II SA/Sz 1256/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski,, Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Protokolant, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2006 r. sprawy ze skargi E. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wykonania obowiązku nałożonego decyzją dot. przedłożenia określonych dokumentów I. u c h y l a zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] z dnia [...] r. Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. z a s ą d z a od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz skarżącej E. G. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] decyzją z dnia [...] r., nr [...], na podstawie przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) oraz art. 104 Kpa, po rozpatrzeniu sprawy przebudowy okien w ścianie północnej budynku przy ul. [...] w [...], nakazał L. J., w terminie do [...] r., wykonanie niżej wymienionych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do staniu zgodnego z prawem: - dwóch egzemplarzy inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej uzgodnionej z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, - ocenę techniczną wykonanych robót sporządzoną przez osobę legitymującą się odpowiednimi uprawnieniami o specjalności konstrukcyjnej nt. prawidłowości wykonania robót budowlanych i ich zgodności z przepisami. Od powyższej decyzji odwołania nie wniesiono i z dniem [...] r. stała się ostateczna. Następnie ten sam organ decyzją z dnia [...] r., nr [...], na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane nakazał L. J. przywrócenie obiektu do stanu poprzedniego. W uzasadnieniu organ podał, że inwestor nie wywiązał się z nałożonych obowiązków, wobec czego, na podstawie ww. przepisu prawa budowlanego, nakazano przywrócenie obiektu do stanu poprzedniego. W odwołaniu I. i L. J. wnosili o przywrócenie terminu do wykonania nałożonych obowiązków, bowiem wykonawca inwentaryzacji nie wywiązał się z umowy, wobec czego zawarli umowę z inną osobą. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] uwzględnił wniesione odwołanie i decyzją z dnia [...] r., nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu podał, że w trakcie postępowania odwoławczego skarżący dostarczyli dokumenty wymienione w decyzji organu powiatowego z dnia [...] r., tj.: 1. opinię techniczną wykonanych robót, 2. uprawnienia budowlane wraz z zaświadczeniem o przynależności do Izby Inżynierów Budownictwa osoby wykonującej opinię techniczną, 3. opinię Miejskiego Konserwatora Zabytków. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...], ponownie rozpatrując sprawę decyzją z dnia [...] r., nr [...], na podstawie art. 51 ust. 3 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego decyzją z dnia [...] r. Od tej decyzji odwołała się E. G. – współwłaścicielka nieruchomości, prosząc o przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego. W treści odwołania wyjaśniała, że budynek ma bardzo skromny architektoniczny wystrój elewacji i głównym atutem domu jest rozmieszczenie i proporcje okien. Z dziesięciu okien na parterze Państwo J. zmienili sześć, czym zeszpecili budynek. Odwołująca podniosła, że jako współwłaściciel nie może zgodzić się na tak fatalną zmianę architektury. Ponadto dodała, że w roku 1998 L. J. otrzymał opinię konserwatorską, z której wynikało, że przy ocieplaniu budynku konieczne jest zachowanie wielkości przedziałów i proporcji otworów w całym budynku. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ drugiej instancji podał, że skoro I. i L. J. wywiązali się z nałożonego obowiązku, to organ powiatowy, zobligowany przepisami art. 51 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, wydał decyzję stwierdzającą wykonanie obowiązku. Odnosząc się do argumentów skarżącej podniesionych w odwołaniu, organ odwoławczy wyjaśnił, że regulacja art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane nie określa w sposób dokładny jakich czynności i robót przeprowadzonych w celu doprowadzenia wykonanych robot do stanu zgodnego prawem dotyczyć powinien obowiązek nałożony przez właściwy organ. Decyzja z dnia [...] r. nie nakładała na inwestorów obowiązku przedłożenia oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w tym zgody współwłaściciela. Ewentualne roszczenia współwłaściciela z tytułu naruszenia współwłasności mogą stanowić przedmiot sprawy cywilno-prawnej rozstrzyganej przez sądy powszechne. Natomiast opinia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] r. w sprawie możliwości ocieplenia budynku, zawiera ogólne wytyczne dotyczące przeprowadzenia remontu budynku przy ul. [...], nie jest opinią dotyczącą przedmiotowej przebudowy okien w elewacji tylnej budynku. E. G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] skargę na powyższa decyzję podnosząc, że L. J. nie wykonał nałożonych obowiązków w terminie. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] w odpowiedzi na skargę, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie zarzuty w niej zawarte należy uznać za trafne. Zgodzić należy się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane nie uzależnia legalizacji wykonanych robót budowlanych od zgody współwłaściciela nieruchomości, bowiem prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane ma znaczenie przy udzielaniu pozwolenia na budowę, nie zaś w sytuacji gdy roboty zostały już wykonane (teza 1. wyroku WSA z dnia 17 marca 2004 r. sygn. akt IV SA 344202, LEX nr 156960). Prawidłowo zatem organ pierwszej instancji nakazując inwestorowi L. J. w decyzji z dnia [...] r. wykonanie określonych czynności, nie nałożył obowiązku przedłożenia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w tym zgody skarżącej. Oznacza to, że możliwe jest zalegalizowanie samowolnie wykonanych robót budowlanych bez uzyskania zgody współwłaściciela nieruchomości, któremu, jak słusznie wskazał organ odwoławczy, w przypadku naruszenia współwłasności przysługuje prawo zwrócenia się o ochronę do sądu cywilnego. Niezależnie od powyższego należy zauważyć, że w decyzji z dnia [...] r. organ pierwszej instancji nakazał L. J. przedłożenie dwóch egzemplarzy inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej uzgodnionej z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków. Z nadesłanych Sądowi akt administracyjnych, ani z treści zaskarżonej decyzji nie wynika, aby inwestor przedłożył wymienione wyżej dokumenty. Organ odwoławczy podaje wprawdzie w uzasadnieniu swojej decyzji, że obowiązani wywiązali się z nałożonego obowiązku przedkładając wymagane dokumenty, jednak nie wymienia szczegółowo o jakie dokumenty chodzi. W treści uzasadnienia organ ten wymienił tylko opinię Miejskiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] r., mimo że w decyzji z dnia [...] r. nie nałożono obowiązku przedłożenia takiej opinii. W takiej sytuacji nie wiadomo na jakiej podstawie organy przyjęły, że I. i L. J. wywiązali się z nałożonego obowiązku, skoro w aktach brak jest inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej uzgodnionej z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków. Tylko przedłożenie dokumentów wymienionych w decyzji z [...] r. mogło stanowić podstawę do wydania decyzji o stwierdzeniu wykonania obowiązku. Wydanie takiej decyzji w innych okolicznościach należy uznać za naruszenie przepisu art. 51 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Sąd stwierdzając zatem, że zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca naruszają przepis prawa materialnego, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), art. 135, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.