II SA/Sz 1350/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędziowie Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.),, Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Protokolant Agata Banc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Rektora Uniwersytetu Szczecińskiego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na studia oddala skargę Pismem z dnia [...] r. Przewodniczący Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu [...] zawiadomił M. S., że w wyniku postępowania kwalifikacyjnego na I rok studiów dziennych na rok akademicki [...] na kierunek prawo uzyskał 47 punktów na 100 możliwych. Ze względu na niewystarczającą liczbę punktów (przyjęcie gwarantowało osiągnięcie 80,95 pkt), Komisja Rekrutacyjna podjęła decyzję o nieprzyjęciu M. S. na I rok studiów dziennych. Równocześnie M. S. został poinformowany, że znajduje się na [...] miejscu listy rankingowej w grupie osób, które uzyskały 47 punktów, a przyjmowane będą na miejsca zwalniane przez osoby przyjęte w ramach limitu przez Komisję Wydziałową. Warunkiem przyjęcia na zwalniane miejsca było złożenie w terminie do dnia [...] r. wniosku o przyjęcie na studia wraz z oświadczeniem o gotowości podjęcia studiów na Uniwersytecie [...]. M. S. został pouczony nadto, że na podstawie art. 141 ust. 5 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym (Dz.U. Nr 65, poz.385 ze zmianami) oraz § 7 ust. 5 "Zasad i trybu przyjęć na I rok studiów na Uniwersytecie [...]" przysługuje mu prawo wniesienia odwołania, którego przedmiotem mogą być zastrzeżenia do wyników i trybu postępowania kwalifikacyjnego, do uczelnianej komisji rekrutacyjnej. W odwołaniu z dnia [...] r. M. S. zarzucił decyzji odmawiającej przyjęcia go na I rok studiów dziennych na kierunek prawo nierówne traktowanie uczniów ze starą i nową maturą podczas rekrutacji na studia. Odwołujący twierdził, że osoby, które zdawały starą maturę są pozbawione szans przyjęcia na studia, pomimo to, że są lepiej przygotowane aniżeli wynika to z ich ocen. Ustalenie nieobiektywnych zasad przyjęcia na studia stoi w sprzeczności z Konstytucją RP, w szczególności z art. 32 ust. 1 i 2 stanowiących o równości obywateli wobec prawa oraz zakazie dyskryminacji w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny. Odwołujący się zarzucał również, błędne i niejasne określenie w zasadach rekrutacji przeliczników stopni ze starej matury na punkty porównywalne z wynikami uzyskanymi na nowej maturze. Przyjęcie tych przeliczników narusza zasadę "równości szans w konkursie". Nadto, zdaniem M. S., algorytmy użyte do przeliczania ocen nie uwzględniają tych danych, które zrównywałyby szanse kandydatów zdających maturę na starych i nowych zasadach. Odwołujący się podniósł również, że brak możliwości obiektywnej oceny przez Komisję Rekrutacyjna rzeczywistej wiedzy posiadanej przez kandydata, co jest szczególnie krzywdzące dla osób ponownie ubiegających się o przyjęcie na studia dzienne i niezgodne z zasadami współżycia społecznego. M. S. zarzucił również, że na podstawie posiadanej przez niego wiedzy został przyjęty na studia dzienne w roku akademickim [...], jednakże z przyczyn rodzinnych oraz ze względu na trudną sytuację materialną zmuszony był z nich zrezygnować. Zmiana zasad rekrutacji oraz zaniżone oceny na świadectwie maturalnym obecnie stanowią przeszkodę przyjęcia go na I rok studiów dziennych na kierunek prawo. Decyzją z dnia [...] r. Rektor Uniwersytetu [...] utrzymał w mocy wyniki postępowania kwalifikacyjnego wobec M. S., przeprowadzonego przez Wydziałową Komisję Rekrutacyjną na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu [...]. Rektor stwierdził nadto, że w oparciu o wyniki z egzaminu maturalnego dokonano prawidłowego obliczenia punktów, a rezultat końcowy obliczeń w postaci algorytmu pozostał na niezmienionym poziomie 47 punktów. Organ odwoławczy powołał się w swojej decyzji na uchwałę Senatu Uniwersytetu [...]Nr [...] z dnia [...] r. w sprawie zasad i trybu przyjęć na I rok studiów na rok akademicki [...] i podniósł, że zasady te zostały podane do publicznej wiadomości na stronie internetowej oraz w wydanym Informatorze. Rektor stwierdził nadto, iż należy domniemywać, że skoro M. S. zdecydował się ubiegać o przyjęcie na I rok studiów, to zaaprobował kryteria kwalifikacji. Odwołujący się, jako student studiów zaocznych, został nadto poinformowany o możliwości zmiany systemu kształcenia w oparciu o przepisy obowiązującego Regulaminu Studiów. M. S. wywiódł skargę na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] r. utrzymującą w mocy własną decyzję z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy przyjęcia skarżącego na I rok studiów dziennych na kierunek prawo. Skarżący zarzucił decyzjom naruszenie prawa materialnego- "Zasad i trybu przyjęć na I rok studiów w roku akademickim [...] w Uniwersytecie [...]" oraz art. 107 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. M. S. domagał się uchylenia w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] r. W uzasadnieniu skargi M. S. przytoczył wszystkie argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej, odnoszące się do naruszenia konstytucyjnej zasady równości obywateli wobec prawa oraz zakazu dyskryminacji w życiu politycznym, społecznym, gospodarczym lub z jakiejkolwiek innej przyczyny. Wskazał na nierówne szanse w rekrutacji na studia osób, które legitymowały się zdanym egzaminem maturalnym według starych zasad oraz maturą zdawaną według nowych zasad, brak możliwości wykazania się w procesie rekrutacji faktycznie posiadaną wiedzą, naruszeniem w tym względzie zasad współżycia społecznego. Skarżący zarzucił również, że organ II instancji nie przytoczył podstawy prawnej w wydanej decyzji oraz nie pouczył o możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Rektor Uniwersytetu [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i stwierdził, że zaskarżone decyzje nie naruszają prawa, a postępowanie kwalifikacyjne wobec M. S. przeprowadzono prawidłowo, według obowiązujących kryteriów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd dokonuje kontroli zgodności ostatecznych decyzji administracyjnych z prawem. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji ostatecznej, dokonana według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego obowiązującymi w dniu jej wydania, doprowadziła do stwierdzenia, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zauważyć należy, że na rozprawie w dniu [...] r. skarżący sprecyzował, że przedmiotem skargi jest faktycznie decyzja z dnia [...] r. oraz decyzja Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej z dnia [...] r., zamiast której omyłkowo wskazano decyzję z dnia [...] r. Istota skargi na decyzję w przedmiocie odmowy przyjęcia M. S. na pierwszy rok studiów sprowadza się do zarzutu nierównego traktowania podczas rekrutacji na kierunek prawo Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...] osób, w tym skarżącego, które legitymowały się świadectwem maturalnym zawierającym wyniki egzaminu maturalnego zdawanego według starych zasad oraz według zasad obecnie obowiązujących. Z treści skargi wynika również zarzut naruszenia przez organy dokonujące kwalifikacji na studia dzienne art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, zasad ustalonych przez organy uczelni oraz zasad współżycia społecznego. Zgodnie z treścią ustawy o szkolnictwie wyższym, warunki i tryb rekrutacji na studia wyższe określa art. 141 ustawy o szkolnictwie wyższym. Z treści ust. 1 tego przepisu wynika, iż kompetencja w zakresie ustalania szczegółowych zasad przyjmowania na studia została zastrzeżona dla senatu szkoły wyższej. Przepis ten reguluje nadto tryb wydawania decyzji administracyjnych w procesie rekrutacji na studia. Rzeczą Sądu było ustalenie, czy w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania powołanych wyżej unormowań nie naruszono w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonych decyzji, bądź stwierdzenie ich nieważności. Z ustalonego stanu faktycznego sprawy wynika, że M. S. absolwent szkoły średniej legitymujący się zdanym egzaminem maturalnym według starych zasad ubiegał się o przyjęcie na studia dzienne na kierunek prawo w roku akademickim [...]. W postępowaniu kwalifikacyjnym uzyskał 47 punktów na 100 możliwych, natomiast ilość punktów gwarantujących przyjęcie na I rok studiów na kierunek prawo został ustalony decyzją Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu [...] na poziomie 80,95 pkt. Zgodnie z art. 141 ustawy o szkolnictwie wyższym, Senat Uniwersytetu [...] uchwałą Nr [...] z dnia [...] r. przyjął "Zasady i tryb przyjęć na I rok studiów w roku akademickim [...]", zwane dalej "Zasadami". W załączniku do uchwały Senat określił kryteria kwalifikacji na kierunki/specjalności studiów na rok akademicki [...]. Dla kandydatów na studia magisterskie dzienne na kierunek prawo ustalił odrębne zasady obowiązujące dla kandydatów legitymujących się nową maturą oraz starą maturą. Dla kandydatów z nową maturą do wyliczenia punktacji końcowej brane były pod uwagę wyniki ze świadectwa dojrzałości z części pisemnej obejmującej przedmioty obowiązkowe zdawane na poziomie podstawowy lub rozszerzonym: język polski lub język mniejszości narodowej, język obcy nowożytny oraz jeden przedmiot wybrany spośród następujących: historia lub historia sztuki lub wiedza o społeczeństwie lub geografia lub matematyka. Kandydaci ze starą maturą winni legitymować się zdanym na egzaminie maturalnym ustnym lub pisemnym egzaminem z języka polskiego, języka obcego nowożytnego oraz historii lub geografii lub wiedzy o społeczeństwie lub matematyki. Do wyliczenia końcowego była jedna ocena wyższa z każdego przedmiotu. W "Zasadach" określono nadto, że na studia dzienne kandydaci na kierunek prawo zostaną przyjęci według kolejności wynikającej z liczby punktów. Senat ustalił odrębne wzory obliczania liczby punktów dla kandydatów z nową maturą oraz dla kandydatów ze starą maturą. Uchwała Nr [...] Senatu Uniwersytetu [...] z dnia [...] r. została zgodnie z zapisem § 3 podana do publicznej wiadomości w "Informatorze Uniwersytetu [...] dla kandydatów na I rok studiów [...]" oraz na stronie internetowej Uniwersytetu. Zarówno z treści uchwały jak i zaskarżonych decyzji wynika, że oprócz postępowania kwalifikacyjnego w oparciu o wyniki egzaminu maturalnego, Uniwersytet nie przewidywał przeprowadzania dodatkowych egzaminów wstępnych w celu dodatkowego sprawdzenia wiedzy posiadanej przez kandydatów na pierwszy rok studiów na kierunku prawa. Zdaniem Sądu, postępowaniu rekrutacyjnemu zakończonemu wydaniem przez Przewodniczącego Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej na Wydziale Prawa i Administracji oraz Rektora Uniwersytetu [...] decyzji o odmowie przyjęcia M. S. na pierwszy rok studiów na kierunek prawo w roku akademickim [...], nie można zarzucić naruszenia prawa w stopniu, który miałby wpływ na wynik sprawy. Jako że M. S. legitymował się dokumentem stwierdzającym zdanie egzaminu maturalnego według starych zasad, jego oceny poddano weryfikacji punktowej według ustalonego wzoru dla kandydatów ze starą maturą. Po wniesieniu odwołania, Uczelniana Komisja Rekrutacyjna poddała ponownemu przeliczeniu wyniki uzyskane przez M. S. w postępowaniu kwalifikacyjnym. Skarżący, co wynika z treści skargi, nie kwestionuje jednak w istocie wyniku postępowania kwalifikacyjnego ustalonego według przyjętych w uchwale kryteriów, lecz nie zgadza się ze zróżnicowanymi w uchwale senatu uczelni warunkami przyjmowania na studia osób legitymujących się starą i nową maturą upatrując w zasadach rekrutacji naruszenia art. 32 Konstytucji RP oraz norm współżycia społecznego. Rozpatrując te zarzuty w pierwszej kolejności podnieść należy, że sądy administracyjne badając legalność decyzji administracyjnych kontrolują zgodność tychże z przepisami prawa. Ustawodawca w zakresie kompetencji sądów administracyjnych nie przewidział dokonywania oceny zaskarżonych aktów na zasadzie słuszności. Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 32 Konstytucji RP zauważyć należy, że skarżący poza enigmatycznym stwierdzeniem naruszenia zasady równego traktowania podmiotów nie wykazał w istocie w jakim zakresie uchwała Senatu Uniwersytety [...] określająca zasady rekrutacji na studia zasadę tę narusza. Wprowadzenie nowych zasad przeprowadzania egzaminów maturalnych, odmiennego od dotychczasowego systemu ocen stworzyło sytuację, w której podczas rekrutacji na studia wyższe organy uczelni musiały zmierzyć się z wynikającymi z tych zdarzeń konsekwencjami. Należało zatem ustalić system kwalifikowania kandydatów na studia uwzględniający zmiany przeprowadzania egzaminów maturalnych i to w sposób, który pozwoliłby na obiektywną ocenę wyników nauczania, stanowiącego w istocie jedyne kryterium decydujące o przyjęciu na studia wyższe. Senat Uniwersytetu [...] w uchwale określającej zasady i tryb przyjęcia na studia nowe okoliczności uwzględnił, natomiast ilość punktów którą kandydaci na kierunek prawo winni osiągnąć by być przyjętym, gwarantowały bardzo dobre wyniki uzyskane na egzaminie maturalnym przeprowadzanym zarówno według starych jak i według nowych zasad. Gdyby przyjąć zarzut skarżącego, iż odmiennie należy traktować osoby przystępujące do postępowania rekrutacyjnego na kierunek prawo legitymujące się starą maturą, przeprowadzać dodatkowe egzaminy sprawdzające ich wiedzę to zarzut naruszenia art. 32 Konstytucji RP byłby całkowicie chybiony. Całkowicie bezzasadne jest również domaganie się przez skarżącego równego traktowania kandydatów na studia przy użyciu argumentacji o ocenach na świadectwie maturalnym nieadekwatnym do posiadanej wiedzy. Odnosząc się do zarzutu skargi naruszenia art. 107 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego stwierdzić należało, że jakkolwiek zaskarżone decyzje nie odpowiadają w całości wymogom określonym w powołanym przepisie, to jednak ich treść z których wynikają ważne dla skarżącego informacje o jego sytuacji prawnej, pozostają bez wpływu na istotę sprawy. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), orzekł jak w sentencji.