II SA/Sz 1282/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska Sędziowie: Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk – Gawęcka /spr./ Asesor WSA Joanna Wojciechowska Protokolant Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2005 r. sprawy ze skargi J. I. jako wspólnika spółki cywilnej – Ośrodek [...] "[...]" w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zajęcia pasa drogowego I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Zarządu Dróg z dnia [...] r. Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących J. I., B. I. – wspólników spółki cywilnej – Ośrodek [...] "[...]" w [...] kwotę[...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r. o nr [...] Dyrektor Zarządu Dróg, działając z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy, na podstawie art. 39 ust. 3 i art. 40 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 14, poz. 60 ze zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 1980 r. Nr 9, poz. 26 ze zm.), po rozpatrzeniu sprawy o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego ulicy [...] w [...], w celu ułożenia chodnika w pasie drogowym według dokumentacji złożonej w dniu [...] r. przez [...] w [...], zezwolił na ułożenie chodnika w pasie drogowym ulicy [...] w [...] na warunkach wymienionych w tej decyzji, a nadto zobowiązał właściciela chodnika do uiszczenia opłaty za zajęcie pasa drogowego w wysokości [...] zł płatnej na konto Zarządu Dróg w [...] w terminie [...] dni od otrzymania niniejszej decyzji pod rygorem jej anulowania. W uzasadnieniu tej decyzji organ pierwszej instancji podał, że wysokość opłaty za zajęcie pasa drogowego została ustalona na podstawie § 2 ust. 3 uchwały nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] r., w której wskazano, że opłata za każdy dzień zajęcia [...] m2 powierzchni pasa drogowego wynosi [...] zł. Nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem J. I., reprezentujący spółkę cywilną "[...]", złożył odwołanie, w którym wskazał, że chodnik przed ośrodkiem "[...]" istnieje od wielu lat, naliczenie opłaty za zajęcie pasa drogowego jest nieuzasadnione albowiem takie zajęcie pasa nie miało miejsca, a nadto wysokość opłaty jest zbyt wysoka albowiem powinna ona zostać naliczona na postawie § 4 uchwały Rady Miasta z dnia [...] r., tj. w wysokości [...] m2. Decyzją z dnia [...] r. o nr [...], działając na podstawie na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 40 ust. 1 i 2 pkt 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.) oraz § 2 ust. 3 uchwały nr [...] Rady Miasta z dnia [...] r. w sprawie ustalenia wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego (Dz. Urz. Woj. [...]. Nr 39 poz. 754), Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania Ośrodka [...] "[...]" S.C. w [...] od, wskazanej na wstępie, decyzji Dyrektora Zarządu Dróg nr [...], zezwalającej na ułożenie chodnika w pasie drogowym ulicy [...] w [...] i ustalającej opłatę za zajęcie pasa drogowego w wysokości [...] zł, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, organ odwoławczy wskazał, że w przedmiotowej sprawie, zezwolenie na zajęcie pasa drogowego zostało wydane w oparciu o art. 40 ust. 2 pkt 4 ustawy o drogach publicznych. Z tego też względu, jak podkreśliło Kolegium, opłata za zajęcie pasa drogowego w celu, o którym mowa we wskazanym powyżej przepisie, ustalona powinna być jako iloczyn liczby metrów kwadratowych zajętej powierzchni pasa drogowego, stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego i liczby dni zajmowania pasa drogowego. Zgodnie natomiast z § 2 ust 3 uchwały Nr [...] Rady Miasta z dnia [...] r. w sprawie ustalenia wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego (Dz. Urz. Woj.[...]. Nr 39, poz. 754), podjętej przez Radę Miasta na podstawie art. 40 ust. 8 ustawy o drogach publicznych, stawka za zajęcie pasa drogowego, na cel określony w art. 40 ust. 2 pkt 4 ustawy o drogach publicznych, wynosi 2 zł za każdy dzień zajęcia 1 m2 powierzchni pasa drogowego. Tym samym, opłata ustalona przez organ pierwszej instancji zaskarżoną decyzją ([...] zł x [...] m2 x [...] dni = [...] zł) naliczona została, w przekonaniu organu odwoławczego, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. W dalszym ciągu uzasadnienia swojej decyzji, odnosząc się do zarzutów podniesionych przez stronę w odwołaniu, Kolegium wyjaśniło, że w niniejszej sprawie brak było podstawy do zastosowania, przy ustaleniu odpłatności za zajęcie pasa drogowego, § 4 pkt 1 uchwały Rady Miasta z dnia [...] r., bowiem opłaty tam wyszczególnione znajdują zastosowanie jedynie do obiektów handlowych i usługowych. Powyższą decyzję ostateczną zaskarżył J. I. - wspólnik spółki cywilnej [... "[...]" z siedzibą w [...], podnosząc, że organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutów odwołania, a jedynie przytoczył fragment uchwały Rady Miasta i Gminy. Ponadto, w skardze wskazano, że "skoro Gmina pobiera podatek od nieruchomości z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, to logicznej jest, że trzeba mieć do niej dostęp". Samorządowe Kolegium Odwoławcze, odpowiadając na skargę, wniosło o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany swojego stanowiska zaprezentowanego w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjnym z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Sąd dokonuje kontroli zgodności ostatecznych decyzji administracyjnych z prawem. Kontrola zaskarżonej decyzji, dokonana według ww. kryterium, dostarczyła podstaw do uznania skargi za skuteczną, choć z innej przyczyny niż w niej wskazane. Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1). W rozpatrywanej sprawie, z przyczyny dostrzeżonej przez Sąd z urzędu, zaistniała konieczność wyjścia poza zarzuty skargi. Zaskarżona decyzja jest bowiem dotknięta naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity z 2000 r. Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) stanowiącym przyczynę nieważności decyzji. Zgodnie z dyspozycją zawartą w wymienionym przepisie "organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie." W decyzji organu pierwszej instancji, następnie utrzymanej w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazano, że adresatem decyzji jest Ośrodka [...] "[..." z siedzibą przy ul. [...] w [...]. Tymczasem, jak wynika z akt sprawy, ww. ośrodek jest prowadzony przez J. I. i B. I. na podstawie umowy spółki cywilnej zawartej w dniu [...] r. Spółka cywilna jest spółką osobową, tzn. zespołem wspólników nie wyposażonym w osobowość prawną, która mogłaby być przeciwstawiona podmiotowości prawnej wspólników. Zatem, pomiotami praw i obowiązków w sferze stosunków zewnętrznych są wszyscy wspólnicy (por. art. 846 Kodeksu cywilnego). I chociaż każdy wspólnik jest uprawniony do reprezentowania spółki w takich granicach, w jakich jest uprawniony do prowadzenia jej spraw (art. 866 Kc), to adresatem decyzji, dotyczących spółki cywilnej, nie może być ani ten wspólnik, ani nazwa (firma) prowadzonego przedsiębiorstwa, bowiem działalność gospodarcza prowadzona przez spółkę cywilną pozostaje zawsze działalnością samych wspólników. Z tego też względu prawidłowe oznaczenie spółki cywilnej jako strony i adresata decyzji powinno polegać na wskazaniu imion i nazwisk wspólników oraz ich adresów (art. 126 § 1 Kpc). W przedmiotowej sprawie podkreślić należy, że wskazanie jako adresata decyzji nazwy przedsiębiorstwa nie może być traktowane jako wada rozstrzygnięcia polegająca na niepełnym określeniu strony, co umożliwiałoby rektyfikację tej decyzji. Jest to bowiem, w ocenie Sądu, orzekającego w niniejszej sprawie, ciężka wadliwość uzasadniająca stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. Z tego też względu, nie przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, należało stwierdzić nieważność zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 156 § 1 pkt 4 Kpa. O niewykonalności decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152, a o kosztach na podstawie art. 200 ww. ustawy.