II SA/Sz 1434/05
WyrokWSA w Szczecinie2006-04-12
Skład orzekający: Iwona Tomaszewska, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Grzegorz Jankowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie niepełnosprawnej w umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, której niepełnosprawność powstała po ukończeniu 21 roku życia, przysługuje zasiłek pielęgnacyjny na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych?Ratio decidendi
Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia. Skoro skarżący nie spełnia tego warunku, ponieważ jego niepełnosprawność powstała w wieku 45 lat, odmowa przyznania zasiłku pielęgnacyjnego jest zgodna z prawem.Stan faktyczny
Skarżący T.Z. ubiegał się o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego. Organ I instancji odmówił przyznania zasiłku, wskazując, że niepełnosprawność skarżącego powstała w wieku 45 lat, a nie przed ukończeniem 21 roku życia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając zastosowanie niewłaściwej podstawy prawnej i twierdząc, że umiarkowany stopień niepełnosprawności uprawnia go do zasiłku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę T.Z.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Sędziowie Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.), Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Protokolant Agnieszka Klimek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi T. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego oddala skargę
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy [...] odmówił T. Z. przyznania zasiłku pielęgnacyjnego.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że wnioskodawca nie spełnia warunków do otrzymania zasiłku pielęgnacyjnego, albowiem zgodnie z art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228, poz. 2255 ze zmianami), zasiłek rodzinny przysługuje osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, a niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia. Organ ustalił na podstawie orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w [...], że T.Z. został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, a niepełnosprawność ta datuje się od 1995 r., czyli powstała po ukończeniu przez wnioskodawcę 45 roku życia.
Od decyzji organu I instancji T.Z. odwołał się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Uzasadniając odwołanie T.Z. zarzucił, że organ I instancji oparł zaskarżoną decyzję na wadliwej podstawie prawnej, albowiem pominął przy rozstrzyganiu sprawy ustawę z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych oraz art. 40 i art.72 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. W przekonaniu odwołującego się przepisy te stanowią, że ze względu na umiarkowany stopień niepełnosprawności zasiłek pielęgnacyjny przysługuje mu z urzędu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] r. Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228, poz. 2255 ze zmianami) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium powołując się na treść art. 16 ust. 2 i 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych podało, że T.Z. nie spełnia kryteriów określonych w tym przepisie ze względu na to, że legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, a niepełnosprawność powstała w wieku 45 lat.
T.Z. wywiódł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] .
W uzasadnieniu skargi T.Z. podniósł, że w zaskarżonych decyzjach zastosowano niewłaściwą podstawę prawną, a umiarkowany stopień niepełnosprawności uprawnia go do otrzymania zasiłku pielęgnacyjnego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo Kolegium wyjaśniło, powołując się na treść art. 57 ustawy o świadczeniach rodzinnych, że osoba uprawniona w dniu wejścia w życie ustawy do zasiłku pielęgnacyjnego zachowuje do niego prawo, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku uprawniającym tę osobę do zasiłku rodzinnego przysługującego na dziecko, np. w okresie nauki w szkole.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwana dalej w skrócie P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy (art. 135 P.p.s.a.).
W spawie będącej przedmiotem rozpoznania przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji doprowadziła do stwierdzenia, że decyzja ta odpowiada prawu, a wniesiona skarga nie jest uzasadniona.
Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonych decyzji stanowi art. 16 ust . 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228, poz. 2255 ze zmianami). Zgodnie z tym przepisem zasiłek pielęgnacyjny przysługuje osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia.
Stan faktyczny ustalony w niniejszej sprawie przez organy obu instancji wskazuje, że skarżący w dniu wydania zaskarżonej decyzji ukończył 45 lat, a zgodnie z orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w [...] został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Zespół ustalił nadto, że niepełnosprawność T.Z. istnieje od 1995 r.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji stwierdzić należało, że organy obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy oraz prawidłowo zastosowały obowiązujące przepisy prawa.
Treść normatywna art. 16 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych jednoznacznie wskazuje, że przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że prawo do zasiłku pielęgnacyjnego przysługuje osobie ubiegającej się o przyznanie tego świadczenia po łącznym spełnieniu wszystkich określonych w nim warunków.
Tymczasem skarżący nie spełnia żadnego z warunków określonych w art. 16 ust. 3 powołanej wyżej ustawy i stąd też wydanie decyzji o odmowie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego odpowiadało prawu.
Zauważyć należy, że pozbawiony podstaw jest zarzut skarżącego odnoszący się do zastosowania przez organy orzekające w sprawie niewłaściwej podstawy prawnej. Ustawa z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych (Dz.U. z 1998 r. Nr 102, poz. 651 ze zmianami), na którą powołuje się skarżący, została formalnie derogowana na podstawie art. 71 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, natomiast art. 40 tej ustawy odnosi się wyłącznie do zasiłków rodzinnych i w niniejszej sprawie nie ma zastosowania.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] uznając skargę T. Z. za nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło