II SA/Sz 1254/05

WyrokWSA w Szczecinie2006-04-21

Skład orzekający: Maria Mysiak, Henryk Dolecki, Stefan Kłosowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie egzekucyjne wszczęte na podstawie tytułu wykonawczego opatrzonego pieczątką podłużną, a nie okrągłą pieczęcią urzędową, jest wadliwe?
Ratio decidendi
Postępowanie egzekucyjne w administracji, aby było legalne, musi być wszczęte na podstawie prawidłowo sporządzonego tytułu wykonawczego. Tytuł wykonawczy musi zawierać pieczęć urzędową, która zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z 1955 r. powinna być pieczęcią okrągłą. Użycie podłużnej pieczątki nagłówkowej organu zamiast okrągłej pieczęci urzędowej stanowi naruszenie art. 26 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, co skutkuje wadliwością całego postępowania egzekucyjnego i koniecznością uchylenia zaskarżonych postanowień.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. i S. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nałożeniu na skarżących grzywny w celu przymuszenia za niewykonanie decyzji nakazującej doprowadzenie pomieszczeń piwnicy do stanu pierwotnego. Skarżący podnosili argumenty dotyczące trudnej sytuacji materialnej i rozpoczęcia prac, jednak organy egzekucyjne uznały ich zażalenie za bezzasadne. Sąd administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie z innych przyczyn niż wskazane w skardze.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wraz z poprzedzającym je postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego; stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; zasądził od Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak, Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki,, Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Protokolant Agata Banc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi E. i S. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia I u c h y l a zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. Nr [...], II stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, III z a s ą d z a od Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz skarżących E. i S. S. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonym postanowieniem wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 144 Kpa, oraz art. 18, art. 20 § 1 pkt 4, art. 23 § 1 i art. 122 § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j.t. Dz. U. z 1991r., Nr 36, poz. 161, ze zm.), i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016, ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia E. i S. S., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim [...] z dnia [...] r., znak: [...], nakładające na E. i S. S. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości [...] zł oraz obowiązek wniesienia opłaty egzekucyjnej. Z uzasadnienia wynika, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim [...], decyzją z dnia [...] r., znak: [...], nakazał E. i S.i S. doprowadzić pomieszczenia piwnicy budynku zlokalizowanego przy ul. w [...] do stanu pierwotnego, określając jednocześnie szczegółowo czynności, które w tym celu należy wykonać. Decyzją z dnia [...] r. znak: [...], organ drugiej instancji utrzymał w mocy w/w. decyzję organu pierwszej instancji. Ponieważ zobowiązani nie wykonali nałożonego obowiązku, organ pierwszej instancji, upomnieniem z dnia [...] r., wezwał ich do jego wykonania w terminie 7 dni od daty doręczenia upomnienia. Uznając, iż pomimo upomnienia, zobowiązani nie wykonali obowiązku nałożonego w/w decyzją, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] r., nałożył na nich grzywnę w celu przymuszenia oraz obowiązek wniesienia opłaty egzekucyjnej, doręczając jednocześnie tytuł wykonawczy. W zażaleniu na to postanowienie E. i S. S. podnieśli, iż w odpowiedzi na upomnienie, poinformowali organ, że przystępują do wykonania nałożonych na nich obowiązków. W decyzji PINB nie zostały im jednak narzucone jakieś terminy. Wykonanie obowiązku rozpoczęli od gromadzenia środków finansowych i materiałowych potrzebnych do wykonania decyzji PINB z [...]r. W celu szybszego zrealizowania decyzji PINB i ograniczenia wydatków, zwrócili się do Wspólnoty Mieszkaniowej o wyrażenie zgody na zachowanie wykonanego przez nich wejścia do pomieszczeń piwnicznych. Lokal piwniczny, którego dotyczy sprawa, w chwili obecnej nie jest użytkowany jako mieszkalny, dlatego dziwne i niezrozumiałe jest dla nich nałożenie grzywny. Skarżący podnieśli też, że zgromadzenie przez nich kwoty [...] tysięcy złotych w ciągu 14 dni, jest niewykonalne i wnieśli o anulowanie nałożonej grzywny, co pozwoli szybciej zrealizować decyzję PINB.. Zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], podniesione w zażaleniu argumenty nie uzasadniają uwzględnienia zażalenia. Grzywna w celu przymuszenia nałożona została dla wyegzekwowania obowiązku orzeczonego w ostatecznej decyzji administracyjnej, którego zobowiązani nie wykonali, pomimo upomnienia. Zaprzestanie użytkowania przedmiotowych pomieszczeń piwnicznych jako lokalu mieszkalnego nie jest wykonaniem nakazanego obowiązku przywrócenia tych pomieszczeń do stanu pierwotnego. Postępowanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim [...] jest więc zasadne i zgodne z przepisami prawa. Zgodnie z art. 7 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, środki egzekucyjne muszą być celowe i skuteczne. Biorąc pod uwagę, iż górna ustawowa granica grzywny w celu przymuszenia, jaką można wymierzyć osobom fizycznym, nie może przekroczyć 5000 złotych, wymierzenie zaskarżonym postanowieniem grzywny w celu przymuszenia w kwocie [...] złotych, uznać należy za nie nadmiernie dolegliwe i uwzględniające sytuacje materialną zobowiązanych. Pozostałe zarzuty podniesione przez skarżących, nie podlegają rozpatrzeniu w postępowaniu egzekucyjnym. Mogły zostać podniesione w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Zgodnie z przepisem art. 51 ust. 2 cyt. ustawy z 1994 r. Prawo budowlane w jego brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji określającej obowiązek, nie wskazano terminu wykonania nakazanego obowiązku, co oznacza, iż nakazany obowiązek powinien zostać wykonany bez zbędnej zwłoki. Biorąc pod uwagę, że skarżący do dnia wydania zaskarżonego postanowienia organu pierwszej instancji nie wykonali nakazanego obowiązku, nie można uznać, iż nie uchylają się oni od wykonania tego obowiązku. Powyższe postanowienie E. i S. S. zaskarżyli skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się jego uchylenia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie art. 6 § 1 i art. 15 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, oraz art. 7 i 8 kpa. W uzasadnieniu powtórzyli argumentację zawartą w zażaleniu, dodając, że rozstrzygnięcie organu pozostaje w sprzeczności z treścią zebranego materiału i narusza art. 6 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ II instancji bezzasadnie uznał, iż skarżący uchylają się od obowiązku, oraz nie uwzględnił ich trudnej sytuacji materialnej, uzasadniającej uznanie nałożonej grzywny za nadmiernie uciążliwą, zwłaszcza, iż muszą ponieść koszty wykonania nakazanych prac. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki określone w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 dalej Ppsa/. Argumenty przytoczone w skardze nie są trafne, jednakże skargę należało uwzględnić z innych przyczyn niż w niej wskazane. Zgodnie bowiem z art. 134 P.p.s.a ,Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi. Badając zaskarżony akt, wydany w postępowaniu egzekucyjnym, Sąd stwierdził, iż organ egzekucyjny dopuścił się uchybienia w przeprowadzonym postępowaniu. Zgodnie z art. 26 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji podstawą wszczęcia postępowania egzekucyjnego jest doręczenie zobowiązanemu tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru. Wzór tego dokumentu określony został w załączniku do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. Nr 137, poz. 1541 ze zm./. Wśród elementów, które ów tytuł powinien zawierać jest m.in. pieczęć urzędowa, która winna być postawiona w rubryce 27 formularza tytułu wykonawczego. Pieczęć urzędowa musi spełniać warunki określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 1955r. w sprawie tablic i pieczęci urzędowych /Dz.U. Nr 47, poz. 316 z późn.zm./. Zgodnie z § 11 tego rozporządzenia pieczęcią urzędową jest pieczęć okrągła o określonej średnicy. W tytule wykonawczym, stanowiącym podstawę przedmiotowego postępowania egzekucyjnego, w rubryce 27 postawiona została podłużna pieczątka nagłówkowa organu, która nie spełnia warunków w/w rozporządzenia, nie jest zatem pieczęcią urzędową. W tej sytuacji uznać należy, że postępowanie egzekucyjne w tej sprawie nie zostało wszczęte na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego wg ustalonego wzoru – co stanowi naruszenie art. 26 § 1 ustawy egzekucyjnej, powodujące wadliwość prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W tym stanie rzeczy należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 P.p.s.a. zaskarżone postanowienie uchylić, wraz z poprzedzającymi je postanowieniem organu I instancji. Orzeczenie w pkt II oparte jest na art. 152 P.p.s.a. O kosztach orzeczono natomiast na podstawie art. 200 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło