II SA/Sz 1272/11
WyrokWSA w Szczecinie2012-02-01
Skład orzekający: WSA Arkadiusz Windak, NSA Grzegorz Jankowski, NSA Stefan Kłosowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia może zostać wymierzona, jeśli strona posiadała zezwolenie na umieszczenie reklamy w pasie drogowym, ale na innej ulicy niż ta, na której stwierdzono zajęcie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny, uwzględniając korektę dokonaną przez organ II instancji, polegającą na uznaniu faktu, że Spółka A. posiadała zezwolenie na umieszczenie reklam przy ulicy [...]. Jednakże, zezwolenie to obejmowało inne ulice niż te, na których stwierdzono zajęcie pasa drogowego. W związku z tym, zarzut naruszenia art. 40 ustawy o drogach publicznych został uznany za niezasadny, ponieważ kara nie została wymierzona za zajęcie pasa drogowego, na które istniało zezwolenie. Sąd nie podzielił również zarzutów dotyczących naruszenia przepisów KPA, uznając, że ustalenie powierzchni reklam na podstawie notatek urzędowych było dopuszczalne, zwłaszcza że strona nie kwestionowała tych obliczeń ani nie przedstawiła własnych pomiarów.Stan faktyczny
Spółka A. została obciążona karą pieniężną za zajęcie pasa drogowego poprzez umieszczenie reklam. Organ I instancji ustalił karę, jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) uchyliło tę decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu organ I instancji ponownie wymierzył karę, a SKO, po rozpoznaniu odwołania, uchyliło decyzję organu I instancji w części dotyczącej kary i ustaliło ją w innej wysokości. Spółka A. zaskarżyła decyzję SKO, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym posiadanie zezwolenia na umieszczenie reklam.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Jankowski (spr.), Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Protokolant Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 1 lutego 2012 r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Zarząd Dróg Powiatowych, na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz.1071 ze zm.), art. 40 ust. 1, 2 pkt 3, ust. 6, 10, 12 pkt 1 ust. 13 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007r. Nr 19, poz. 115 ze zm.), uchwały Nr XXII/134/2008 Rady Powiatu w Kołobrzegu z dnia 27 października 2008 r. w sprawie wysokości opłat za zajęcie pasa drogowego (Dz. Urz. Woj. Zach. z 2008 r. Nr 104, poz. 2422), orzekł o wymierzeniu Spółce A. karę pieniężną za zajęcie bez zezwolenia zarządcy drogi pasa drogowego dróg powiatowych: [...] w [...] poprzez umieszczenie [...] szt. reklam dwustronnych o łącznej powierzchni [...] m2 w okresie [...] w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że podczas objazdów dróg
w dniach [...] pracownicy Zarządu Dróg Powiatowych stwierdzili, że reklamy o treści "[...]" zostały umieszczone w pasie drogowym dróg powiatowych : [...] w [...]. W dniu [...] stwierdzono usunięcie ww. tablic. Powyższe znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym zebranym w sprawie, tj. notatkach oraz dokumentacji fotograficznej. Po ustaleniu, że organizatorem przedstawienia reklamowanego przez przedmiotowe tablice jest Spółka A., wyznaczono oględziny na dzień [...], podczas których stwierdzono usunięcie reklam z pasa drogowego. W związku z zajęciem pasa drogowego bez wymaganego zezwolenia zarządcy drogi naliczono w decyzji z dnia [...] karę pieniężną w wysokości [...] zł. Na skutek wniesionego odwołania, powyższa decyzja została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu [...] a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji w celu ustalenia w czyim zarządzie pozostaje ul. [...] w [...] oraz określenia zgodnie z dokumentacją, które z reklam bezspornie znajdują się w pasie drogowym.
Organ I instancji mając na uwadze wytyczne zawarte w decyzji Kolegium ustalił, że ulica Wschodnia zgodnie z uchwałą Nr XXXV/214/2002 Rady Powiatu w Kołobrzegu z dnia 30 sierpnia 2002 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg powiatowych została zaliczona do kategorii dróg powiatowych, zaś uchwałą Nr XV/135/20004 r. z dnia 27 sierpnia 2004 r. w sprawie pozbawienia niektórych dróg kategorii dróg powiatowych, została na odcinku od ul. IV Dywizji WP do ul. Sułkowskiego pozbawiona kategorii drogi powiatowej i zaliczona została do kategorii drogi gminnej. Spółka umieściła reklamę na odcinku pomiędzy skrzyżowaniami [...], a zatem w pasie drogowym ul. [...] będącej drogą powiatową, której zarządcą jest zarząd powiatu. Dalej organ wskazał, że przy pomocy zgromadzonych dokumentów oraz elektronicznej ewidencji gruntów Wydziału Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami Starostwa Powiatowego, wyznaczono granice pasa drogowego dróg powiatowych oraz ustalono miejsce ustawienia przedmiotowych reklam. W oparciu o powyższe ustalono, że [...] reklam z [...] w dniach [...] znajdowało się w granicach pasa drogowego drogi będącej w zarządzie powiatu. W związku z powyższym ustalono karę pieniężną w wysokości [...] zł według następującego wyliczenia [...]) x 10, w którym 9 zł stanowi stawkę opłat za zajęcie 1m2 powierzchni pasa drogowego powierzchni reklamowej wynikającą z § 4 pkt 1 uchwały nr XXII/134/2008 Rady Powiatu w Kołobrzegu z dnia 27 października 2008 r. w sprawie wysokości opłat za zajęcie pasa drogowego, 40 m2 - łączną powierzchnię reklamową [...] tablic dwustronnych umieszczonych w pasie drogowym o powierzchni 1 m2 każda strona, 2 dni - łączną ilość dni, w których reklamy były umieszczone w pasie drogowym oraz dziesięciokrotność, o której mowa w art. 40 ust. 12 ustawy.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła Spółka A. zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego oraz proceduralnego. Strona podniosła, że organ nieprawnie wymierzył karę za zajęcie pasa drogowego ul. [...] w sytuacji gdy spółka dysponowała stosownym zezwoleniem Prezydenta Miasta na umieszczenie reklamy na tej ulicy w okresie [...]. Spółka działa zatem w przekonaniu, że zarząd nad przedmiotową ulicą leży w gestii Prezydenta. W orzecznictwie reprezentowany jest pogląd, że uchybienia organu administracji publicznej nie mogą powodować ujemnych następstw dla podmiotu, który działał w dobrej wierze i w zaufaniu do treści otrzymanych decyzji administracyjnych. Tymczasem organ wymierzył karę za zajęcie pasa drogowego ul. [...] czym naruszył art. 9 Kpa. Ponadto wbrew dyspozycji art. 107 § 3 Kpa w zaskarżonej decyzji nie wskazano dowodów, na podstawie których ustalono powierzchnie reklam.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpoznając sprawę na skutek wniesionego odwołania, decyzją z dnia [...] Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 40 ustawy o drogach publicznych, uchyliło zaskarżoną decyzję w części dotyczącej kary pieniężnej, jednocześnie ustalając karę w wysokości [...] zł.
Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie Kolegium przyjęło, że karę pieniężną należało obliczyć z wyłączeniem jednej dwustronnej reklamy umieszczonej na ul. [...] w [...], w następujący sposób: 9 zł jako stawka opłaty za każdy dzień zajęcia pasa drogowego w celu umieszczenia reklamy x [...] sztuk reklamy x 2 strony reklamy x 2 dni jako łączna liczba dni, w których reklamy były umieszczone w pasie drogowym x 10 jako kara za zajęcie pasa drogowego bez zgody zarządcy drogi.
Decyzję Kolegium w [...] zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Spółka A. W skardze spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jako wydanej z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. art. 40 ustawy o drogach publicznych przez nałożenie na skarżącego kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego dróg powiatowych w sytuacji gdy strona posiadała zezwolenie na umieszczenie reklam w pasie drogowym oraz naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 7, art. 107 § 3 Kpa poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, w szczególności przez brak wskazania dowodów, na których oparł się organ ustalając powierzchnie reklam, art. 67 § 1 Kpa poprzez oparcie rozstrzygnięcia dotyczącego ustalenia powierzchni reklam na sporządzonej notatce służbowej, art. 9 w zw. z art. 66 Kpa przez nałożenie kary pomimo, iż skarżący działał w przekonaniu, że posiada zezwolenie na umieszczenie reklam wydane przez kompetentny organ. Skarżący na potwierdzenie swojego stanowiska w sprawie przytoczył tożsamą argumentację co w odwołaniu, dodatkowo wskazując, że notatka urzędowa nie może być potraktowana jako dowód w sprawie na okoliczność powierzchni reklamy, gdyż czynności procesowe organu mające istotne znaczenie dla rozpoznania sprawy powinny być utrwalone w postaci zwięzłego protokołu, a nie zwykłych adnotacji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Za niezasadny uznano zarzut naruszenia art. 7, art. 107 § 3 , art. 67 §1 i art. 9 w zw. z art. 66 Kpa wskazując, iż przy ustaleniu kary pieniężnej oparto się na materiale dowodowym zawartym w aktach sprawy oraz zarzut naruszenia prawa materialnego podkreślając w tym względzie, że organ, wbrew twierdzeniu skargi, wyłączył
z obliczenia wysokości kary, reklamę umieszczoną w pasie drogowym ul. [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny u z n a ł, co następuje:
Sądowa kontrola zaskarżonego orzeczenia prowadzona na podstawie art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi doprowadziła do stwierdzenia, że skarga nie jest zasadna.
