II SA/Sz 1369/15

WyrokWSA w Szczecinie2016-01-21

Skład orzekający: Grzegorz Jankowski, Renata Bukowiecka-Kleczaj, Katarzyna Grzegorczyk-Meder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy statek przeznaczony do celów kontrolno-inspekcyjnych, nadzoru nad bezpieczeństwem ruchu żeglugowego lub szkolenia, podlega wymogom wspólnotowego świadectwa zdolności żeglugowej, o którym mowa w art. 30 pkt 5 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. f ustawy o żegludze śródlądowej, czy też wymogom świadectwa zdolności żeglugowej określonego w art. 28 ust. 1 pkt 3 tej ustawy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy obu instancji dokonały niewłaściwej kwalifikacji statku jako jednostki kontrolno-inspekcyjnej do utrzymania szlaków żeglugowych. Statek przeznaczony do inspekcji, nadzoru nad bezpieczeństwem ruchu żeglugowego lub szkolenia stanowi odrębną kategorię od statków przeznaczonych do wykonywania prac technicznych, utrzymania szlaków żeglugowych lub eksploatacji złóż kruszyw. Właściwa kwalifikacja statku jako kontrolno-inspekcyjnego oznacza, że powinien on uzyskać świadectwo zdolności żeglugowej, a nie wspólnotowe świadectwo zdolności żeglugowej, co skutkuje tym, że nie musi spełniać wymogów Dyrektywy 2006/87/WE w zakresie utrzymania szlaków żeglugowych.
Stan faktyczny
Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej wystąpił o inspekcję statku w celu dopuszczenia go do eksploatacji. Inspektor Pracy postanowił nie dopuścić statku do eksploatacji, uznając, że nie spełnia on wymogów bezpieczeństwa i higieny pracy wynikających z Dyrektywy 2006/87/WE, ponieważ jest przeznaczony do utrzymania szlaków żeglugowych. Po utrzymaniu w mocy przez organ II instancji, skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając błędną kwalifikację statku jako jednostki do utrzymania szlaków żeglugowych, podczas gdy jest to jednostka kontrolno-inspekcyjna. WSA uchylił zaskarżone postanowienia, uznając błędną kwalifikację statku przez organy.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je orzeczenie Inspektora Pracy w S. Zasądza od Inspektora Pracy w S. na rzecz Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w S. kwotę [...] złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj,, Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w S. na postanowienie Inspektora Pracy w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dopuszczenia statku do eksploatacji pod względem bezpieczeństwa i higieny pracy I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je orzeczenie Inspektora Pracy w S. z dnia [...] r. nr [..], II. zasądza od Inspektora Pracy w S. na rzecz Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w S. kwotę [...] złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu [...] r. Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w S. wystąpił do Państwowej Inspekcji Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w S. z wnioskiem o wykonanie inspekcji w celu wydania orzeczenia o dopuszczeniu jednostki "[...]" do eksploatacji. Orzeczeniem z dnia [...] r., wydanym na podstawie art. 33 ust. 1 pkt 4 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz art. 106 § 5 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego w związku z art. 32 ust. 1 pkt 4 lit. a, art. 34k ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy o żegludze śródlądowej, Inspektor Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w S. postanowił nie dopuścić statku kontrolno-inspekcyjnego do utrzymania szlaków żeglugowych "[...]" numer rejestracyjny statku [...] do eksploatacji pod względem bezpieczeństwa i higieny pracy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji wskazał, że dla statku przeznaczonego do wykonywania prac technicznych, utrzymania szlaków żeglugowych lub eksploatacji złóż kruszyw wydaje się wspólnotowe świadectwo zdolności żeglugowej, o ile statek spełnia wymagania przepisów technicznych zawarte w dyrektywie 2006/87/WE. W trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu [...]r. stwierdzono, że statek nie zapewnia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy w miejscach pracy wymaganych przepisami ww. dyrektywy z uwagi na brak odpowiedniej wysokości w świetle pomieszczeń maszynowni i maszynowni pomocniczej oraz brak zabezpieczeń przed niebezpieczeństwem upadku w otwory znajdujące się w pokładzie nad silnikami głównymi, przy podniesionych pokrywach. Od powyższego orzeczenia Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w S. złożył zażalenie wnosząc o jego uchylenie i dopuszczenie statku do eksploatacji pod względem bezpieczeństwa i higieny pracy. W zażaleniu wyjaśnił, że cykl projektowania, budowy i odbioru statku nadzorowany był przez Polski Rejestr Statków (PRS). Statek otrzymał tymczasowe świadectwo klasy Polskiego Rejestru Statków, zaś w "Sprawozdaniu z wykonania czynności inspekcyjnych na statku żeglugi śródlądowej" sporządzonym przez PRS stwierdzono, że "budowa maszynowni" spełnia wymagania techniczne dla statków żeglugi śródlądowej objętych wspólnotowym świadectwem zdolności żeglugowej. Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] Okręgowy Inspektor Pracy w S., w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ II instancji wskazał, że z uwagi na wymiary jednostki "[...]" (17,24 x 4,52 x 0,85m), statek ten nie podlega obowiązkowi uzyskania wspólnotowego świadectwa zdolności żeglugowej na podstawie art. 30 pkt 1 i pkt 2 ustawy o żegludze śródlądowej. Jednakże mając na uwadze fakt, że armator złożył do Urzędu Żeglugi Śródlądowej wniosek o zarejestrowanie statku "[...]" jak jednostki kontrolno-inspekcyjnej do utrzymania szlaków żeglugowych, należało uznać za słuszne stanowisko inspektora pracy, że dla tego rodzaju statków, na podstawie art. 30 pkt 5 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. f ustawy o żegludze śródlądowej, wydaje się wspólnotowe świadectwo zdolności żeglugowej, a to oznacza, że statek ten powinien spełniać wymagania techniczne dyrektywy 2006/87/WE, w tym dotyczące bezpieczeństwa w miejscu pracy. Ponadto, zdaniem organu, z dokumentacji projektowej wynika, że statek jest przeznaczony do wykonywania objazdów kontrolnych i inspekcyjnych torów wodnych oraz podejmowania pracy na szlaku żeglownym. Statek ma za zadanie wykonywać pomiary, zbierać dane pomiarowe, a także będzie wykorzystywany dla celów pracy operacyjnej. Z opisu technicznego wynika, że dla wykonywania prac dźwigowych zastosowano teleskopowy żuraw pokładowy z napędem elektro-hydraulicznym, wyposażony w hak i zawiesia linowe oraz chwytak rolniczo-leśny odpowiedni do wyciągania z wody gałęzi itp. Zdaniem organu, trudno w tym aspekcie zgodzić się ze stanowiskiem PRS, definiującym pojęcie urządzenia pływającego w rozumieniu Dyrektywy 2006/87/WE. Organ odwoławczy podzielił stanowisko inspektora pracy, że wyniki kontroli przesądzają, iż wysokość maszynowni pozostaje w sprzeczności z przepisami dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. ustanawiającej wymagania techniczne dla statków żeglugi śródlądowej i uchylającej dyrektywę Rady 82/714/EWG (2006/87/WE), tj. art. 3.04 pkt 1 "Maszynownie, kotłownie i zasobniki paliwa" części II, rozdziału 3 "Wymagania dotyczące budowy statków" jak i art. 11.01, art. 11.03, art. 11.05, art. 11.08 części II rozdziału 11 "Bezpieczeństwo w miejscu pracy" załącznika II "Minimalne wymagania Techniczne dla Statków Pływających na Śródlądowych Drogach Wodnych w Rejonach 1, 2, 3 i 4". Odnosząc się do drugiej ze stwierdzonych nieprawidłowości, okręgowy inspektor pracy uznał za zasadną argumentację zażalenia, że nie ma konieczności stosowania dodatkowych barierek nad pokrywami luków umiejscowionych w pokładzie nad silnikami głównymi, wskazując, że nie mniej jednak otwory tę muszą posiadać stosowne zabezpieczenia przed upadkiem wtedy, gdy pokrywy luków będą otwarte. Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w S. zaskarżył powyższe postanowienie do sądu administracyjnego wnosząc o jego uchylenie oraz uchylenie poprzedzającego go postanowienia organu I instancji. W skardze zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie: - art. 30 pkt 5 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. f ustawy o żegludze śródlądowej, poprzez wadliwe jego zastosowanie wobec nieprawidłowego uznania, że statek przeznaczony jest do wykonywania prac technicznych, utrzymania szlaków żeglugowych lub eksploatacji kruszyw, - art. 10 i 8 dyrektywy 2006/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. ustanawiającej wymagania techniczne dla statków żeglugi śródlądowej i uchylającej dyrektywę Rady 82/714/EWG w zw. z Decyzją Komisji Europejskiej z dnia 2 lutego 2012 r. o uznaniu Polskiego Rejestru Statków jako instytucji klasyfikacyjnej w odniesieniu do statków żeglugi śródlądowej - poprzez pominięcie okoliczności, że tymczasowe świadectwo klasy stanowi podstawę do stwierdzenia, że statek spełnia wymagania dyrektywy 2006/87/We, - art. 1.01. pkt 49 , art. 3.04, art. 11.01, art. 11.03, art. 11.05 części I rozdziału 1 załącznika II do dyrektywy 2006/87/WE, poprzez wadliwe ich zastosowanie do statku, którego wysokość wynosi 1,30 m i wobec uznania siłowni bezobsługowej za miejsce pracy, - art.6, art.7, art.8, art.77 § 1 K.p.a., z uwagi na to, że w tożsamych stanach faktycznych np. orzeczeniem z dnia 23.07.2009 r. oraz z dnia 5.09.2012 r. właściwi inspektorzy pracy dopuścili statki o nazwach – odpowiednio "[...]" oraz "[...]" do eksploatacji pod względem bezpieczeństwa i higieny pracy. Skarżący w uzasadnieniu skargi powielił argumentację zawartą w zażaleniu, dodatkowo podnosząc, że statek został przez organy obu instancji w sposób niewłaściwy sklasyfikowany jako statek przeznaczony do wykonywania prac technicznych, utrzymania szlaków żeglugowych lub eksploatacji złóż kruszyw podczas, gdy jednostka "[...]" jest statkiem kontrolno-inspekcyjnym, co potwierdza tymczasowe świadectwo klasy Polskiego Rejestru Statków. W odpowiedzi na skargę Okręgowy Inspektor Pracy w S. podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. wyrokiem z dnia 14 sierpnia 2013 r. sygn. akt II SA/Sz 463/13, uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je orzeczenie organu I instancji z uwagi na niewyjaśnienie treści żądania Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w S. z dnia [...] r. wnoszącego o wykonanie na jednostce "[...]" inspekcji bhp w celu dopuszczenia tej jednostki do eksploatacji. Sąd wskazał, że brak w tym piśmie określenia, czy konieczność tej kontroli spowodowana jest potrzebą uzyskania świadectwa zdolności żeglugowej, czy też wspólnotowego świadectwa zdolności żeglugowej. Wnioskodawca bowiem nie powołał żadnych okoliczności przesądzających o tym, według jakiego reżimu prawnego (czy prawa krajowego, czy prawa europejskiego) wymogi bhp mają być ocenianie. Tym samym przy ponownym rozpoznaniu sprawy nakazano wyjaśnienie treści żądania strony i rozstrzygnięcie sprawy zgodnie z tym żądaniem. Niezależnie od powyższego wskazano na nieuprawnione powołanie w podstawie prawnej orzeczenia organu I instancji art. 106 § 5 K.p.a., podnosząc że orzeczenie inspektora pracy mieści się w dyspozycji art. 104 K.p.a., gdyż jest władczym działaniem organu administracji skierowanym na wywołanie konkretnych i indywidualnie oznaczonych skutków prawnych, tak więc ma samodzielny byt prawny. Wyrokiem z dnia 8 września 2015 r. sygn. akt I OSK 2672/13 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ww. wyrok WSA i przekazał sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. W motywach orzeczenia podniesiono, iż sąd pierwszej instancji nie dokonał weryfikacji stanowiska organów orzekających w sprawie co do rodzaju i przeznaczenia spornego statku oraz konieczności uzyskania przez niego wspólnotowego świadectwa zdolności żeglugowej, a tym samym uchylił się od przeprowadzenia kontroli legalności zaskarżonego postanowienia. Natomiast eliminując z obrotu prawnego zaskarżone orzeczenia uczynił to bez rozważenia wszystkich istotnych elementów przedmiotowej sprawy, w tym przede wszystkim nie odniósł się do ustaleń dokonanych przez Inspektora Pracy w postępowaniu kontrolnym w zakresie przeznaczenia spornego statku. Skoro bowiem, zdaniem organów orzekających, wniosek armatora dotyczył statku kontrolno-inspekcyjnego do utrzymania szlaków żeglugowych w stosunku do którego miał w efekcie zastosowanie przepis art. 30 pkt 5 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. f ustawy o żegludze śródlądowej, to tym samym zbędne było uzyskiwanie stanowiska wnioskodawcy co do zakresu wniesionego żądania, gdyż wynika to z okoliczności przedmiotowej sprawy oraz przepisów prawa materialnego. W tych okolicznościach sprawy zatem koniecznym elementem stanowiska Sądu pierwszej instancji było zweryfikowanie takiego poglądu organów w konfrontacji z aktami sprawy. Nie można, bez rozważenia całokształtu niniejszej sprawy, w tym przyjętego na jego potrzeby stanu faktycznego, jak i przepisów, w szczególności ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o żegludze śródlądowej, zastosowanych przez organy, przesądzać o przyjętym przez Sąd pierwszej instancji naruszeniu art. 7, 8 i 9 K.p.a. oraz art. 64 § 2 K.p.a., skoro odbyło się bez wcześniejszego rozstrzygnięcia kwestii zasadniczej, a więc czy wniosek armatora dotyczył statku kontrolno-inspekcyjnego do utrzymania szlaków żeglugowych w stosunku do którego ma zastosowanie przepis art. 30 pkt 5 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. f ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o żegludze śródlądowej. Sąd obowiązany był odnieść się do tej kwestii również z tego powodu, że już w skardze zaskarżonemu postanowieniu uczyniono zarzut naruszenia. Tymczasem w sprawie nie tylko nie przeanalizował wszystkich zarzutów skargi, ale również nie skonfrontował ich z ustaleniami organów i materiałem dowodowym sprawy, co oznacza że niemożliwa jest także kontrola instancyjna spornego orzeczenia. Zdaniem NSA, natomiast zasadnie sąd przyjął, iż nieuprawnione było wskazanie w podstawie prawnej orzeczenia organu pierwszej instancji art. 106 § 5 K.p.a., który odnosi się do instytucji współdziałania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, a na podstawie art. 135 P.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że narusza ona prawo w stopniu powodującym konieczność jej uchylenia. Przystępując do badania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności wskazać należy, że niniejsza sprawa była już przedmiotem badania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S., a wyrok wydany przez ten sąd w sprawie II SA/Sz 463/13 został poddany kontroli instancyjnej, na skutek wywiedzenia przez Okręgowego Inspektora Pracy w S. skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Oznacza to, że ponowna kontrola zaskarżonej decyzji musi uwzględniać wiążący charakter oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. W omawianej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny wskazał na potrzebę merytorycznej oceny zarzutów zawartych w skardze, a odnoszących się przede wszystkim do wadliwej, w ocenie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w S., kwalifikacji przez organy obu instancji złożonego przez niego wniosku o dopuszczenie statku "[...]" stosowania przez organy procedury zmierzającej do wydania wspólnotowego świadectwa zdolności żeglugowej. W ocenie sądu zasadnym okazał się zarzut wadliwego zastosowania art. 30 pkt 5 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit.f ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o żegludze śródlądowej (Dz. U. z 2013 r. poz. 1458 ze zm.), zwanej dalej "u.ż.ś." Złożony przez skarżącego w dniu [...] r. wniosek nie zawierał określenia wydania jakiego rodzaju dokumentu się domaga. W związku z tym organ I instancji dokonał własnych ustaleń w tym zakresie na podstawie wyników przeprowadzonej kontroli jednostki oraz załączonych przez skarżącego dokumentów. Na uwagę zasługuje to, że w aktach sprawy nie ma dokumentu rejestracyjnego statku żeglugi śródlądowej wydawanego przez Urząd Żeglugi Śródlądowej w S., z czego należy wnosić, że dokument nie został wydany. Okręgowy Inspektor Pracy szczegółowo uzasadnił z jakich względów uznał, że przeznaczeniem jednostki jest utrzymanie szlaków wodnych. W ocenie organu, o przeznaczeniu jednostki przesadzają dane techniczne uwidocznione w dokumentacji projektowej, w szczególności określające typ i ogólną charakterystykę statku oraz jego wyposażenie, zawarte na stronie 7 i 13 "Opisu Technicznego" dla statku "[...]". W punkcie 0.1. na stronie 7 wskazano, że statek jest przeznaczony do wykonywania objazdów kontrolnych i inspekcyjnych torów wodnych oraz podejmowania pracy na szlaku żeglownym. Statek ma za zadanie wykonywać pomiary, zbierać dane pomiarowe, a także będzie wykorzystywany dla celów pracy operacyjnej. Natomiast na stronie 13, w zawierającej opis wyposażenia pokładowego, w punkcie 2.2 opisano urządzenia dźwigowe, w które wyposażony jest statek. Dane techniczne, o których mowa, świadczyły w ocenie organu jednoznacznie o dokonaniu przez organ I instancji prawidłowej kwalifikacji statku i przesądziły o konieczności wydania wspólnotowego świadectwa zdolności żeglugowej, a w konsekwencji również konieczności spełnienia wymogów określonych Dyrektywą 2006/87/WE. Dokonując prawidłowości przyjętej przez organy obu instancji kwalifikacji statku "[...]" w pierwszej kolejności należy odwołać się do regulacji zawartych w ustawie o żegludze śródlądowej. Na podstawie art. 27 u.ż.ś. statek może być używany w żegludze śródlądowej, jeżeli odpowiada wymaganiom bezpieczeństwa w zakresie: 1) budowy, jego stałych urządzeń i wyposażenia; 2) właściwości manewrowych; 3) ochrony wód, powietrza lub ochrony przed hałasem; 4) warunków sanitarnych oraz bezpieczeństwa i higieny pracy; 5) składu i kwalifikacji załogi. W oparciu o art. 28 ust. 1 u.ż.ś. statek może być dopuszczony do żeglugi po uzyskaniu jednego z następujących dokumentów bezpieczeństwa statku: 1) wspólnotowego świadectwa zdolności żeglugowej, 2) wspólnotowego tymczasowego świadectwa zdolności żeglugowej, 3) świadectwa zdolności żeglugowej, 4) uproszczonego świadectwa zdolności żeglugowej - stwierdzających, że statek odpowiada wymaganiom bezpieczeństwa określonym w art. 27 pkt 1-4. Wspólnotowe świadectwo zdolności żeglugowej, stosownie do art. 30 u.ż.ś., wydaje się dla: 1) statków o długości nie mniejszej niż 20 m, 2) statków, których iloczyn długości, szerokości i zanurzenia jest nie mniejszy niż 100 m3, 3) holowników i pchaczy przeznaczonych odpowiednio do holowania lub pchania statków, o których mowa w pkt 1 i 2, lub przemieszczania takich statków w zestawach sprzężonych, 4) statków przeznaczonych do przewozu ponad 12 pasażerów, 5) statków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. f - uprawiających żeglugę po drogach wodnych, o których mowa w art. 29. Ustawa o żegludze śródlądowej w art. 5 ust. 1 u.ż.ś. stanowi, że pod pojęciem statek należy rozumieć urządzenie pływające o napędzie mechanicznym lub bez napędu mechanicznego, w tym również prom, wodolot i poduszkowiec, przeznaczone lub używane na śródlądowych drogach wodnych do: a) przewozu osób lub rzeczy, b) pchania lub holowania, c) inspekcji, nadzoru nad bezpieczeństwem ruchu żeglugowego lub szkolenia, d) ratowania życia lub mienia, e) połowu ryb, f) wykonywania prac technicznych, utrzymania szlaków żeglugowych lub eksploatacji złóż kruszyw, g) uprawiania sportu lub rekreacji, h) celów mieszkalnych, biurowych, gastronomicznych, hotelowych lub warsztatowych, a także jako przystanie pływające, doki lub zakłady kąpielowe. W realiach niniejszej sprawy istotne jest, że w myśl przytoczonych wyżej przepisów wspólnotowe świadectwo zdolności żeglugowej wydawane jest dla statków przeznaczonych do wykonywania prac technicznych, utrzymania szlaków żeglugowych lub eksploatacji złóż i kruszyw. Wspólnotowego świadectwa nie wymagają natomiast statki przeznaczone do inspekcji, nadzoru nad bezpieczeństwem ruchu żeglugowego lub szkolenia. Fundamentalne znaczenie dla wydania odpowiedniego świadectwa zdolności żeglugowej miało zatem właściwe określenie przeznaczenia statku. W ocenie sądu organy obu instancji dokonały niewłaściwej kwalifikacji statku "[...]", jako "jednostki kontrolno – inspekcyjnej do utrzymania szlaków żeglugowych". Lektura art. 5 ust. 1 u.ż.ś. prowadzi bowiem do wniosku, że statki, o których mowa w punkcie "c" to jest przeznaczone do inspekcji, nadzoru nad bezpieczeństwem ruchu żeglugowego lub szkolenia stanowią odrębną kategorię od statków przeznaczonych do wykonywania prac technicznych, utrzymania szlaków żeglugowych lub eksploatacji złóż kruszyw, od których mowa w punkcie "f". Rozróżnienie to jest istotne z punktu widzenia rodzaju wydawanego świadectwa zdolności żeglugowej dla tych jednostek. W niniejszej sprawie organy obu instancji dysponowały wyjaśnieniami skarżącego jak również pismami z Polskiego Rejestru Statków zawierającymi oświadczenia w przedmiocie właściwej klasyfikacji jednostki i jej przeznaczenia, z których wynika, że statek będzie wykorzystywany jako kontrolno – inspekcyjny. Zatem w sytuacji, gdy wniosek nie zawierał określenia, jakiego rodzaju świadectwa domaga się skarżący, organ winien był dokonać analizy zgromadzonych dokumentów i na tej podstawie wydać właściwe świadectwo. W ocenie sądu wszystkie te dokumenty interpretowane łącznie przesądzają o tym, iż przeznaczeniem jednostki jest wykonywanie inspekcji i kontroli, które mają na celu badanie parametrów szlaków żeglugowych w celu utrzymania ich właściwego stanu, a nie jak błędnie przyjęły organy obu instancji wykonywanie czynności kontrolno – inspekcyjnych oraz utrzymanie szlaków żeglugowych. Wbrew wywodom Okręgowego Inspektora Pracy zapisy zawarte w "Opisie technicznym" nie przesądzają o wykorzystaniu statku w taki sposób jak zostało to przyjęte w zaskarżonym postanowieniu. Z dokumentu tego nie wynika aby podejmowane przez jednostkę prace miały inny aniżeli kontrola i inspekcja cel, w szczególności zaś aby celem tych prac było utrzymanie szlaków żeglugowych. Podobnie jak nie przesądza o tym wyposażenie statku. Potencjalne możliwości nie muszą bowiem oznaczać, że wszystkie z przewidzianych urządzeń i funkcji jednostki będą wykorzystywane. O tym zaś decyduje armator, który w tym przypadku konsekwentnie wywodził jakie jest przeznaczenie statku. Przeznaczenie jednostki jako wyłącznie kontrolno - inspekcyjnej zostało również potwierdzone w piśmie Polskiego Rejestru Statków z dnia 19 grudnia 2012 r., w którym wprost wskazano, że statek nie jest przeznaczony do wykonywania prac technicznych, a jedynie do objazdów kontrolnych i inspekcyjnych torów wodnych oraz wykonywania pomiarów sondażowych i zbierania informacji o pomiarach. Konsekwencją błędnej kwalifikacji jednostki było badanie, czy jednostka spełnia wymogi stawiane dyrektywą 2006/87/WE, dla statków przeznaczonych do utrzymania szlaków żeglugowych, a następnie odmowa dopuszczenia statku do eksploatacji pod względem bezpieczeństwa i higieny pracy, w sytuacji, gdy prawidłowa ocena powinna prowadzić do wniosku, że postępowanie powinno być prowadzone w kierunku wydania świadectwa zdolności żeglugowej, o którym mowa w art. 28 ust. 1 pkt 3 u.ż.ś. Sąd nie podzielił opinii skarżącego, iż tymczasowe świadectwo klasy stanowi podstawę do stwierdzenia, że statek spełnia wymagania dyrektywy 2006/87/WE, przewidziane dla statków przeznaczonych do utrzymania szlaków żeglugowych, bowiem, jak wynika to chociażby z pisma Polskiego Rejestru Statków z dnia 19 grudnia 2012 r. wymagania dyrektywy określone w art. 11.03, 11.05 i 11.08 nie mają zastosowania do statków kontrolno – inspekcyjnych, a zatem wydając tymczasowe świadectwo klasy statku Polski Rejestr Statków badał jedynie spełnienie wymogów stawianych jednostkom kontrolno – inspekcyjnym. W tym stanie rzeczy sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c oraz art. 135 P.p.s.a uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je orzeczenie Państwowego Inspektora Pracy w S. z dnia [...] r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło