez organy I i II instancji, iż pismo strony dotyczy rozpatrzenia sprawy w trybie nadzwyczajnym, przewidzianym w Rozdziale 12 Kodeksu postępowania administracyjnego. W tych okolicznościach Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił decyzje organów obu instancji. Orzeczenie o niewykonalności zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku oparte zostało na podstawie art. 152 cytowanej wyżej ustawy.