II SA/Sz 1241/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.),, Sędzia NSA Elżbieta Makowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 maja 2016 r. sprawy ze skargi W. G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. na rzecz skarżącego W. G. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia przez W. G. oraz W. A. , współużytkowników wieczystych nieruchomości przy ul. [...] , na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., znak: [...] nakazujące "zarządcy budynku mieszkalnego nr [...] przy ul.[...] wykonanie ekspertyzy orzekającej przyczyny znacznych pęknięć ścian zewnętrznych i stropów budynku.". W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia, organ wskazał, że zaskarżone postanowienie organu powiatowego zostało odebrane przez Z. B., w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] , w której sprawuje zarząd, w dniu [...] r. w siedzibie PINB. Powyższą okoliczność potwierdza podpis złożony na egzemplarzu organu powiatowego zaskarżonego postanowienia oraz notatka służbowa pracownika organu powiatowego z dnia 17 sierpnia 2015 r. W dniu 24 lipca 2015 r. wpłynęło do organu powiatowego osobiście złożone zażalenie W. G. oraz W. A. z dnia 23 lipca 2015 r., co potwierdza data stempla PINB z podpisem osoby przyjmującej ww. zażalenie z adnotacją "złożono osobiście". Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 141 § 2 K.p.a. zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. Postanowienie organu I instancji zawiera prawidłowe pouczenie, o możliwości wniesienia zażalenia w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia. Jak wynika z powyższego, zażalenie podpisane przez W. G. oraz W. A. zostało złożone osobiście w siedzibie organu powiatowego jeden dzień po ustawowym terminie do jego wniesienia. Pismem z dnia [...] r. W. G. i W. A. wnieśli skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Pod treścią skargi podpisali się także J. Ś. i J. W. Skarżący podnieśli, że odpis zaskarżonego postanowienia organu powiatowego został odebrany – jak to określili: "nielegalnie" przez Z. B. który nie ma i nie miał upoważnienia do odbioru tego pisma przez współwłaścicieli, tj. W. A. i W. G. . Z. B. odebrał wspomniany odpis postanowienia bez zgody pisemnej i ustnej wymienionych współwłaścicieli po czym przekazał pismo W. G. w dniu [...] r. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę W. A. - z uwagi na nieuiszczenie przez wymienioną w zakreślonym terminie wpisu sądowego od skargi. Postanowieniem z tej samej daty Sąd odrzucił także skargi J. W. i J. Ś. - z uwagi na to że nie są oni stronami postępowania zakończonego postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2015 r. Postanowienie o odrzuceniu skargi W. A. uprawomocniło się z dniem [...] r., zaś postanowienie o odrzuceniu skargi J. W. i J. Ś. uprawomocniło się z dniem 9 lutego 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy orzekając w danej sprawie organ administracji nie naruszył norm prawa materialnego, jak również prawa procesowego, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ponadto, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów. Rozpoznając sprawę w tym zakresie sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 141 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), zażalenia wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. W orzecznictwie przyjmuje się, że o uchybieniu terminu można mówić tylko wtedy, gdy termin rozpoczął swój bieg na skutek prawidłowego doręczenia pisma adresatowi (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 września 1998 r., sygn. akt I SA 1495/97, dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 45704, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 marca 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 18/07, Lex nr 325307). W postępowaniu administracyjnym pisma doręcza się stronie, a gdy działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi (art. 40 § 1 K.p.a.). Jednostkom organizacyjnym pisma, co do zasady, doręcza się w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism (art. 45 K.p.a.). W rozpoznawanej sprawie stroną postępowania jest Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości położonej w W., przy ul. [...] Jak wynika z protokołu kontroli stanu budynku mieszkalnego położonego przy ul. [...] z dnia 25 marca 2014 r., w budynku tym znajduje się [...] lokali. Zgodnie z treścią art. 19 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. z 2015 r., poz. 1892), jeżeli liczba lokali wyodrębnionych i lokali niewyodrębnionych, należących nadal do dotychczasowego właściciela, nie jest większa niż siedem, do zarządu nieruchomością wspólną mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego i Kodeksu postępowania cywilnego o współwłasności. Jednakże w myśl przepisu art. 18 ust. 1 tej ustawy, właściciele lokali mogą w umowie o ustanowieniu odrębnej własności lokali albo w umowie zawartej później w formie aktu notarialnego określić sposób zarządu nieruchomością wspólną, a w szczególności mogą powierzyć zarząd osobie fizycznej albo prawnej. Jak wynika z powyższego w małych wspólnotach do zarządu nieruchomością mają zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego i Kodeksu postępowania cywilnego o współwłasności wtedy gdy właściciele lokali w takich wspólnotach nie skorzystali z możliwości przewidzianej w cytowanym powyżej art. 18 ust. 1 tej ustawy i nie zawarli w formie aktu notarialnego umowy określającej sposób zarządu nieruchomością wspólną (ewentualnie umowy powierzającej zarząd tą nieruchomością określonej osobie fizycznej lub prawnej). Powyższa okoliczność nie została należycie zbadana przez organ, jednakże w oparciu o treść uchwały nr 4/2014 Wspólnoty Mieszkaniowej mieszczącej się w W. przy ul.[...], podjętej na zebraniu w dniu 20 marca 2014 r., można domniemywać, że taka umowa została zawarta bowiem w uchwale Wspólnota postanowiła zlecić podpisanie umowy dotyczącej ocieplenia elewacji budynku oraz remontu dachu i kominów - zarządcy. W aktach administracyjnych znajduje się pismo z dnia 5 czerwca 2015 r. zawierające wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie przymuszenia Wspólnoty do wykonania opisanej powyżej uchwały z dnia 20 marca 2014 r. podpisane przez Z. B. Wymieniony w piśmie tym wskazał, że działa na podstawie pełnomocnictwa udzielonego mu przez Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. [...] jednak do pisma nie dołączył takiego pełnomocnictwa. W tej sytuacji nie sposób stwierdzić czy istotnie Z. B. działał z upoważnienia Wspólnoty, w szczególności czy powierzono mu zarząd nieruchomością, a jeśli tak to kiedy i na jakiej podstawie. Co więcej, nawet gdyby przyjąć, że wymienionemu taki zarząd nieruchomością powierzono, to brak jest dostatecznych danych do przyjęcia, że zarząd ten sprawował nadal w dacie odbioru odpisu postanowienia z dnia [...] r., nakazującego zarządy budynku mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] wykonanie ekspertyzy "orzekającej przyczyny znacznych pęknięć ścian zewnętrznych i stropów budynku". Jak wynika bowiem z protokołu kontroli robót budowlanych lub obiektu budowlanego z dnia [...] r., obecni w trakcie kontroli współwłaściciele nieruchomości oświadczyli, że nie chcą aby dotychczasowy zarządca "nadal był zarządcą i sami zdecydują o dalszych remontach po wyborze nowego zarządcy". Z treści dołączonego do akt oświadczenia D. G. z dnia 16 lipca 2015 r. wynika ponadto, że w dniu 13 lipca 2015 r. podjęta została uchwała w sprawie odwołania zarządcy Z. B. Okoliczności tej organ w żaden sposób nie wyjaśnił, pomimo, że dysponował wspomnianym oświadczeniem już w dniu 17 lipca 2015 r. Treść adnotacji na postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. oraz notatki służbowej z dnia 17 sierpnia 2015 r. wskazuje, że odpis tego postanowienia został odebrany osobiście przez Z. B. w siedzibie inspektoratu w dniu [...] r. Nie można zatem wykluczyć, że w dacie odbioru odpisu wspomnianego postanowienia Z. B. nie był już zarządcą przedmiotowej nieruchomości. Organ uznał, że odpis postanowienia został Wspólnocie prawidłowo doręczony w dniu 16 lipca 2015 r. nie podejmując żadnych kroków w celu wyjaśnienia powyżej kwestii. Tymczasem w niniejszej sprawie ma ona kluczowe znaczenie skoro stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie organu I instancji jest możliwe jedynie w wypadku prawidłowego doręczenia odpisu tego postanowienia. W sytuacji gdyby takie doręczenie nie nastąpiło wówczas nie rozpocząłby biegu termin do wniesienia zażalenia. Organ winien był zatem ustalić kto faktycznie sprawuje zarząd nieruchomością i dopiero wówczas doręczyć odpis postanowienia właściwemu podmiotowi. W prowadzonym ponownie postępowaniu organ podejmie działania zmierzające do ustalenia czy doręczenie odpisu postanowienia z dnia 14 lipca 2015 r. było prawidłowe i w związku z tym czy rozpoczął się bieg terminu do wniesienia zażalenia na to postanowienie. Od ustaleń w tym zakresie uzależnione będą dalsze czynności organu z tym związane. Mając powyższe na względzie, Sąd na postawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w pkt I sentencji wyroku, uchylił zaskarżone postanowienie. W przedmiocie kosztów postępowania, Sąd orzekł jak w pkt II sentencji wyroku, na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 powołanej ustawy.