II SA/Sz 1288/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska Sędziowie Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder /spr./ Asesor WSA Arkadiusz Windak Protokolant Małgorzata Płocharska-Małys po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi M.W. na postanowienie Wojewody z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wymeldowania I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] . Nr [...], II. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej M. W. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia [...]r. M. W., najemca lokalu przy ul. [...] w [...] wniosła o wymeldowanie z tego lokalu syna M. W. W toku postępowania przed organem I instancji M. W. złożył w dniu [...] r. do P. R. Sz –Z. doniesienie o utrudnieniu zamieszkiwania. Postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...] Prezydent Miasta [...] na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego zawiesił postępowanie w sprawie wymeldowania M. W. z lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] do czasu zakończenia sprawy w prokuraturze. Na postanowienie organu I instancji zażalenie do Wojewody [...] wniosła M. W. domagając się wymeldowania M. W. z lokalu przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu zażalenia M. W. podniosła, że syn nie zamieszkuje w spornym lokalu od około 3 lat, nie łoży na utrzymanie mieszkania, które opuścił dobrowolnie. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] . Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 Kpa utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy podał, że do wymeldowania M. W. niezbędne jest ustalenie, że opuścił on lokal przy ul. [...] w [...]. Zdaniem organu rozpoznanie przez prokuratora doniesienia M. W. o utrudnianiu zamieszkiwania umożliwi ocenę charakteru opuszczenia spornego lokalu i wydania właściwego rozstrzygnięcia. Uznając złożone doniesienie za zagadnienie wstępne, od którego zależy rozstrzygnięcie sprawy, Wojewoda [...] utrzymał w mocy postanowienie o zawieszeniu postępowania. Postanowienie Wojewody [...] M. W. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości. Skarżąca podniosła, że postanowienie jest dla niej krzywdzące, albowiem syn M. W. nie mieszka w lokalu przy ul. [...] w [...] od około 3 lat i nie ponosi kosztów utrzymania mieszkania. Wyprowadził się dobrowolnie, a konflikt rozpoczął się dopiero po złożeniu przez skarżącą wniosku o wymeldowanie. Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wskazał nadto, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego związane jest z ustaleniem, czy opuszczenie lokalu przez M. W. było dobrowolne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej według kryterium zgodności z prawem. Oznacza to między innymi, że sąd kontrolując zaskarżone postanowienie bada, czy rozstrzygnięcie to jest zgodne z przepisami prawa materialnego stanowiącymi podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz czy w toku postępowania nie zostały naruszone w sposób istotny przepisy procedury administracyjnej. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia w oparciu o kryterium legalności stwierdził, że postanowienie to nie odpowiada prawu, a wniesiona skarga jest zasadna. Ze względu na to, że przedmiotem skargi było postanowienie w przedmiocie zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, rolą Sądu było rozstrzygnięcie w kwestii proceduralnej, dotyczącej przyjętej przez organ przesłanki zawieszenia – dokonanie oceny, czy w sprawie wystąpiło zagadnienie wstępne, którego wyjaśnienie przez inny organ warunkuje wydanie decyzji merytorycznej w sprawie. Na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zawieszenie postępowania na podstawie powołanego wyżej przepisu następuje zatem tylko wtedy, gdy w toku prowadzonego postępowania administracyjnego powstanie do rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd zagadnienie " co do uprawnienia lub obowiązku, stosunku lub zdarzenia prawnego, albo inne jeszcze okoliczności mające znaczenie prawne" ( B.Graczyk. O niektórych zagadnieniach prejudycjalnoci w orzecznictwie administracyjnym, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Łódzkiego, seria I 1965). W świetle zaskarżonego postanowienia, przyczyną zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1pkt 4 Kpa było uznanie przez organ, iż zawiadomienie M. W. skierowane do P. R- Sz. Z. o utrudnianiu zamieszkiwania w lokalu nr [...] przy ul. [...], stanowi zagadnienie wstępne, którego rozstrzygnięcie umożliwi organowi wydanie decyzji administracyjnej w przedmiocie wymeldowania, albowiem organ ten nie jest właściwy do rozstrzygnięcia przyczyn i charakteru opuszczenia lokalu przez uczestnika postępowania. Zdaniem Sądu, Wojewoda [...] wydając zaskarżone postanowienie działał w błędnym przekonaniu, iż wskazane wyżej zawiadomienie uczestnika postępowania stanowi tzw. kwestię prejudycjalną, której rozstrzygnięcie warunkuje wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego. Ustalenie charakteru i przyczyn opuszczenia spornego lokalu przez M. W. nie jest wyłączone z właściwości orzekającego w sprawie meldunkowej organu administracji, który w ramach administracyjnego postępowania dowodowego uprawniony jest do samodzielnych ustaleń i ocen. Zawiadomienie o utrudnianiu zamieszkiwania organ winien był potraktować jako kolejny dowód w sprawie podlegający ocenie przed wydaniem decyzji merytorycznej. Nie można wykluczyć, że w niektórych sytuacjach ustalenia poczynione w postępowaniu prowadzonym przez prokuratora mogą zawierać istotne ustalenia w sprawie administracyjnej w przedmiocie charakteru i przyczyn opuszczenia mieszkania przez osobę wskazaną w żądaniu wymeldowania. Nie znaczy to jednak, aby przedmiot tych ustaleń mógł być kwalifikowany jako zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 Kpa. Oznacza to natomiast, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem tego przepisu, mającym istotny wpływ na treść orzeczenia. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), orzekł jak w sentencji. W przedmiocie wykonania postanowienia Sąd orzekł na podstawie art. 152 powołanej wyżej ustawy, natomiast o kosztach rozstrzygnięto w oparciu o art. 200.