II SA/Sz 1356/09
PostanowienieWSA w Szczecinie2010-03-15
Skład orzekający: Iwona Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga dotycząca żądania zmiany zapisów w ewidencji gruntów i budynków, anulowania operatu technicznego oraz wydania nieruchomości, podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi dotyczącej żądania zmiany zapisów w ewidencji gruntów i budynków, anulowania operatu technicznego ani wydania nieruchomości. Kwestie te należą do właściwości sądów powszechnych lub wymagają wszczęcia odrębnego postępowania administracyjnego, które nie zostało zainicjowane. Skarga jest niedopuszczalna.Stan faktyczny
Skarżąca S. B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego domagając się anulowania operatu i mapy geodezyjnej, zmiany zapisów w ewidencji gruntów oraz wydania jej nieruchomości. Organ administracji (Starosta) wyjaśnił, że granice działki nie uległy zmianie, sporny operat został anulowany, a skarżąca jest jedynym właścicielem działki zgodnie z ewidencją. Sąd wezwał skarżącą do sprecyzowania przedmiotu skargi, jednak skarżąca podtrzymała swoje żądania dotyczące zmiany ewidencji i wydania nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący sędzia NSA Iwona Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym skargi S. B. na Starostę w przedmiocie anulowania operatu i mapy p o s t a n a w i a odrzucić skargę
S. B. w dniu [...] r. - za pośrednictwem Starosty M. - wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, w której domaga się "anulowania operatu [...] i nowej mapy z nowymi działkami z dnia [...] r. oraz wydania ojcowizny - działki [...] o pow. [...] ha stanowiącej nieruchomość rolną zabudowaną".
Uzasadniając żądanie S. B. wskazała, że w [...] r. geodeta W. G. na Jej wniosek sporządził nową mapę i operat [...] dot. działek [...], który jest niezgodny z operatem z roku [...] r. i z wpisem w Księdze Wieczystej nieruchomości Nr [...] (obecnie KW Nr [...]) oraz narusza Jej ojcowiznę, czyli własność. Dlatego domaga się anulowania nowej mapy i operatu oraz anuluje swoje podpisy pod nimi. Ponadto domaga się wydania ojcowizny tj. działki nr [...] o powierzchni [...] ha - nieruchomości rolnej zabudowanej na której znajduje się budynek gospodarczy o pow. [...] m2 i dł. [...] mb, który zaadaptowała na budynek mieszkalny. Do pisma S. B. dołączyła wypis z rejestru gruntów
i mapę sporządzoną według stanu z [...] r.
Starosta M. odpowiadając na skargę wniósł o jej odrzucenie
i wyjaśnił, że S. B. już w skardze z dnia [...] r. złożonej do Starosty M. domagała się przywrócenia granic nieruchomości do stanu jaki istniał w roku [...] i przywrócenia własności zabudowanej w dokumentach.
Starosta pismem z dnia [...] r. poinformował S. B., że
w wyniku przeprowadzonego postępowania w powyższej sprawie ustalono, iż :
- granice działki nr [...] o pow. [...] ha nie uległy zmianie,
- w dniu [...] r. do Wojewódzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w M. zostało przyjęte zgłoszenie pracy geodezyjnej dotyczącej podziału działek [...] przez uprawnionego geodetę W. G. Podział został wykonany, ale z uwagi na przekazanie synowi M. B. całej działki nr [...] i prośba o przywrócenie stanu przed podziałem, w dniu [...] r, podział został anulowany,
- postanowieniem Sądu Rejonowego w M. z dnia [...] r., sygn. akt [...], została ustalona granica działki nr [...] od strony działki nr [...],
- na dzień dzisiejszy działka nr [...] zgodnie ze stanem uwidocznionym w ewidencji gruntów i budynków posiada powierzchnię [...] ha (w tym [...] ha sklasyfikowane jako [...] ), na której znajduje się m.in. budynek mieszkalny
o pow. [...] m2 i budynek gospodarczy – [...] m2 ,
- w związku z odmową S. B. wpuszczenia na grunt wykonawcy prac geodezyjnych w celu ustalenia granic działki nr [...] podczas przeprowadzonej
w [...] modernizacji ewidencji gruntów i budynków dla obrębu W., granice pozostały bez zmian i zostały uznane za sporne.
Starosta wskazał ponadto, że S. B. pismem z dnia [...]r. ponownie zwróciła się "o przywrócenie w dokumentach Jej ojcowizny i własności nieruchomości rolnej zabudowanej tj. działki nr [...] o powierzchni [...] ha oraz
o wydanie tej nieruchomości".
Odpowiadając na powyższe pismo, Starosta w piśmie z dnia [...]r. wyjaśnił, że w ewidencji gruntów i budynków Wydziału Geodezji, Kartografii, Katastru i Gospodarki Nieruchomościami Starostwa Powiatowego w M. jako jedyny właściciel działki nr [...] KW [...] położonej w obrębie W. gmina M. figuruje S. B. Działka nr [...] zgodnie ze stanem uwidocznionym w ewidencji gruntów i budynków posiada powierzchnię [...] ha, na której znajduje się m.in. budynek mieszkalny o pow. [...] m2 i budynek gospodarczy o pow. [...] m2 .
Starosta wyjaśnił też, że w sprawie podnoszonej przez S. B. nie było nigdy wszczynane postępowanie administracyjne. Pani B. użytkuje całą działkę wraz z budynkami, a granice i powierzchnia działki nie uległy zmianie.
Do odpowiedzi na skargę organ załączył m.in. ksero anulowanego operatu
nr [...] oraz aktualny wypis z rejestru ewidencji gruntów i budynków dot. działki nr [...].
Sąd zarządzeniem z dnia [...] r. poinformował skarżącą o treści art. 3 § 2 i art. 46 § 2 oraz art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oraz zobowiązał S. B. do podania, jaki akt administracyjny (decyzję lub postanowienie) lub jaka czynność organu administracji publicznej jest przedmiotem skargi oraz o wskazanie organu, na którego działanie lub bezczynność skarga została wniesiona, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi.
W odpowiedzi na powyższe zarządzenie skarżąca w piśmie z dnia [...] r. wskazała tak jak w skardze, że domaga się anulowania operatu [...]
i nowej mapy z nowymi działkami z dnia [...] r. w ewidencji gruntów
i budynków w Starostwie Powiatowym w M. Dodatkowo podała, że domaga się przywrócenia poprzedniego kształtu i charakteru działki nr [...] o pow. [...] ha
i wydania tej nieruchomości. Nadto oświadczyła, że kwestionuje uwidoczniony
w ewidencji gruntów i budynków stan Jej nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze z.) - zwana dalej P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na :
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane
w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego
i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt. 1-4a (§ 2).
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3).
Jak wynika z akt sprawy S. B., pomimo wezwania Sądu, nie wskazała jaki akt administracyjny (decyzja lub postanowienie) lub jaka czynność organu administracji publicznej lub bezczynność którego organu administracji - jest przedmiotem Jej skargi.
Z treści skargi z dnia [...] r. oraz pisma skarżącej z dnia [...] r., a także z pozostałych dokumentów akt sprawy, w tym wyjaśnień Starosty M. zawartych w piśmie z dnia [...] r. wynika, że skarżąca w istocie żąda zmiany zapisów w ewidencji gruntów i budynków Wydziału Geodezji, Kartografii, Katastru i Gospodarki Nieruchomościami Starostwa Powiatowego w M. dotyczący Jej nieruchomości tj. działki Nr [...] położonej w obrębie W. gmina M. domagając się jednocześnie anulowania operatu technicznego Nr [...], na podstawie którego - w ocenie skarżącej
- dokonano błędnych zapisów.
Skarżąca domaga się także przywrócenia stanu poprzedniego nieruchomości (przed podziałem działek Nr [...] r.) w ewidencji gruntów i wydania ojcowizny tj. nieruchomości działki Nr [...] o pow. [...] ha (zabudowanej) w kształcie z roku [...] oraz podnosi zarzut niezgodności danych zawartych w ewidencji gruntów Starostwa Powiatowego w M. z wpisem w Księdze Wieczystej nieruchomości działki Nr [...] KW Nr [...].
Mając na względzie zakres kontroli sądów administracyjnych (art. 3 P.p.s.a.) oraz przedmiot skargi S. B. Sąd stwierdził, że niniejsza sprawa nie jest sprawą sądowoadministracyjną, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i nie podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny.
Wskazać należy, że jak podał Starostwa M., w kwestii zmian
zapisów w ewidencji gruntów i budynków odnośnie nieruchomości skarżącej (działki nr [...]) strona nie zwracała się do organu ze stosownym wnioskiem i nie było wszczynane żadne postępowanie administracyjne, co tym samym wyłącza możliwość sądowej kontroli działalności organu administracji w tym zakresie.
W odniesieniu do żądania strony anulowania operatu technicznego będącego podstawą wpisu zmian w katastrze nieruchomości wyjaśnić trzeba, że sąd administracyjny (nawet gdyby toczyło się postępowanie sądowoadministracyjne
w przedmiocie zmian w ewidencji gruntów) nie ma możliwości prawnej orzekania
o wadliwości operatu technicznego będącego podstawą wpisu zmian w katastrze nieruchomości i orzekania o anulowaniu tego dokumentu.
Niezależnie od powyższego podkreślić należy, że z akt sprawy wynika, iż sporny operat Nr [...] został anulowany przez uprawnionego geodetę i nie był podstawą wpisu w ewidencji działki nr [...]. Nadto, ze złożonego do akt wypisu z rejestru gruntów z dnia [...] r. wynika, że jedynym właścicielem działki nr [...]
o pow. [...] ha jest S. B.
Podkreślenia wymaga także, że aktualizacja, czy też usuwanie błędnych zapisów w ewidencji gruntów odbywa się według uregulowanej prawem procedury określonej w ustawie z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz. U. z 2005 r. nr 240, poz. 2027 ze zm.). Przepisy powyższej ustawy jak
i ustrojowe sądów administracyjnych nie przewidują możliwości wystąpienia przez sąd administracyjny - za stronę zainteresowaną - z wnioskiem o dokonanie odpowiednich zmian w katastrze nieruchomości.
Procedura dokonywania zmian w ewidencji gruntów będzie dotyczyła także kwestii zgodności zapisów w ewidencji gruntów z treścią księgi wieczystej danej nieruchomości. Natomiast postępowanie w przypadku niezgodności treści księgi wieczystej ze stanem rzeczywistym nieruchomości regulują przepisy ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (t.j. Dz. U. z 2001 r., Nr 124, poz. 1361 ze zm.). W świetle przepisów tej ustawy strona uprawniona może wystąpić albo z wnioskiem do sądu powszechnego o zmianę wpisu w księdze wieczystej albo
z powództwem o usunięcie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej, a rzeczywistym stanem prawnym. W powyższych sprawach sądy administracyjne nie są właściwe.
Kognicji sądów administracyjnych nie podlegają również sprawy o wydanie nieruchomości, czy też o przywrócenie stanu poprzedniego posiadania nieruchomości. Roszczenia z tego tytułu mają charakter wyłącznie cywilnoprawny
i podlegają kognicji sądów powszechnych.
Z uwagi na powyższe Sąd uznał, że przedmiotowa skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a.,
o czym orzeczono na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło