II SA/Sz 142/18

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie z dnia 8 maja 1997 r. sygn. akt SA/Sz 516/96 p o s t a n a w i a I. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, II. ustanowić radcę prawnego Pismem z dnia 18 stycznia 2018 r. M. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w S. z dnia 8 maja 1997 r. sygn. akt SA/Sz 516/96. Jednocześnie skarżący wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 20 lutego 2018 r. odrzucił skargę o wznowienie postępowania sądowego, z uwagi na złożenie jej po terminie wskazanym w art. 278 p.p.s.a. Jednocześnie, postanowieniem z dnia 20 lutego 2018 r. Sąd odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy z uwagi na oczywistą bezzasadność skargi o wznowienie postępowania sądowego. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2018 r. sygn. II OZ 356/18 uchylił postanowienie Sądu odmawiające przyznania prawa pomocy jako przedwczesne wskazując, że skarżącemu przysługuje prawo wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia odrzucającego skargę o wznowienie postępowania sądowego, do czego udział profesjonalnego pełnomocnika jest konieczny. Jednocześnie, postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2018 r. sygn. akt II OZ 372/18 Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie skarżącego na postanowienie odrzucające skargę o wznowienie postępowania sądowego wskazując, że na postanowienie to przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie jak pouczył skarżącego Sąd I instancji. Ponieważ wniesione zażalenie zostało sporządzone osobiście przez skarżącego, nie mogło zostać potraktowane jako skarga kasacyjna, dlatego zostało odrzucone. W tej sytuacji należało rozpoznać wniosek M. G. o przyznanie prawa pomocy. We wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżący oświadczył, że jest osobą niezdolną do pracy w swoim zawodzie, obecnie oczekuje na operację kolana. Wnioskodawca podał, że nie prowadzi z nikim wspólnego gospodarstwa domowego, nie ma żadnego majątku ani oszczędności, nie uzyskuje dochodów. Do wniosku dołączył zaświadczenie z Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w S. Działu Pomocy Osobom Bezdomnym z dnia [...] r., z którego wynika, że skarżący korzysta z pomocy tej placówki od sierpnia 2010 r. W myśl art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2). Powyższe oznacza, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej. Chodzi o osoby pozbawione środków do życia bądź osoby posiadające środki bardzo ograniczone, pozwalające na zaspokojenie tylko podstawowych potrzeb życiowych. Skarżący jest jedną z takich osób. Z uwagi na uraz kolana jest niezdolny do pracy, nie posiada żadnego majątku ani oszczędności, nie uzyskuje dochodów. Jest osobą bezdomną od 8 lat. Uzasadniało to przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, na podstawie art. 246 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.