W myśl art. 40 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, zwanej dalej ustawą, zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi w drodze decyzji administracyjnej.
Jednocześnie zgodnie z art. 40 ust. 12 tej ustawy za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu zarządcy drogi, o powierzchni większej niż określona w zezwoleniu zarządcy drogi – zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10 – krotności opłaty ustalonej zgodnie z ust. 4 – 6 ustawy.
W ocenie Sądu organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny w przedmiotowej sprawie z uwzględnieniem korekty dokonanej przez organ II instancji a polegającej na uznaniu faktu, że Spółka A. posiadała zezwolenie na umieszczenie reklam przy ulicy [...] w [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze dokonało w związku z powyższym korekty kary pieniężnej wymierzonej skarżącej.
Biorąc powyższe pod uwagę niezrozumiałe jest wskazanie w skardze przez profesjonalnego pełnomocnika zarzutu dotyczącego nałożenia kary za zajęcie pasa drogowego przy ul. [...], skoro SKO skorygowało już błąd organu pierwszej instancji.
Reasumując zarzut naruszenia art. 40 ustawy jest niezasadny, gdyż wbrew twierdzeniu skarżącego organ odwoławczy uwzględnił okoliczność posiadania zezwolenia na umieszczenie reklamy w pasie drogowym ul. [...] w [...] i nie wymierzył za te zajęcie pasa drogowego kary.
Sąd nie podziela też zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 7 i 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego.
Jakkolwiek organy obu instancji ustaliły powierzchnie reklam na podstawie notatek urzędowych, to w ocenie Sądu nie ma to znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Ustalenie powierzchni reklam nastąpiło w oparciu o notatki urzędowe pracowników Zarządu Dróg Powiatowych, a skarżąca spółka na żadnym etapie nie kwestionowała przedstawionych obliczeń i nie przedstawiła własnych pomiarów.
Gdyby zaistniała taka sytuacja to wtedy, zdaniem Sądu konieczne byłoby ustalenie powierzchni reklam z uwzględnieniem rygorów protokołu (art. 67 i 68 k.p.a.).
W tej sytuacji Sąd nie podziela też zarzutu naruszenia art. 67 k.p.a., gdyż katalog środków dowodowych wymienionych w art. 75 k.p.a. nie jest katalogiem wyczerpującym, a tym samym środkiem dowodowym mogą być inne dowody w tym notatka urzędowa.
Przedmiotowa notatka pozyskana została w drodze legalnej przez zarządcę drogi w ramach przeglądu podległych dróg.
Nie budzi wątpliwości, że w sytuacji gdy pracownicy organu (zarządcy drogi) stwierdzą funkcjonowanie w pasie drogowym samowolnie umieszczonej reklamy mogą sporządzić stosowną notatkę urzędową, stanowiącą podstawę do ewentualnego wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie kary pieniężnej.
Sąd nie uwzględnił też zarzutu naruszenia art. 9 w zw. z art. 66 k.p.a. gdyż jak już wcześniej Sąd wyjaśnił organ odwoławczy nie wymierzył kary za umieszczenie reklamy w pasie drogowym ul. [...].
Natomiast Sąd nie kwestionuje faktu posiadania przez Spółkę A. zezwoleń na zajęcie pasa drogowego ulic wymienionych w decyzji Prezydenta z [...] ale zezwolenie obejmowało inne ulice niż te, które zostały wykazane w notatce urzędowej.
Zdaniem Sądu organy prawidłowo wyliczyły należną karę administracyjną na podstawie art. 40 ust. 12 ustawy.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło