II SA/Sz 1261/17
PostanowienieWSA w Szczecinie2017-12-05
Skład orzekający: Bożena Gonzalez Perea
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać umorzony, jeśli skarżący jest z mocy ustawy zwolniony z ponoszenia tych kosztów w sprawie dotyczącej pomocy społecznej?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy skarżący jest z mocy ustawy zwolniony z obowiązku ich uiszczania. W przypadku, gdy skarga dotyczy spraw z zakresu pomocy społecznej, skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych na mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., co czyni wniosek w tej części bezprzedmiotowym. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata może zostać uwzględniony, jeśli sytuacja majątkowa, rodzinna i zdrowotna wnioskodawcy wskazuje na niemożność samodzielnego poniesienia kosztów profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. w przedmiocie zasiłku celowego. W skardze zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Skarżący opisał swoją trudną sytuację materialną, zdrowotną i rodzinną, wskazując na niskie dochody, brak majątku i problemy mieszkaniowe.Rozstrzygnięcie
Postanowiono umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem w zakresie kosztów sądowych oraz ustanowić adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia I. umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem w zakresie kosztów sądowych, II. ustanowić adwokata
Skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego.
W skardze zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym oraz ustanowienie adwokata z urzędu. We wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF wskazał, że wnosi także o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że jest osobą samotną, leczy się na wiele schorzeń, w tym [...] r., mieszka w lokalu do którego nie przysługuje mu tytuł prawny i z którego orzeczono jego eksmisję, a jedynym źródłem jego utrzymania jest zasiłek stały z opieki społecznej w kwocie [...]zł miesięcznie, a także zasiłki celowe na zaspokojenie konkretnych potrzeb bytowych. Wnioskodawca korzysta też ze wsparcia gminy w postaci bezgotówkowej refundacji za leki w kwocie ok. [...] zł co drugi miesiąc, oraz refundacji za energię elektryczną w kwocie [...]zł co drugi miesiąc. Płaci też czynsz za przyznany mu na mocy wyroku eksmisyjnego lokal socjalny, w kwocie [...]zł miesięcznie. Wnioskodawca wyjaśnił, że zostały zasądzone alimenty na jego rzecz od byłej żony i dwojga dorosłych dzieci, ale ich egzekucja jest bezskuteczna. Skarżący jest osobą niezdolną do pracy, nie posiada żadnego majątku, oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Do wniosku dołączono wezwanie do zapłaty kwoty [...]zł za lokal socjalny i zaświadczenie z ZUS z dnia [...] r. o nie pobieraniu przez wnioskodawcę świadczeń emerytalno-rentowych.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.)- dalej "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 powołanej wyżej ustawy).
W myśl art. 249a p.p.s.a. jeżeli rozpoznanie wniosku o prawo pomocy stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W niniejszej sprawie skarżący jest zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych w sprawie, na mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Ponieważ skarga dotyczy decyzji z tego zakresu i skarżący z mocy ustawy jest zwolniony od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, wniosek w tej części jako bezprzedmiotowy należało umorzyć.
Mając natomiast na względzie informacje dotyczące sytuacji majątkowej i rodzinnej, a także sytuacji zdrowotnej wnioskodawcy, wynikające z uzasadnienia wniosku oraz dokumentów dołączonych do skargi, należało uwzględnić wniosek w części dotyczącej ustanowienia adwokata, ponieważ skarżący nie jest w stanie ustanowić profesjonalnego pełnomocnika procesowego korzystając z własnych zasobów i możliwości..
W tej sytuacji wniosek o ustanowienie adwokata należało uwzględnić na podstawie art. 246 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło