II SA/Sz 1342/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2016 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku S. H. i R. M. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie z Ich skargi na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...] r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą R. N. pozwolenia na budowę dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej, każdego o dwóch lokalach mieszkalnych, przy ul. [...] w S., na działce. nr [...], obręb [...]. Skargę na tę decyzję złożyli współwłaściciele działki sąsiedniej – S. H. i R. M., zarzucając, iż została wydana z naruszeniem prawa materialnego i procesowego. Jednocześnie skarżący wnieśli o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu rozpoznania skargi argumentując, że inwestor prowadzi intensywne prace budowalne, dlatego zachodzi niebezpieczeństwo zaistnienia trudnych do odwrócenia skutków, gdyż do czasu rozpoznania skargi przez sąd budowa zostanie zakończona, a wybudowane mieszkania sprzedane, a wówczas istnieje niebezpieczeństwo, że inwestycja i tak zostanie zalegalizowana w oparciu o przepisy prawa budowlanego, które przewidują taką możliwość. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje: W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) - dalej p.p.s.a., wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do art. 61 § 3 tej ustawy, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na ocenę, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa na wnioskodawcy. Trudne do odwrócenia skutki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. mogą być zarówno skutkami prawnymi jak i faktycznymi, a także łącznie jednymi i drugimi. Rodzaj i zakres ich wystąpienia musi być oceniany przez pryzmat obowiązujących przepisów prawa oraz sytuacji faktycznej, w jakiej znajdują się podmioty uprawnione lub obciążone obowiązkami, a także kompetencji organu do ich egzekwowania w danym czasie. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oznacza, że chodzi o taką szkodę która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Skarżący we wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej wskazali, że brak ochrony tymczasowej spowoduje, iż sporna inwestycja zostanie zakończona do czasu rozpoznania ich skargi. Dlatego nawet ewentualne uchylenie pozwolenia na budowę spowoduje, że inwestycja zostanie zalegalizowania. Niewątpliwie realizacja, na podstawie udzielonego pozwolenia na budowę, zamierzenia budowlanego, prowadzi często do trwałej zmiany, chociaż na różną skalę, otoczenia tej inwestycji. W ramach rozpoznania wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę sąd nie ocenia jednak prawidłowości wydania tej decyzji w aspekcie jej zgodności z prawem, ale to, czy jej wykonanie, jeszcze przed poddaniem sądowej kontroli, może doprowadzić do sytuacji wyjątkowych, zagrażających chronionym dobrom wnioskodawcy. Nie chodzi tutaj przy tym o niebezpieczeństwo wyrządzenia jakiejkolwiek szkody, ale takiej, która może przybrać znaczne rozmiary, a także o sytuację taką, w której powrót do stanu poprzedniego, zmienionej w sposób istotny i trwały rzeczywistości, będzie w zasadzie niemożliwy lub będzie wymagał znacznych nakładów sił i środków. Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że skarżący nie wykazali w przekonujący sposób, iż realizacja przedmiotowej inwestycji może narazić ich na niebezpieczeństwo, o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. W okolicznościach niniejszej sprawy konieczność wyważenia racji przemawiających za uwzględnieniem wniosku skarżących oraz interesów inwestora powoduje, że składający wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji byli obowiązani do szczegółowego Przywoływana we wniosku okoliczność, że inwestor prowadzi intensywne prace budowalne w oparciu o decyzję będącą przedmiotem skargi nie może stanowić podstawy do udzielenia przez sąd ochrony tymczasowej. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji, spoczywa na stronie skarżącej. Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia. Wniosek taki powinien zostać poparty stosownymi dokumentami źródłowymi pozwalającymi wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. W tym celu strona skarżąca winna tak określić ewentualną szkodę i wskazać na skutki, które trudno będzie odwrócić, by Sąd mógł w oparciu o konkretne dane stwierdzić, że jej wielkość może być znaczna, a skutki wykonania decyzji istotnie trudne do odwrócenia. Podkreślenia wymaga przy tym, że inwestor ma prawo do rozpoczęcia robót budowlanych na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, mimo wniesienia skargi do sądu, z uwagi na brak orzeczenia wstrzymującego wykonanie powyższej decyzji. Tym samym to on ponosi ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi, czy też skargi kasacyjnej. Prowadzenie prac przez inwestora, mimo trwającego postępowania sądowego, odbywa się na jego wyłączne ryzyko, ponieważ kwestia ewentualnego przywrócenia stanu poprzedniego, w razie gdyby okazało się, że w wyniku rozpoznania skargi zaskarżona decyzja zostanie uchylona, będzie obciążać właśnie jego. Udzielenie przez sąd administracyjny ochrony tymczasowej nie może natomiast sprowadzać się do powstrzymania procesu inwestycyjnego w ogóle, a za zasadnością zastosowania takiej ochrony przemawiać będą tylko takie obiektywne okoliczności sprawy, które ze względu na negatywne i nieakceptowane prawem skutki, mogą powodować realne niebezpieczeństwa, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. W ocenie sądu skarżący nie uprawdopodobnili we wniosku, by nie wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji rodziło po ich stronie niebezpieczeństwo wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Należy pamiętać, że postępowanie w przedmiocie ochrony tymczasowej nie ma na celu oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, ale zapobieżenie wykonaniu aktu, który następnie może zostać uchylony lub może zostać stwierdzona jego nieważność, w sytuacji gdy wykonanie decyzji groziłoby znaczną szkodą czy trudnymi do odwrócenia skutkami. Zagrożenie to nie występuje w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze, sąd orzekł jak na wstępie na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a.