II SA/Sz 1259/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Makowska,, Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II Sz na rozprawie w dniu 25 lutego 2010 r. sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżącego M. M. [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 19 ust. 5, art. 21 ust. 1 i 1a, art. 39 ust. 1 pkt 1, ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /t.j. DzU z 2007 r. nr 19, poz. 115 z późn. zm./, zgodnie z Zarządzeniem nr [...] , Załącznik (Lp.1) Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] r. w sprawie opinii dotyczącej przebiegu przez Miasto [...] dróg wojewódzkich, art. 104 k.p.a. /t.j. DzU z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm./ oraz upoważnienia Prezydenta Miasta [...] r. po rozpatrzeniu wniosku M.M. złożonego w dniu [...] r. zastępca Dyrektora Zarządu Dróg i Transportu Miejskiego w [...] nie zezwolił M.M. (NIP: [...] zamieszkałemu w [...], na zajęcie pasa drogowego drogi wojewódzkiej pl. [...]w okresie od dnia [...] r. do czasu zapotrzebowania terenu, lecz nie dłużej niż do dnia [...]r. celem umieszczenia wózka do sprzedaży [...] o powierzchni [...] m². Z uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika, że M.M. w dniu [...] r., zwrócił się z wnioskiem o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego drogi wojewódzkiej pl. [...] pod wózek do sprzedaży [...] o powierzchni [...] m² w okresie od dnia [...] r., do dnia [...] r. W myśl art. 39 ust. 1 oraz ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (DzU z 2007 r. nr 19, poz. 115 z późn. zm.) zabrania się m.in. dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego, w tym lokalizacji obiektów budowlanych, umieszczania urządzeń, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. W ocenie organu wyjątek stanowi zapis ust. 3 tegoż artykułu, zgodnie z którym lokalizowanie w pasie drogowym wymienionych obiektów może nastąpić w szczególnie uzasadnionych przypadkach wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi. Zadaniem organu z przywołanych przepisów wynika jednoznacznie, iż ustawodawca w celu ochrony pasa drogowego przeznaczonego do ruchu lub postoju pojazdów lub ruchu pieszych wprowadził zakaz lokalizowania w nim ww. urządzeń i obiektów. Warunkiem odstępstwa od tego zakazu jest wystąpienie w konkretnej sprawie szczególnie uzasadnionego przypadku. Udzielenie zezwolenia winno mieć charakter wyjątkowy i tymczasowy. W trakcie postępowania zmierzającego do wydania wnioskodawcy zezwolenia na zajęcie pasa drogowego pl. [...] zarządca ustalił, że wskazana w załączniku graficznym do wniosku lokalizacja wózka do sprzedaży [...] spowodowałaby zawężenie ciągu pieszych, które spowodowałoby utrudnienie w ruchu. Ponadto jest to punkt przesiadkowy komunikacji miejskiej. Przystanki generują wzrost natężenia ruchu pieszych w przedmiotowym miejscu, co potwierdzają badania potoków pasażerskich przeprowadzone w [...] r. na zlecenie Zarządu Dróg i Transportu Miejskiego w [...]. Liczba pasażerów wsiadających i wysiadających na pobliskich przystankach linii tramwajowych nr [...] linii autobusowych nr [...] w ciągu doby to [...] osób, a w godzinach od [...] to [...] osób. Dodatkowy obiekt utrudni poruszanie się pieszych, będzie to miało negatywny wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Ponadto kontrola pasa drogowego wykazała, że obsługa komunikacyjna przedmiotowego obiektu odbywa się z chodnika (co potwierdza zdjęcie z wizji w terenie z dnia [...] r.), co również jest naruszeniem art. 26 ust. 3 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym z dnia 20.06.1997 r. Mając powyższe na uwadze zarządca drogi uznał, że nie zachodzi w tej sprawie szczególny przypadek, o jakim mowa w art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych. Odpis decyzji organ doręczył M.M. wraz z pouczeniem o sposobie i trybie odwołania. Pismem z dnia [...] r. które wpłynęło do organu I instancji w tym samym dniu M.M. wniósł odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] r. na podstawie art. 134 kpa stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że przedmiotowa decyzja odebrana została osobiście przez stronę za zwrotnym potwierdzeniem odbioru w dniu [...] r. Ta sama data widoczna jest na stemplu pocztowym umieszczonym na druku "potwierdzenie odbioru". Odwołanie od decyzji sporządzone zostało przez M.M. w dniu [...] r. i w tym samym dniu wpłynęło do organu. W ocenie organu II instancji należało przyjąć, że odwołanie złożone zostało [...] dnia, licząc od daty doręczenia decyzji stronie. Wobec powyższego M.M. odwołanie wniósł z uchybieniem [...] terminu do jego złożenia, zakreślonego przez art. 129 kpa, bowiem termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...] r. Nadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, że wobec uchybienia terminowi do wniesienia odwołania organ nie zajmował się jego rozpoznaniem. Powyższe postanowienie zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie M.M., w któremu zarzucił naruszenie art. 134 kpa w zw. z art. 129 § 2 kpa poprzez uznanie, że z nieczytelnego potwierdzenia daty odbioru przesyłki na formularzu potwierdzenia odbioru wynika, że decyzja wydana z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] przez Zastępcę Dyrektora Zarządu Dróg i Transportu Miejskiego w [...] z dnia [...] r. została doręczona M.M. w dniu [...] r., a tym samym, że odwołanie wniesione przezeń w dniu [...] r. zostało złożone z uchybieniem ustawowego terminu do jego wniesienia, w sytuacji gdy analiza nieczytelnego potwierdzenia daty odbioru przesyłki oceniana w kontekście odcisku datownika pocztowej placówki nadawczej (dzień [...] r.) i pocztowej placówki oddawczej (dzień [...] r.) wskazuje, że przesyłka faktycznie została odebrana w dniu [...] r., zaś odwołanie wniesione w dniu [...] r. uznać należało za złożone w terminie. W oparciu o tak sformułowany zarzut M.M. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpoznania oraz przyznanie skarżącemu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych DzU Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd nie dokonuje więc kontroli aktów lub czynności pod względem słusznościowym. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a także stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi DzU Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez skarżącego. Organ odwoławczy odnosząc się do kwestii ustalenia dnia, w którym stronie skarżącej została doręczona decyzja organu pierwszej instancji uznał, że skarżący odebrał decyzję organu I instancji osobiście w dniu [...] r. W ocenie Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy, wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, nie może prowadzić do uprawnionego wniosku, że decyzja organu pierwszej instancji została bezspornie doręczona skarżącemu we wskazanym dniu ([...] r.). Zgodnie z treścią art. 129 § 2 kpa odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a w wypadku gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia. Z brzmienia przywołanego przepisu wynika zatem, że rozpoczęcie biegu terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji jest uzależnione od doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie tego postępowania. Przez doręczenie decyzji należy przy tym rozumieć doręczenie dokonane w sposób unormowany w art. 39-48 kpa. W konsekwencji o uchybieniu terminu do złożenia odwołania można mówić wówczas, gdy doręczenie zaskarżonego orzeczenia dokonane zostało zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Stosownie do treści art. 39 kpa organ administracji doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub inne upoważnione osoby lub organy. Osobom fizycznym pisma doręcza się w ich mieszkaniu lub miejscu pracy (art. 42 § 1 kpa). Natomiast w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy, zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej, gdy nie jest to możliwe, w drzwiach mieszkania (art. 43 kpa). Wszystkie wyżej naprowadzone okoliczności muszą być ustalone w sposób niebudzący wątpliwości i wynikać z materiału dowodowego sprawy, przede wszystkim z tzw. zwrotnego poświadczenia odbioru dołączonego do doręczanej przesyłki. W rozpatrywanej sprawie skarżący twierdzi, iż data potwierdzenia odbioru przesyłki jest nieczytelna i można ją odczytać jako dzień [...], w związku z tym organ nie mógł przyjąć, że doręczenie nastąpiło na pewno w dniu [...] r. zdaniem M.M. data stempla placówki oddawczej, na której widnieje dzień [...] r. jest tym dniem, w którym odebrał przesyłkę. W ocenie Sądu organ odwoławczy powinien wyjaśnić ponad wszelką wątpliwość w jakim dniu skarżący otrzymał decyzję. W tym celu przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy zwróci się do Urzędu Pocztowego o informację w jakim dniu skarżący odebrał decyzję z [...] r. i po bezspornym ustaleniu daty odbioru przesyłki rozważy, czy odwołanie z dnia [...] r. zostało wniesione w terminie czy nie. W związku z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa nakładających na organy administracji publicznej powinność wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, należało wyeliminować z obrotu prawnego zaskarżone postanowienie. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a należało orzec jak w sentencji.