II SA/Sz 1373/09
PostanowienieWSA w Szczecinie2010-03-15
Skład orzekający: Sędzia WSA Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych, może zostać odrzucony z powodu niewykonania przez stronę wezwania do uzupełnienia wniosku i przedłożenia dodatkowych dokumentów?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym może zostać odrzucony, jeśli strona nie wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Niewykonanie przez stronę wezwania do uzupełnienia wniosku i przedłożenia wymaganych dokumentów, mimo prawidłowego doręczenia, uniemożliwia ocenę jej sytuacji majątkowej i płatniczej, co skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. Wezwany do uiszczenia wpisu sądowego, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych). Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o dodatkowe dokumenty i oświadczenia, jednak skarżący nie wykonał wezwania, mimo prawidłowego doręczenia pisma w trybie zastępczym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Arkadiusz Windak po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy
W dniu [...] r. J.O. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami.
Skarżący, wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, złożył wniosek, sporządzony na urzędowym formularzu PPF, o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Uzasadniając wniosek J.O. wskazał, że nie pozostaje z nikim we wspólnym gospodarstwie domowym. Utrzymuje się z dorywczych prac, gdyż jest osobą bezrobotną od [...] miesięcy. Ponadto wnioskodawca oświadczył, że nie ma żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, natomiast posiada mieszkanie o powierzchni [...]m2.
Pismem z dnia [...] r. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie 14 dni, poprzez nadesłanie:
- zaświadczenia właściwego urzędu powiatowego pracy potwierdzającego fakt, posiadania przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej,
- wyciągów lub wykazów z posiadanych przez skarżącego kont bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
- aktualnych dowodów (kopii rachunków) potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych na utrzymanie mieszkania takich jak: czynsz, opłaty za energię elektryczną, gaz oraz telefon,
- oświadczenia, jakie skarżący prace dorywcze wykonywał w okresie ostatnich trzech miesięcy ze wskazaniem otrzymanego za nie wynagrodzenia,
- zaświadczenia właściwej jednostki organizacyjnej gminy do spraw opieki społecznej potwierdzającego fakt, czy skarżący korzystał ze świadczeń opieki społecznej w okresie ostatnich dwóch lat.
Powyższe wezwanie wysłano do J.O. na adres wskazany
w skardze w dniu [...] r. Przesyłka z powodu na niemożność jej doręczenia została złożona w placówce pocztowej dnia [...] r. na okres 7 dni, a zawiadomienie o tym umieszczono w skrzynce listowej (awizo). Powtórnego awiza dokonano dnia [...] r. We wskazanym terminie przesyłka nie została odebrana przez skarżącego, zatem w dniu [...] r. urząd pocztowy zwrócił ją do Sądu.
Skarżący w zakreślonym terminie, ani do dnia dzisiejszego nie wykonał zobowiązania Sądu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3 cyt. artykułu).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a).
Prawo pomocy stanowi instytucję wyjątkową i dlatego może być stosowane jedynie wtedy, gdy strona nie posiada żadnych możliwości finansowych poniesienia kosztów postępowania, lub posiada środki bardzo ograniczone, zaspokajające tylko podstawowe potrzeby życiowe.
W myśl art. 255 ustawy, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
W niniejszej sprawie informacje zawarte we wniosku PPF, zdaniem Sądu, były niewystarczające do oceny sytuacji majątkowej J.O. a tym samym uniemożliwiały ocenę jego możliwości płatniczych, dlatego Sąd wezwał skarżącego do złożenia oświadczeń i przedłożenia dokumentów źródłowych.
Przedmiotowe wezwanie zostało skarżącemu doręczone ze skutkiem wskazanym w trybie art. 73 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w dniu [...] r. W myśl powyższego artykułu, w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 12 lutego 2009 r. o zmianie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2009 r. Nr 53, poz. 433), w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2 (§ 1). Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo
w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (§ 2). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma
w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia
o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1
(§ 4).
W związku z tym, iż doręczenie wezwania dokonano [...] r., zatem czternastodniowy termin do wykonania zobowiązania upłynął z dniem [...] r. Skarżący w zakreślonym terminie nie przedłożył żądanych dokumentów ani oświadczeń.
Wobec powyższego należy stwierdzić, że wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W tej sytuacji należało, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło