II SA/Sz 128/11

Dnia 13 kwietnia 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku L. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego pojazdem nie zgłoszonym do licencji p o s t a n a w i a odmówić zwolnienia od kosztów sądowych L.D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [....] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji wymierzającą karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego pojazdem nie zgłoszonym do licencji. Skarżący, wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 240 zł złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek podał, że wprawdzie prowadzi działalność gospodarczą ale uzyskuje dochody wynoszące [...] zł brutto miesięcznie, które ledwie starczają na pokrycie kosztów utrzymania rodziny, a ma na utrzymaniu żonę która nie pracuje. Wnioskodawca podał, że nie ma żadnych oszczędności, a jedynym jego majątkiem jest własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego o pow. [...]m2. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia [...] r. wnioskodawca oświadczył, że żona nie pracuje i nie jest zarejestrowana w powiatowym urzędzie pracy, a skarżący nigdy nie korzystał z pomocy opieki społecznej. Wnioskodawca wyjaśnił, że kwota [...] zł jaka wpłynęła na jego konto w Banku [...] w dniu [...]r. to spadek po mamie skarżącego który zamierza on w całości przeznaczyć na kupno nowego samochodu ciężarowego do wykonywania działalności, ponieważ samochód obecnie używany ma już [...] lat i duży przebieg, wobec czego wymaga częstych i kosztownych napraw. Skarżący przedłożył dowody potwierdzające ponoszone wydatki na utrzymanie mieszkania oraz wyciągi z dwóch rachunków bankowych. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3 ww. ustawy). Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy). Zatem instytucja prawa pomocy ma na celu umożliwienie osobom nie posiadającym żadnych środków finansowych bądź posiadającym ograniczone środki finansowe zaspokajające tylko podstawowe potrzeby życiowe, dochodzenia ich praw przed sądem. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawca podał, że mieszka z żoną, a uzyskiwany przez niego miesięczny dochód wynosi [...] zł. Z przedłożonych przez wnioskodawcę dowodów wynika, że same tylko wydatki na utrzymanie mieszkania ([...] zł opłata wnoszona do spółdzielni mieszkaniowej, [...] zł usługi telekomunikacyjne) i spłatę kredytu ([...] zł miesięcznie) przewyższają deklarowane dochody brutto. A wnioskodawca ponosi także inne wydatki. Z przedłożonych wyciągów z rachunków bankowych wynika, że rzeczywiste dochody skarżącego są wyższe od deklarowanych i tak w [...] r. na rachunek skarżącego prowadzony przez Bank [...] tylko od [...]Fabryki [...] wpłynęło [...] zł. W dniu [...]. od tej samej firmy wpłynęło [...] zł. Wnioskodawca dysponuje też kwotą [...]zł uzyskaną z tytułu spadku, a okoliczność że środki te przeznaczył na inny cel nie oznacza, iż nie jest on w stanie ponieść kosztów sądowych. W niniejszej sprawie wpis sądowy jest stosunkowo niski, wynosi tylko [...] zł, a analiza złożonego wniosku nie pozwala na uznanie, że skarżący jest osobą ubogą, znajdującą się w sytuacji uniemożliwiającej opłacenie wpisu sądowego od skargi czy dalszych kosztów postępowania w sprawie z własnych środków finansowych. Należy zauważyć, że ponoszenie przez strony kosztów postępowania związanych z ich udziałem w sprawie wynikające z art. 199 p.p.s.a. jest zasadą, a zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów jest wyjątkiem od tej zasady i może mieć miejsce jedynie w sytuacji gdy strona wykaże, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do skorzystania z pomocy. W niniejszej sprawie sytuacja taka nie zachodzi. Jednakże, w razie gdy skarga okaże się uzasadniona, skarżący będzie mógł domagać się zwrotu od Dyrektora Izby Celnej zwrotu poniesionych kosztów sądowych w całości. Wniosek w tej sprawie należy złożyć do Sądu najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie wyroku (art. 200 i art. 210 § 1 p.p.s.a.). Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.