II SA/Sz 1338/04
WyrokWSA w Szczecinie2005-10-13
Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy schorzenie znajdujące się w wykazie chorób zawodowych może zostać uznane za chorobę zawodową, jeśli nie można bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem stwierdzić związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy wykonywaną pracą a chorobą?Ratio decidendi
Aby schorzenie zostało uznane za chorobę zawodową, muszą być spełnione łącznie dwa warunki: choroba musi znajdować się w wykazie chorób zawodowych, a ocena warunków pracy musi pozwalać na bezsporne lub wysoce prawdopodobne stwierdzenie, że choroba powstała w związku z wykonywaną pracą. W przypadku braku tego drugiego warunku, nawet jeśli choroba jest ujęta w wykazie, nie można jej uznać za zawodową, jeśli fakty medyczne i epidemiologiczne wskazują na pozazawodowe tło schorzenia.Stan faktyczny
R. N. złożył skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, który utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego o nie stwierdzeniu choroby zawodowej u skarżącego. Organ pierwszej instancji, opierając się na orzeczeniach lekarskich, stwierdził, że choć u R. N. występuje zespół [...], to jego etiologia jest pozazawodowa. Skarżący odwołał się, wskazując na krzywdzące orzeczenie i swój stan zdrowia. Organ drugiej instancji podtrzymał decyzję, analizując szczegółowo warunki pracy i historię medyczną skarżącego, dochodząc do wniosku o pozazawodowym tle choroby.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska Sędziowie Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Asesor WSA Joanna Wojciechowska /spr./ Protokolant Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 października 2005r. sprawy ze skargi R. N. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej o d d a l a skargę
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] r. nr [...] na mocy art. 104 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. / Dz. U. z 2000, Nr 98, poz.1071 z póź. zm. /, art.5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o państwowej inspekcji sanitarnej po rozpoznaniu zgłoszenia choroby u R. N. nie stwierdził choroby zawodowej w postaci zespołu [...].
Z uzasadnienia decyzji wynika, że na podstawie orzeczenia lekarskiego nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, wystawionego przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w dniu [...] r. i orzeczenia nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, wystawionego przez Instytut Medycyny Pracy im. prof. dra med. J. N. w Łodzi z dnia [...] r., po wykonaniu specjalistycznych badań, ustalono, że u R. N. występuje choroba w postaci zespołu [...], lecz fakty w postaci rozpoznania pourazowego zespołu [...], zespołu [...] u osoby praworęcznej, mnogość zmian zwyrodnieniowych w układzie kostnym, rozwiniętej cukrzycy, świadczą o pozazawodowej etiologii powyższej choroby.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny przeprowadził własny wywiad etiologiczny i stwierdził, że praca [...] nie wymaga ciągłego wykonywania ruchów zginania i prostowania [...]. W oparciu o orzeczenia lekarskie wydane przez jednostki orzecznicze I i II stopnia oraz wywiad epidemiologiczny brak było podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u R. N.
R. N. złożył odwołanie wskazując, że orzeczenie jest krzywdzące, jest osobą chorą, występuje u niego to choroba zawodowa, w [...] r . był już operowany z powodu [...] i cały czas odczuwa ból w tej okolicy, nasilający się przy zginaniu [...], drętwieniu [...], od kilku lat ma bóle [...], [...] wykryto u niego w [...] r. Wniósł o zmianę orzeczenia i rozpoznania u niego choroby zawodowej.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 138 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego i § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z 30 lipca 2002 r. w sprawie podejrzenia, zgłaszania, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach / Dz. U. Nr 132, poz. 1115 / utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny przeanalizował dostępny materiał i zebrał własny wywiad etiologiczny, ustalono że R. N. przepracował łącznie u różnych pracodawców [...] lat. W latach [...] zatrudniony był w [...] na stanowisku [...], [...], a w latach [...] w zakładzie [...] na stanowisku [...]. Pracując na ww. stanowiskach zajmował się montażem [...] , [...], wykonywał prace [...]. Przy wykonywaniu powyższych czynności posługiwał się [...], niektóre prace [...] wykonywał tez przy użyciu [...]. Prace [...] odbywało się w halach, na placach [...]oraz ciasnych pomieszczeniach , co w pewnym sytuacjach wymagało skomplikowanych ruchów [...] oraz wysiłku [...], zwłaszcza, że część czynności odbywała się w pozycjach wymuszonych.
Z uwagi, że ujawniły się nowe ustalenia, które nie mogły zostać uwzględnione przez organ I instancji i przez jednostki orzecznicze medycyny pracy, toteż Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny zwrócił się do Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi o ponowne przeanalizowanie materiału i pismem [...]r. z [...] r.
Powyższy Instytut wypowiedział się, że w pierwszej kolejności winna się odnieść do nich jednostka orzecznicza I stopnia.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny zwrócił się do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy , który po zapoznaniu się z materiałami stwierdził, że nie ma w nich nowych faktów, nie znalazł podstawy do zmiany swojego orzeczenia, a orzeczenie Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi należy traktować jako ostateczne.
Analiza danych zdrowotnych przeprowadzona przez organ administracyjny II instancji na podstawie powyższych orzeczeń medycznych wykazuje, że R. N. skarżący się od kilku lat na bóle w okolicy [...]. W toku prowadzonego postępowania wykonano szereg konsultacji oraz badań specjalistycznych. W badaniu [...] stwierdzono cechy obustronnego zespołu [...] oraz cechy obustronnego, nieznacznego uszkodzenia [...] na poziomie [...]. Zdjęcia rtg wykazały liczne zmiany zwyrodnieniowe w odcinku szyjnym i krzyżowo- lędźwiowym kręgosłupa, a scyntygrafia kośćca ujawniła zmiany zwyrodnieniowo-zapalne w drobnych stawach [...]oraz w prawym guzie piętowym. W rtg stawów skokowych opisano [...] po stronie prawej. Wykonane badania czucia wibracji oraz termometrii skórnej wypadły prawidłowo. W konsultacji neurologicznej i ortopedycznej rozpoznano obustronny zespół [...]. W konsultacji reumatologicznej wykluczono czynny proces zapalny. Mimo, że rozpoznano zespół [...], a więc schorzenia ujętego w wykazie chorób zawodowych, to dokładna analiza dowodów medycznych oraz epidemiologicznych przeprowadzona przez jednostki medycy pracy oraz inspekcji sanitarnej prowadzi do wniosków świadczących o pozazawodowej etiologii schorzenia.
Zasadnicze znaczenia ma fakt, że prawostronny zespół [...] rozpoznano i leczono operacyjnie już w [...] r., wówczas stwierdzono jego pourazową etiologię. Ponadto dowodem przeciwko zawodowemu pochodzeniu choroby jest jej pojawienie się w [...], co u osoby [...] jest nietypowe. Na wystąpienie obustronnego zespołu [...] ma z pewnością wpływ mnogość zmian zwyrodnieniowych stwierdzanych w układzie kostnym R. N. Ocena charakteru i sposobu wykonywania pracy przez niego na stanowisku [...] z uwagi na pewną różnorodność tych stanowisk pozwala uznać, że prace tego typu nie wymagają ciągłego, monotypowego wykonywania ruchów zginania, prostowania w stawach [...].
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny nie zanegował samego faktu istnienia choroby/ zespołu [...]/ u R. N. ani występowania narażenia na czynności okresowo dość znacznie obciążające [...].
Jednakże za chorobę zawodową można uznać jedynie schorzenie spełniające łącznie kryteria:
1/ choroba musi być ujęta w wykazie chorób zawodowych;
2/ na podstawie oceny warunków pracy należy bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem stwierdzić, że choroba powstała w związku z wykonywaną pracą.
W niniejszej sprawie zespół [...] znajduje się w wykazie chorób zawodowych, lecz nie został spełniony drugi warunek związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy pracą, a chorobą. Fakty medyczne i epidemiologiczne świadczą o pozazawodowym tle choroby R. N.
R. N. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie powyższej decyzji z powodu jej niezgodności z prawem, zarzucając przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów polegające na dokonaniu oceny, że rozpoznane u niego schorzenie nie ma związku z wykonywaną przez niego pracą.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o oddalenie skargi, argumentując jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Skarga nie jest zasadna.
Zaskarżona decyzja odpowiada prawu, poprzedzona została szeregiem konsultacji oraz badań specjalistycznych, w wyniku których wydały orzeczenia jednostki medycyny pracy I i II stopnia, uwzględnia wywiady epidemiologiczne, uzasadnienie jej zawiera wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, ich ocena nie jest dowolna, lecz wynika z wnikliwej analizy zebranego materiału, zaś jej uzasadnienie prawne wyjaśnia podstawę prawną orzeczenia z przytoczeniem przepisów.
Nie budzi wątpliwości fakt, że u R. N. rozpoznano zespół [...] i występowanie w trakcie pracy zawodowej narażenia na czynności okresowo dość znacznie obciążające [...], jednakże żeby powyższe schorzenie uznać za chorobę zawodową muszą wystąpić łącznie dwie przesłanki z § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawie zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach / Dz. U. Nr 132, poz. 1115/ :
1. stwierdzona choroba znajduje się w wykazie chorób zawodowych;
2. na podstawie oceny warunków pracy należy bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem stwierdzić, że choroba powstała w związku z wykonywaną pracą.
W niniejszej sprawie zespół [...] znajduje się w wykazie chorób zawodowych, lecz nie został spełniony drugi warunek związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy wykonywaną pracą a chorobą. Fakty medyczne i epidemiologiczne świadczą o pozazawodowym tle choroby R. N. Zespół [...] jest chorobą przewlekłą dotyczącą nerwów obwodowych. Z dokumentacji medycznej wynika, że operacyjne leczenie powyższego schorzenia w [...] r. wykazało charakter pourazowy tegoż zespołu / k. 19 akt administracyjnych- karta informacyjnego leczenia szpitalnego, zapisek "[...]/. Skarżący ma liczne zmiany zwyrodnieniowe w odcinku szyjnym i krzyżowo-lędźwiowym, zmiany zwyrodnieniowo-zapalne [...] oraz w prawym [...], obustronne ostrogi piętowe i zmiany zwyrodnieniowe [...] po stronie prawej. Powyższe zmiany mogły również być przyczyną zespołu [...], tym bardziej, że rozpoznany u R. N. zespół jest obustronny, a pojawienie się jego w [...] u osoby praworęcznej jest nietypowe. Ocena charakteru i sposobu wykonywania pracy przez niego na stanowisku [...] z uwagi na pewną różnorodność tych stanowisk pozwala uznać, że prace tego typu nie wymagają ciągłego, monotypowego wykonywania ruchów zginania, prostowania w [...], choć stanowiły pewne obciążenie dla [...], jednak nie na tyle duże, by uznać je za tło stwierdzonych u R. N. zmian chorobowych.
Mając na uwadze powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270 z póź. zm./ orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło