II SA/Sz 1303/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.), Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2006 r. sprawy ze skargi S. i B. T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zamurowania okien w ścianie granicznej budynku byłej pralni o d d a l a skargę Decyzją z dnia [...]r. nr [...] wydaną na podstawie art. 61 kpa Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zamurowania okien w ścianie granicznej budynku byłej pralni usytuowanego na działce nr [...] przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu organ podał, że M. U. w dniu [...]r. uzyskał decyzję nr [...] o legalizacji szczegółowej budynku pralni, a następnie ją wybudował w oparciu o projekt wykonany przez M. B. W dalszej części uzasadnienia organ wskazał, że co prawda w aktach sprawy brak jest decyzji o pozwoleniu na budowę , ale to nie oznacza że takiej nie było, natomiast już w tamtym czasie pralnia posiadała w ścianie północnej 8 okien. W [...]r. M. U. wykonał bez pozwolenia adaptację części strychu pralni na mieszkanie i dlatego decyzją z dnia [...]r. Naczelnik Gminy [...] nakazał rozbiórkę wykonanych pomieszczeń. W wyniku rozpoznania odwołania od ww. decyzji z dnia [...] r. Wojewódzki Zarząd Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich w [...] wydał decyzję o uchyleniu decyzji Naczelnika Gminy [...] oraz wyraził zgodę na zmianę sposobu użytkowania części poddasza wg załącznika graficznego. Powiatowy Inspektor zaznaczył, że zarówno Naczelnik Gminy jak i Wojewódzki Zarząd Rozbudowy rozpatrując sprawę adaptacji strychu nie stwierdzili, aby pralnia jako cały budynek była samowolą budowlaną, ponadto decyzja Naczelnika Gminy z dnia [...]r. wyrażająca zgodę na zmianę sposobu użytkowania części poddasza zatwierdzająca inwentaryzację i plan sytuacyjny legalizuje ewentualną samowolną budowę budynku. Reasumując organ stwierdził, że nie ma żadnych podstaw prawnych do nakazania S. i B. T. zamurowania spornych okien ściany północnej budynku., natomiast B. i Z. S. powinni w tej sprawie wystąpić na drogę postępowania cywilno – prawnego do sądu powszechnego. . Z decyzją tą nie zgodzili się B. i Z. S. i w odwołaniu od niej wskazali, że sporny budynek stoi częściowo w ulicy, częściowo w ich wspólnej granicy i częściowo ok. 80cm, w ich działce. W ścianie północnej budynku sąsiada są otwory okienne na wprost ich okien w odległości ok. 6m, co jest dla nich krepujące zarówno w domu jak i na podwórzu. Nadto powołując się na pismo Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 04.06.2003r., decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. oraz decyzję [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] z dnia [...]r. odwołujący wnieśli o zlikwidowanie istniejących w ścianie granicznej obiektu otworów okiennych i wentylacyjnych oraz przebudowę rynien tak, by odprowadzały wodę z dachu na posesję właściciela budynku. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją wydaną w dniu [...]r. nr [...] na podstawie art. 138 § 2 kpa, art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że istniejący na działce nr [...] przy ul. [...] w [...] budynek z oknami w ścianie północnej, granicznej narusza przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, ponieważ zgodnie z ww. rozporządzeniem dopuszczalne jest sytuowanie obiektów ścianą zewnętrzną bez otworów bezpośrednio przy granicy działki. Również wcześniejsze przepisy techniczno – budowlane nie dopuszczały sytuowania ściany z otworami na granicy działki. Reasumując organ stwierdził, że istnieją podstawy do wszczęcia, przez organ nadzoru budowlanego postępowania administracyjnego w sprawie zamurowania przedmiotowych okien. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. i B. T. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo. Na poparcie swego stanowiska powołali się na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r., w której organ ten podnosił, że M. U. w dniu [...]r. uzyskał decyzję o legalizacji szczegółowej budynku pralni a następnie w oparciu o projekt M. B. ją wybudował. Mimo braku w aktach sprawy decyzji o pozwoleniu na budowę należało przyjąć, że sporny budynek mający już wówczas w ścianie północnej 8 okien posiadał wszelkie wymagane zezwolenia. Fakt legalności parametrów budynku potwierdza ponadto ekspertyza budowlana posiadana przez skarżących. W dalszej części skargi skarżący wskazali, że w kwestionowanej decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w żaden sposób nie wykazał, "dlaczego oni jako obecni właściciele mają ponosić koszty przeróbki budynku zalegalizowanego kilkadziesiąt lat wcześniej, natomiast kierowanie sprawy do ponownego rozpoznania w świetle uzasadnienia decyzji stanowi nacisk aby stosując obecne przepisy w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki przymusić Ich do dostosowania tych warunków do później wybudowanego budynku, którego legalność w świetle obecnych norm prawnych jest wątpliwa". W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Innymi słowy przynajmniej zasadniczo sąd administracyjny nie rozważa kwestii, czy decyzja organu administracji publicznej jest słuszna, lecz czy mieści się w granicach obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Przeprowadzona pod tym względem sądowa kontrola zaskarżonej decyzji nie dostarczyła podstaw do uwzględniania skargi. Przedmiotem skargi jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. uchylająca decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...]r., którą organ odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zamurowania okien w ścianie granicznej budynku byłej pralni usytuowanego na działce nr [...] przy ul. [...] w [...] i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Decyzja ta wydana została w oparciu o przepis art. 138 § 2 kpa. Wydanie przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji jest wyjątkiem od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Zdaniem Sądu rozstrzygnięcie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nie mogło pozostać w obrocie prawnym, ale z innych przyczyn niż wskazał to organ odwoławczy. Orzeczenie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania nie powinno zapaść w formie decyzji. Przepisy prawa polskiego – poza wyjątkowym przypadkiem przewidzianym w art. 31 § 2 kpa ( postanowienie o wszczęciu postępowania z urzędu na żądanie organizacji społecznej) – nie przewidują wydania odrębnego rozstrzygnięcia w przedmiocie wszczęcia postępowania . W sprawach wszczynanych na wniosek postępowanie uważa się za wszczęte z chwilą złożenia wniosku (art. 61 § 1 kpa). Zatem przepis ten nie mógł stanowić podstawy prawnej do wydania decyzji o odmowie wszczęcia postępowania. Mając powyższe na uwadze w ocenie Sądu organ odwoławczy orzekł prawidłowo co do istoty sprawy, eliminując z obrotu prawnego wadliwe rozstrzygnięcie. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, należało na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.