II SA/Sz 1273/15
PostanowienieWSA w Szczecinie2016-02-29
Skład orzekający: Monika Bieńkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która została zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych na mocy art. 239 § 1 pkt a P.p.s.a., może jednocześnie ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a jeśli tak, to jakie są konsekwencje takiego wniosku?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, jeżeli strona została już zwolniona z obowiązku ich uiszczania na mocy przepisów szczególnych (art. 239 § 1 pkt a P.p.s.a.). Jednocześnie, jeśli sytuacja materialna strony uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, wniosek w tej części powinien zostać uwzględniony.Stan faktyczny
Skarżąca A. R. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wniosek został złożony po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił jej skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skarżąca przedstawiła swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody, wysokie koszty utrzymania mieszkania i spłatę zadłużenia.Rozstrzygnięcie
1/ umorzyć postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2/ ustanowić adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 29 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z jej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania p o s t a n a w i a: 1/ umorzyć postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2/ ustanowić adwokata.
Wyrokiem wydanym w dniu 28 stycznia 2016 r. w trybie uproszczonym, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę A. R. j na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Odpis sentencji wyroku wraz z pouczeniem o sposobie i terminie jego zaskarżenia został doręczony skarżącej w dniu 4 lutego 2016 r.
W dniu 10 lutego 2016 r. strona złożyła na urzędowym druku PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podała, że prowadzi gospodarstwo domowe z [...] – letnią córką oraz [...]- letnim synem. Wnioskodawczyni nie posiada żadnych nieruchomości, ani zasobów pieniężnych. Miesięczny dochód trzyosobowej rodziny wynosi [...] zł i składa się na niego wynagrodzenie wnioskodawczyni z tytułu umowy o pracę na ½ etatu w wysokości [...] zł oraz wynagrodzenie córki z tytułu pracy na akord, które w styczniu b.r. wyniosło [...] zł. Wysokość czynszu za mieszkanie wynosi [...] zł miesięcznie, jednak skarżąca uiszcza tylko kwotę [...] zł oraz opłatę za prąd w wysokości [..] zł. Ponadto ma ona do spłacenia dług, który powstał w czasie gdy prowadziła działalność gospodarczą i z tego tytułu spłaca miesięcznie [...] zł, ponieważ na więcej jej nie stać.
Z załączonych akt administracyjnych wynika, że A. R. jest zadłużona na kwotę ok. [...] tys. zł. Dzieci studiują w trybie dziennym, rodzinie pomaga finansowo najstarszy syn skarżącej, który mieszka w W.
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 powołanej wyżej ustawy).
Zgodnie natomiast z art. 249a P.p.s.a. jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Mając na względzie, że w niniejszej sprawie skarżący jest zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych na mocy art. 239 § 1 pkt a P.p.s.a. spełnione zostały przesłanki umorzenia postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy w części wniosku dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych.
Mając natomiast na względzie wskazane informacje odnośnie sytuacji materialnej i finansowej skarżącej należało uznać, że wniosek w części dotyczącej ustanowienia pełnomocnika z urzędu zasługuje na uwzględnienie. Trzyosobowa rodzina skarżącej dysponuje miesięcznym dochodem wynoszącym ok. [...] zł, z kwoty tej nie jest w stanie uiścić w całości opłat związanych z eksploatacją mieszkania, ponieważ nie miałaby środków na życie. W tej sytuacji uiszczenie kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika przekracza jej możliwości finansowe.
Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 246 §1 P.p.s.a., art. 249a i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło