II SA/Sz 1407/06
WyrokWSA w Szczecinie2007-05-09
Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Arkadiusz Windak, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeśli doręczenie decyzji organu pierwszej instancji nie zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczącymi doręczenia zastępczego?Ratio decidendi
Organ odwoławczy nieprawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ decyzja organu pierwszej instancji nie została doręczona skarżącemu zgodnie z art. 44 Kpa. Brak dowodów na prawidłowe umieszczenie zawiadomienia o pozostawieniu pisma w urzędzie gminy na drzwiach mieszkania adresata lub w skrzynce pocztowej uniemożliwia uznanie doręczenia za skuteczne. W związku z tym odwołanie zostało wniesione w terminie i organ odwoławczy powinien je rozpoznać.Stan faktyczny
Wojewoda stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez M. Z. od decyzji Prezydenta Miasta K. w sprawie zameldowania E. Z. w lokalu należącym do M. Z. Organ odwoławczy uznał, że decyzja organu pierwszej instancji została M. Z. skutecznie doręczona w trybie zastępczym. M. Z. złożył skargę do WSA w Szczecinie, podnosząc, że organ administracyjny naruszył prawo, dokonując zameldowania jego byłej żony bez jego zgody. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie Wojewody.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska Sędziowie Asesor WSA Arkadiusz Windak Asesor WSA Joanna Wojciechowska /spr./ Protokolant Katarzyna Skrzetuska - Gajos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2007r. sprawy ze skargi M. Z. na postanowienie Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie zameldowania uchyla zaskarżone postanowienie
Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...]r. nr [...] na podstawie art. 47 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych zameldował E. Z. na pobyt stały w lokalu w [...] przy [...].
Z uzasadnienia decyzji wynika, że zamieszkiwanie E. Z. w przedmiotowym lokalu ma charakter stały, a zatem konieczne stało się jej zameldowanie. Celem przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest rejestracja osób przebywających w danym lokalu zgodnie ze stanem faktycznym.
E. Z. odebrała powyższą decyzję w dniu [...] r., zaś w stosunku do M. Z. została ona awizowana w dniu [...]r. i w dniu [...]r.
W dniu [...]r. M. Z. odebrał powyższą decyzję w Urzędzie Miejskim w [...].
W dniu [...]. złożył od niej odwołanie. Wskazał, że nieprawnie zameldowano w przedmiotowym lokalu jego byłą żonę, gdyż nie wyrażał na to zgody.
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego / Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm./ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez M. Z. od decyzji organu I instancji.
W uzasadnieniu postanowienia Wojewoda wskazał, że decyzja organu I instancji została M. Z. skutecznie doręczona w dniu [...]. tj. po upływie 7 dni od daty złożenia przesyłki w urzędzie gminy.
Zgodnie z art. 129 § 2 Kpa odwołanie od decyzji wnosi się w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, a tym samym termin do wniesienia odwołania upłynął stronie w dniu [...] r. Wojewoda stwierdził, że bez znaczenia dla ustalenia terminu doręczenia decyzji M. Z. jest fakt wydania mu tejże decyzji w Urzędzie Gminy w [...] w dniu [...]r. celem zapoznania się z jej treścią.
M. Z. złożył skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Wskazał, że organ administracyjny naruszył przepisy prawa, dokonując zameldowania w jego mieszkaniu bez jego zgody byłej żony E. Z.
Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację jak w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Skarga okazała się zasadna, choć nie z powodów w niej podnoszonych.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. / Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podaną podstawą prawną.
Zasadnicze znaczenie w sprawie ma kwestia prawidłowości doręczenia skarżącemu decyzji organu I instancji.
Na podstawie art. 42 § 1 Kpa zasadą jest doręczanie pism przez organ administracji stronie, będącej osobą fizyczną w jej mieszkaniu lub miejscu pracy.
Na mocy art. 44 § 1 Kpa, w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43:
1) poczta przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę,
2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ.
Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata / art. 44 § 2 Kpa /. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia / art. 44 § 3 Kpa/.
Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy / art. 44 § 4 Kpa /.
W niniejszej sprawie doręczenie decyzji organu I instancji M. Z. nastąpiło, według Wojewody [...], na podstawie art. 44 § 1 Kpa.
Wobec powyższego zbadania wymaga prawidłowość doręczenia tejże decyzji.
Zastosowanie instytucji doręczenia zastępczego stwarzającego domniemanie doręczenia z art. 44 Kpa wymaga uprzedniego wyczerpania "procedury" uregulowanej w art. 42 Kpa i art. 43 Kpa.
Odrębną przesłanką skuteczności dokonania doręczenia stanowi wymóg dokonania odpowiedniego zawiadomienia. Zawiadomienie powinno zawierać informację o miejscu złożenia pisma (właściwa placówka pocztowa lub urząd gminy (miasta), możliwości (powinności) jego odbioru oraz o terminie 7 dni, w którym odbiór jest możliwy.
Artykuł 44 § 2 Kpa nakłada na osobę dokonującą zawiadomienia umieszczenia go w określonych miejscach. W pierwszej kolejności ma to nastąpić w oddawczej skrzynce pocztowej, tj. skrzynce pocztowej spełniającej wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 24 września 2003 r. w sprawie oddawczych skrzynek pocztowych (Dz. U. Nr 177, poz. 1731 z późn. zm.). Dopiero w sytuacji, gdy nie jest to możliwe (np. adresat nie posiada oddawczej skrzynki pocztowej pomimo takiego obowiązku - art. 37 ustawy z dnia 12 czerwca 2003r. Prawo pocztowe) zawiadomienie umieszcza się na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Treść art. 44 § 2 Kpa przesądza, iż przepis ten formułuje nie tylko bezwzględnie wiążący obowiązek pozostawienia zawiadomienia w określonych miejscach, zamknięty katalog miejsc umieszczenia zawiadomienia, ale także wiążącą ich kolejność. Brak w aktach potwierdzenia, że doręczyciel pocztowy pozostawił na drzwiach mieszkania adresata lub w skrzynce pocztowej informację o złożeniu decyzji w urzędzie pocztowym, pocztowo-telekomunikacyjnym lub pracownik urzędu gminy pozostawił taką informację o złożeniu pisma w urzędzie gminy, na okres siedmiu dni, nie pozwala uznać, że decyzja została doręczona w trybie określonym w art. 44 Kpa / por. wyrok NSA z dnia 14 sierpnia 1998 r., I SA/Gd 1457/96, LEX nr 34760, wyrok NSA z dnia 8 kwietnia 1998 r., I SA 1722/97, LEX nr 45642, zgodnie z którym "jeżeli zwrotne poświadczenie odbioru pisma, zawierające informacje o czynnościach doręczającego, nie zostało wypełnione, doręczenia nie można uważać za dokonane w trybie art. 44 Kpa."/.
Z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że jeżeli nie wiadomo, jak działał doręczający, doręczenia nie można uznać za dokonane w sposób prawidłowy / por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2001 r., II SA 2871/00, LEX nr 53460/.
W stosunku do powtórnego zawiadomienia znajduje odpowiednie zastosowanie przepis art. 44 § 2 Kpa.
W niniejszej sprawie na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji organu
I instancji kierowanym do skarżącego brak jest informacji o umieszczeniu na drzwiach mieszkania adresata zawiadomień o pozostawieniu pisma w urzędzie gminy. Tym samym nie można uznać, że przedmiotowa decyzja została doręczona w trybie określonym w art. 44 Kpa.
Sąd uznał, że Wojewoda [...] postąpił nieprawidłowo stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. Skoro decyzja organu I instancji nie została doręczona stronie zgodnie z art. 44 Kpa, skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji w terminie i organ II instancji zobowiązany jest je rozpoznać.
Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło