II SA/Sz 1437/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj,, Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska, Protokolant sekretarz sądowy Alicja Poznańska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 maja 2017 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych oddala skargę. Decyzją z dnia [...] nr [...] Prezydent Miasta S., działając na podstawie art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2016 r., poz. 487 ze zm.), cofnął zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych nr [...] zawierających powyżej 18 % zawartości alkoholu przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży w sklepie spożywczym zlokalizowanym w S. przy ul. [...], działka [...], obręb [...] prowadzonym przez M.B. (obecnie W.) w związku z przedstawieniem fałszywych danych w oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych za rok 2015. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu [...] M.B. złożyła oświadczenie o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napoi alkoholowych za rok 2015 w punkcie sprzedaży przy ul. [...] działka [...], obręb [...] w S. M.B. oświadczyła, że wartość sprzedaży napojów alkoholowych o zawartości alkoholu powyżej 18 % wyniosła [...] zł (dowód: oświadczenie o wartości sprzedaży napojów alkoholowych za rok 2015 - w aktach sprawy). Organ podał, że w dniach [...] przeprowadzono kontrolę złożonego w dniu [...] przez M.B. oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych za rok 2015. W wyniku kontroli ustalono, że wartość sprzedaży napojów alkoholowych o zawartości alkoholu powyżej 18 % wyniosła [...] zł (dowód: protokół z kontroli prawidłowości złożonego oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych z dnia [...]- w aktach sprawy). Organ stwierdził, że różnica pomiędzy wartością sprzedaży napoi alkoholowych o zawartości alkoholu powyżej 18 % ustaloną w wyniku kontroli, a wartością sprzedaży podaną w oświadczeniu złożonym przez M.B., wynosi [...] zł. Mając na uwadze, że M.B. w dniu [...] podała dane o wartości sprzedaży napojów alkoholowych niezgodne ze stanem faktycznym organ stwierdził, iż w sprawie zostały spełnione przesłanki określone w art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. W odwołaniu od powyższej decyzji M.W. (wcześniej B.) wskazała, że jest osobą niepełnosprawną, bardzo chorą, żyje w ciągłym stresie i poczuciu zagrożenia własnej egzystencji i prowadzonej działalności. Dołączyła pismo skierowane do Prezydenta Miasta S. z dnia [...], w którym opisała sprawy dotyczące prowadzonej działalności gospodarczej. Odwołująca się oświadczyła, że nie potrafi wyjaśnić jak to się stało, że inne obliczenia znalazły się w oświadczeniu. Wskazała, że bardzo się wtedy spieszyła, bowiem był to ostatni dzień na złożenie oświadczenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.) w zw. z art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, po rozpatrzeniu odwołania M.W., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium potwierdziło stan faktyczny sprawy ustalony przez organ I instancji, a następnie przytoczyło treść przepisu art. 111 ust. 1 i ust. 4 oraz art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Organ odwoławczy wskazał, iż przepisy ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, z którymi strona występująca o zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych powinna się zapoznać, jednoznacznie wskazują na obowiązki strony związane ze sprzedażą napojów alkoholowych i jej rozliczeniem. Kolegium wyjaśniło, iż decyzja w przedmiocie cofnięcia zezwolenia jest decyzją związaną. Organ, po stwierdzeniu ziszczenia się chociażby jednej z przesłanek zawartych w art. 18 ust. 10 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałania alkoholizmowi, musi wydać decyzję o cofnięciu zezwolenia. Na poparcie swego stanowiska organ powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 stycznia 2009 r. sygn. akt III SA/Wr 536/08. Nie zgadzając się z powyższą decyzją, M.W. zaskarżyła ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. W skardze wskazała, że przez ostatnie 3 lata żyje w ciągłym stresie z powodu nierównego traktowania przedsiębiorców przez organy samorządowe. Doprowadziło to skarżącą do zawału serca i udaru mózgu. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia [...], ustanowiony z urzędu pełnomocnik strony skarżącej, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji podnosząc zarzut naruszenia art. 18 ust. 10 pkt 5 w zw. z art. 11a ust. 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, poprzez błędne jego zastosowanie i w konsekwencji cofnięcie skarżącej wszystkich zezwoleń na sprzedaż alkoholu. Nadto zarzucił organowi błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że skarżąca zaniżyła wartość sprzedaży napojów alkoholowych w sposób świadomy, podczas gdy oświadczenie to zawierało wyłącznie nieprawidłowe dane wprowadzone przez skarżącą w wyniku błędu, omyłki. Pełnomocnik wyjaśnił, iż skarżąca nie miała na celu świadomego wprowadzenia w błąd organu co do wartości sprzedanego alkoholu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2016 r., poz. 718). Przepis art. 18 ust. 10 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2016 r. poz. 487 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", w sposób enumeratywny określa przypadki, w których zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży i poza miejscem sprzedaży może zostać cofnięte przed upływem okresu, na jaki zostało udzielone. Ust. 10 pkt 5 tego artykułu stanowi, że zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych organ zezwalający cofa w przypadku przedstawienia fałszywych danych w oświadczeniu, o którym mowa w art. 11¹ ust. 4. Zgodnie z przywołanym art. 111 ust. 4 ustawy, przedsiębiorcy prowadzący sprzedaż napojów alkoholowych w roku poprzednim, są obowiązani do złożenia, do dnia [...], pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku poprzednim. W rozpoznawanej sprawie skarżąca w złożonym przez siebie w dniu [...] oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych o zawartości powyżej do 18 % alkoholu wskazała, że wyniosła ona [...] zł, natomiast kontrola wykazała, że wartość ta wyniosła [...] zł. Skarżąca tłumaczy, iż składając rozliczenie bardzo się spieszyła i nie wie nawet co złożyła, bo nie posiada kopii oświadczenia. Wskazana przez skarżącą okoliczność nie może jednak wyłączać jej odpowiedzialności jako przedsiębiorcy za niespełnienie warunków prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie sprzedaży napojów alkoholowych, jakie nakłada ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Uzasadniając zaskarżoną decyzję Kolegium słusznie wskazało, iż decyzja w przedmiocie cofnięcia zezwolenia jest decyzją związaną, o czym świadczy posłużenie się przez ustawodawcę w przepisie art. 18 ust. 10 ustawy zwrotem: "zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, organ zezwalający cofa w przypadku: (...)". W konsekwencji w razie wystąpienia złamania którejkolwiek zasady sprzedaży napojów alkoholowych określonych w ustawie, organ zobowiązany jest zastosować sankcję przewidzianą w art. 18 ust. 10 ustawy. Wskazanie przez skarżącą w oświadczeniu z dnia 29 stycznia 2016 r. danych nieodpowiadających rzeczywistości, stanowi jednoznacznie o tym, iż w okolicznościach niniejszej sprawy dane te były fałszywe. W myśl art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, organ zezwalający cofa w przypadku przedstawienia fałszywych danych w oświadczeniu, o którym mowa w art. 111 ust. 4. Zdaniem Sądu, podane przez skarżącą dane nie wynikały z pomyłki lecz były danymi fałszywymi, o jakich mowa w cytowanym powyżej przepisie. Należy bowiem podkreślić, że w niniejszej sprawie ujawniony błąd nie mieści się w granicach oczywistej omyłki, czy też błędu rachunkowego jak chce tego skarżąca. Wskazuje na to przede wszystkim rząd wielkości tej pomyłki, która wyniosła [...] zł na korzyść skarżącej. Tego rodzaju pomyłka przy wykazanej przez skarżącą wartości sprzedaży napojów alkoholowych zawierających powyżej 18 % zawartości alkoholu – [...] zł przy rzeczywistej wartości tej sprzedaży - [...] zł nie mogła zostać przez organ potraktowana jako błąd rachunkowy. Różnica pomiędzy rzeczywistą wartością sprzedaży i wartością wykazaną przez skarżącą wskazuje, w ocenie Sądu, na to że celem takiego działania było zaniżenie wysokości opłaty. Nie zasługiwały zatem na uwzględnienie wyjaśnienia skarżącej, iż błąd ów był konsekwencją dokonanych w pośpiechu obliczeń i złożenia oświadczenia w ostatnim dniu. Nie ulega bowiem wątpliwości, że skarżąca jako przedsiębiorca miała obowiązek wykazania należytej staranności w tym zakresie. Poza tym, w sytuacji, gdyby skarżąca miała wątpliwości, jaką wartość powinna była podać, mogła zwrócić się do organu o wyjaśnienie tej kwestii, a przed złożeniem oświadczenia mogła ponownie sprawdzić wielkość sprzedaży na podstawie dokumentacji księgowej prowadzonego sklepu, czy też posłużyć się osobą trzecią, posiadającą odpowiednią wiedzę i kwalifikacje do wykonania w oparciu o ewidencję księgową odpowiednich wyliczeń. Stąd również stan zdrowia skarżącej nie mógł mieć wpływu na dokonaną w niniejszej sprawie ocenę prawną. Jeżeli bowiem skarżąca pomimo problemów zdrowotnych zdecydowała się prowadzić działalność gospodarczą, to powinna mieć świadomość tego, że zły stan zdrowia nie zwalnia jej z obowiązku przestrzegania przepisów prawa tę działalność regulujących, a w konsekwencji powinna dołożyć wszelkich starań, aby zadośćuczynić wszelkim obowiązkom wynikającym z prowadzenia tej działalności, jeżeli nie osobiście to za pomocą innych osób. Podsumowując stwierdzić należy, że organy orzekające w niniejszej sprawie prawidłowo ustaliły stan faktyczny, a następnie prawidłowo dokonały wykładni przepisów prawa, w szczególności stosując art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Ustawodawca nie pozostawił bowiem w tej materii swobody organom administracji stanowiąc, że zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych podlega cofnięciu w przypadkach enumeratywnie wskazanych w art. 18 ust. 10 ustawy, czego skarżąca miała świadomość podpisując oświadczenie z dnia 29 stycznia 2016 r., zawierające w treści pouczenie, że przedstawienie fałszywych danych powoduje cofnięcie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, zgodnie z art. 18 ust. 10 pkt 5 ww. ustawy. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w S., na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.