II SA/Sz 1459/16
WyrokWSA w Szczecinie2017-03-23
Skład orzekający: Barbara Gebel, Renata Bukowiecka-Kleczaj, Katarzyna Sokołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami może zostać wydana, gdy planowana inwestycja (linie energetyczne i światłowodowe) służy prywatnemu inwestorowi, a nie celowi publicznemu w ścisłym tego słowa znaczeniu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że realizacja inwestycji polegającej na ułożeniu linii elektroenergetycznych, służących do dystrybucji energii elektrycznej, stanowi cel publiczny w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami, niezależnie od tego, kto jest jej inwestorem. Spełnione zostały przesłanki z art. 124 ust. 1 i 3 u.g.n., w tym przeprowadzenie rokowań z właścicielem nieruchomości, co uzasadniało ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości.Stan faktyczny
Właściciel nieruchomości M. Ż. zaskarżył decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Starosty ograniczającą sposób korzystania z części jego nieruchomości na potrzeby założenia i przeprowadzenia odcinków kablowych linii energetycznych 30 kV wraz z liniami światłowodowymi. Skarżący zarzucał, że inwestycja nie stanowi celu publicznego, a organy naruszyły przepisy prawa materialnego i proceduralnego, w tym wymóg przeprowadzenia rokowań. Organy administracji uznały, że inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i stanowi cel publiczny, a rokowania zostały przeprowadzone.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj, Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Teresa Zauerman, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 marca 2017 r. sprawy ze skargi M. Ż. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...], wydaną
na podstawie art. 124 ust. 1, 2, 3 i 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015r. poz. 1774 ze zm.), Starosta B.
po rozpatrzeniu wniosku Spółki A, ograniczył sposób korzystania z części nieruchomości gruntowych, obejmujących działki ewidencyjne o numerach [...] o łącznej powierzchni [...] ha, położonych w obrębie U., gmina K. oraz działki nr [...] o łącznej powierzchni [...] ha położonych w obrębie U., gmina K., stanowiących własność M. Ż., poprzez zezwolenie Spółka A na założenie i przeprowadzenie na części przedmiotowych nieruchomości odcinków kablowych linii energetycznych 30 kV wraz z liniami światłowodowymi, tj. przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej i sygnalizacji, do GPO K., zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przyjętym uchwałą Rady Miejskiej w Karlinie z dnia 7 maja 2015 r., nr VIII/78/2015.
W decyzji organu powiatowego wskazano, że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości dotyczy części nieruchomości zaznaczonych na załączonej do decyzji mapie: o powierzchni [...] m 2 (zaznaczonej na mapie kolorem czerwonym i żółtym), w okresie budowy (założenie i przeprowadzenie odcinków kablowych linii energetycznych wraz z liniami światłowodowymi) – 20 dni, o powierzchni [...] m2 (zaznaczonej na mapie kolorem czerwonym) w okresie użytkowania – na czas nieoznaczony i o powierzchni [...] m2 (zaznaczonej na mapie kolorem czerwonym i żółtym) w okresie użytkowania w celu konserwacji i usuwania awarii – na czas nieoznaczony. Jednocześnie nałożono na spółkę A obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po założeniu lub przeprowadzeniu przewodów i urządzeń.
M. Ż. zaskarżył decyzję Starosty B. do Wojewody Z. zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego:
- art. 124 ust. 1 w zw. z art. 6 pkt 2 i art. 112 u.g.n., poprzez błędne przyjęcie,
że wniosek Spółka A dotyczy zamierzenia inwestycyjnego będącego inwestycją celu publicznego,
- art. 124 ust. 3 u.g.n., poprzez błędne przyjęcie, że wniosek Spółka A spełniał wymagania dotyczące przeprowadzenia rokowań poprzedzających wystąpienie z wnioskiem,
- art. 124 u.g.n., poprzez naruszenie wymogu, iż decyzja w sprawie ograniczenia sposobu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości musi regulować ograniczenie w korzystaniu z nieruchomości w ściśle określonych ramach czasowych, zbyt ogólnikowe i nieprecyzyjne określenie przedmiotu czasowego zajęcia,
- naruszenie art. 6, art. 7, art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. wyrażające się w bezprawnym zastosowaniu art. 124 ust. 1 u.g.n. do urządzeń infrastruktury technicznej nie mających charakteru publicznego, niezbadanie i niedokładne wyjaśnienie stanu sprawy, brak uzasadnienia prawnego zaskarżonej decyzji oraz jakichkolwiek wyjaśnień co do zasadności przyjęcia, że zamierzenie inwestycyjne jest inwestycją celu publicznego.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Wojewoda Z. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy wyjaśnił, że do podania Spółka A załączone zostały między innymi mapa z przebiegiem planowanej inwestycji, wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwałą Rady Miejskiej w Karlinie z dnia 7 maja 2015 r. oraz materiały mające potwierdzać przeprowadzenie rokowań z właścicielem nieruchomości.
Następnie Wojewoda stwierdził, że analiza przepisów prawa oraz zgromadzonego materiału dowodowego prowadzi do wniosku, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Organ wyjaśnił, że materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił art. 124 ust. 1 u.g.n., w myśl którego starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej może ograniczyć w drodze decyzji sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody.
Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Zgodnie z art. 124 ust. 2 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, udziela zezwolenia z urzędu albo na wniosek organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego, innej osoby lub jednostki organizacyjnej.
Dalej organ wskazał, że w art. 124 ust. 3 u.g.n. zawarty jest wymóg, aby udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, było poprzedzone rokowaniami
z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań.
Wojewoda argumentował, że wynikające z art. 124 u.g.n. uprawnienie organu administracyjnego do ograniczenia prawa właściciela ma charakter wyjątkowy. Ustawodawca uzależnił możliwość udzielenia przez starostę zezwolenia na ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości przez podmiot realizujący konkretne przedsięwzięcie od spełnienia dwóch ściśle określonych przesłanek. Ingerencja w konstytucyjnie chronione prawo własności możliwa jest tylko w sytuacji, gdy plan miejscowy przewiduje dla danej nieruchomości realizację celu publicznego lub wydana została decyzja o lokalizacji celu publicznego w przypadku braku planu miejscowego. Drugim wymogiem jest aby wystąpienie z wnioskiem dany podmiot poprzedził przeprowadzeniem z właścicielem nieruchomości rokowań mających na celu udostępnienie przez niego nieruchomości w sposób dobrowolny.
Organ podkreślił, że w wydanej decyzji zakres ograniczenia prawa własności lub użytkowania wieczystego musi być ściśle określony, co oznacza, że konieczne jest jednoznaczne wskazanie przebiegu inwestycji przez nieruchomość, jak i zakresu uszczuplenia władztwa właściciela, i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji. Istnienie planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji lokalizacyjnej, przewidującej realizację na danym terenie inwestycji realizującej cel publiczny w rozumieniu art. 6 u.g.n., jest jedynie warunkiem niezbędnym do podjęcia negocjacji z właścicielem nieruchomości celem jej udostępnienia, a w przypadku gdyby do ugody nie doszło - do wydania decyzji na podstawie art. 124 u.g.n.
W ocenie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie zostały spełnione przesłanki zastosowania instytucji ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, o której mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n.
Wniosek Spółki A dotyczy założenia i przeprowadzenia na ww. nieruchomościach odcinków kablowych linii energetycznych wraz z liniami światłowodowymi w celu realizacji inwestycji służącej przesyłaniu energii elektrycznej z farmy wiatrowej. Niewątpliwie, przedmiotowa inwestycja jest inwestycją celu publicznego, co potwierdza zapis art. 6 pkt 2 u.g.n.
Wojewoda Z. wyjaśnił, że omawiana inwestycja zgodna jest
z ustaleniami ww. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podjętego uchwałą Nr VIII/78/2015 Rady Miejskiej w Karlinie z dnia 07.05.2015 r. Przedmiotem tego planu jest przeznaczenie terenów o dotychczasowym użytkowaniu rolniczym na tereny rolnicze z możliwością lokalizacji elektrowni wiatrowych wraz ze strefą oddziaływania i sieciami oraz obiektami i urządzeniami infrastruktury technicznej. Zgodnie z powyższym planem, objęte wnioskiem działki posiadają następujące przeznaczenie: działki nr [...] tereny gruntów rolnych stanowiące strefę ochronną oddziaływania elektrowni wiatrowych; działki nr [...] - tereny gruntów rolnych stanowiące strefę ochronną oddziaływania elektrowni wiatrowych, 10 EW (część) - teren lokalizacji elektrowni wiatrowych i infrastruktury towarzyszącej. Stosownie do zapisów planu dotyczących zasad zagospodarowania terenu (R, EW) dopuszcza się prowadzenie linii elektroenergetycznych i teletechnicznych oraz sieci infrastruktury technicznej oraz lokalizację towarzyszących im obiektów i urządzeń.
W ocenie Wojewody, organ I instancji precyzyjnie wskazał w treści zaskarżonej decyzji sposób uszczuplenia władztwa nad przedmiotową nieruchomością, w zakresie niezbędnym do wykonania inwestycji. Decyzja zawiera załącznik graficzny - mapę w skali 1:2000, obrazującą przebieg inwestycji przez ww. działki. Dalej organ odwoławczy, powołując się na wyrok NSA z dnia 22 lutego 2012 r., sygn. akt I OSK 357/11wywiódł, że ustawodawca w art. 124 ust. 1 u.g.n. nie formułuje obowiązku określenia, w wydanej na jego podstawie decyzji, kolejności prac i szczegółowego sprecyzowania ich harmonogramu. Kwestia ta nie mieści się bowiem w granicach sprawy dotyczącej ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Każdy z etapów procesu inwestowania (m. in. planowanie i zagospodarowanie przestrzenne, uzyskanie tytułu do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, projektowanie obiektu budowlanego) stanowi autonomiczną, w zakresie orzekania, procedurę w ramach której zapadają rozstrzygnięcia wynikające z przepisów prawa materialnego regulujących daną fazę realizacji przedsięwzięcia.
Odnosząc się do ustanowionego w art. 124 ust. 3 u.g.n. obowiązku przeprowadzenia rokowań organ odwoławczy wyjaśnił, że jego celem jest umożliwienie konsensualnego załatwienia sprawy. W sytuacji, gdy właściciel nie odpowiedział na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażeniu zgody albo strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia -rokowania należy uznać za bezskuteczne. Przepis art. 124 u.g.n. nie określa ani formy rokowań, ani sposobu ich dokumentowania, jak też nie określa wiążąco momentu, w którym przesądzone zostaje, że rokowania należy uznać za nieprzynoszące skutku w postaci porozumienia stron.
Na podstawie znajdujących się w aktach przedmiotowej sprawy materiałów
z przebiegu rokowań organ odwoławczy stwierdził, że przed wystąpieniem z wnioskiem inwestor przeprowadził z właścicielem nieruchomości rokowania dotyczące uzyskania zgody na wykonanie prac, jednakże do porozumienia nie doszło. Z okoliczności sprawy wynika, że wnioskodawca miał rzeczywistą wolę załatwienia sprawy na drodze cywilnoprawnej. Rokowania miały charakter rzeczywisty (nie pozorny), o czym świadczy treść zgromadzonych w aktach sprawy materiałów. Z przedłożonych dowodów wynika, że inwestor wyjaśnił właścicielowi nieruchomości, na czym będzie polegała inwestycja; nawiązując do korespondencji prowadzonej z poprzednimi właścicielami nieruchomości, zaproponował kontynuację rokowań; przedstawił przebieg trasy linii na terenie przedmiotowych działek i warunki finansowe ewentualnej umowy. W pismach kierowanych do właściciela inwestor wskazywał, że jest otwarty na uzgodnienia i ewentualną korektę trasy linii kablowej, w celu uniknięcia kolizji z przedmiotową inwestycją. W piśmie z dnia 21.06.2016 r. M. Z., nawiązując do pisma z dnia 15.06.2016 r., poinformował Spółkę A, że nie jest zainteresowany ofertą współpracy.
Wojewoda podkreślił, że z zebranej dokumentacji jasno wynika, co stanowiło przedmiot rokowań i jaki był ich zakres. W świetle zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego nie ma wątpliwości, że właściciel nieruchomości nigdy nie udzielił pisemnej zgody, na podstawie której inwestor uzyskałby uprawnienie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Należy podkreślić, że w trybie
art. 124 u.g.n. nie podlega weryfikacji okoliczność, że inwestor zaproponował właścicielowi (użytkownikowi wieczystemu) warunki, które są dla niego korzystne,
czy takie, które są nie do przyjęcia. Ustawa nie nakłada obowiązku uzyskania
w rokowaniach wyniku pozytywnego, mówi jedynie o konieczności przeprowadzenia takich rokowań, natomiast w treści art. 124 ust. 1 u.g.n. przewiduje prawo domagania się wydania decyzji w sytuacji gdy właściciel (użytkownik wieczysty) odmawia wyrażenia zgody na ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Jeżeli zatem nie dochodzi do zawarcia umowy mimo prowadzonych rokowań, to należy uznać, że właściciel nie wyraził zgody na wykonywanie prac na nieruchomości.
Zdaniem organu II instancji, Starosta B. wyjaśnił wszystkie istotne okoliczności, mające znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia,
i zgromadził potrzebny materiał dowodowy. Organ I instancji przed wydaniem decyzji poinformował strony o przysługujących im, w myśl art. 10 § 1 k.p.a., uprawnieniach. Zgodnie zaś z art. 107 k.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy.
M. Ż. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na decyzję Wojewody Z. podnosząc zarzuty naruszenia:
- art. 6 u.g.n., poprzez przyjęcie, że wykonanie na działkach nr [...] odcinków kablowych linii energetycznych 30 kV wraz z linami światłowodowymi tj. przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej i sygnalizacji, do GPO K. stanowi cel publiczny, podczas gdy nie każdy odcinek sieci i nie każde urządzenie infrastruktury technicznej jest inwestycją celu publicznego w rozumieniu tego przepisu, a już z całą pewnością nie są nimi sieci i urządzenia, które - tak jak w tym przypadku - mają służyć potrzebom tylko jednego podmiotu;
- art. 124 § 1 w zw. z art. 112 ust. 1 u.g.n., poprzez przyjęcie, iż w tej sprawie przepis ten ma zastosowanie, pomimo tego, że ani w tekście uchwały Nr VIII/78/15 z dnia 7 maja 2015 r. Rady Miejskiej w Karlinie w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu położonego w obrębie Mierzyn, Mierzynek, Ubysławice i Wyganowo w gminie Karlino dla terenów lokalizacji elektrowni wiatrowych wraz z infrastrukturą towarzyszącą (Dz. Urz. Woj. Zachodniopom. Poz. 2358), ani w jej załączniku graficznym nie określono rozmieszczenia odcinków kablowych linii energetycznych 30 kV wraz z linami światłowodowymi (czyli infrastruktury technicznej obsługującej elektrownie wiatrowe prywatnego inwestora) jako inwestycji celu publicznego (art. 15 ust. 3 pkt 4a i 4b ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; jedn. tekst: Dz. U. z 2016 r., poz. 778 ze zm), ponieważ inwestycja ta nie jest w ogóle inwestycją celu publicznego w rozumieniu art. 5 pkt 2 tej ustawy,;
- art. 21 ust. 2 Konstytucji RP, poprzez niedopuszczalną rozszerzającą interpretację tego przepisu i dokonanie w tym przypadku tego szczególnego rodzaju wywłaszczenia nie na cele publiczne,
- naruszenie art. 6 i 7 k.p.a., poprzez bezprawne (wbrew treści art. 21 ust. 2 Konstytucji RP i art. 124 § 1 w zw. z art. 112 ust. 1 u.g.n.) dokonanie tego szczególnego rodzaju wywłaszczenia, pomimo tego iż organy administracji publicznej są obowiązane działać na podstawie przepisów prawa i stać na straży praworządności,
- art. 7 k.p.a., poprzez nieustalenie, czy w Planie określono rozmieszczenia odcinków kablowych linii energetycznych 30 kV wraz z linami światłowodowymi (czyli infrastruktury technicznej obsługującej elektrownie wiatrowe prywatnego inwestora) oraz czy inwestycja ta jest w ogóle inwestycją celu publicznego w rozumieniu art. 5 pkt 2 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
- art. 107 § 3 k.p.a., poprzez nierzetelne, pobieżne, a przez to nieodnoszące się
w ogóle do stanu faktycznego i prawnego tej sprawy, uzasadnienie prawne zaskarżonej decyzji administracyjnej oraz nieodniesienie się do zasadniczych zarzutów podniesionych w odwołaniu,
- art. 11 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu decyzji zasadności przesłanek, którymi Organ kierował się przy załatwianiu przedmiotowej sprawy administracyjnej,
- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez jego zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji administracyjnej wydanej z rażącym naruszeniem prawa.
Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty B. z dnia [...] r., ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i poprzedzającej ją decyzji Starosty B. z dnia [...] r., a także zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Z. wniósł o jej oddalenie
i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Uczestnik postępowania Spółka A w obszernym piśmie procesowym z dnia 14 marca 2017 r. przedstawiła własne stanowisko w sprawie
i wniosła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 - j.t. ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 - j.t. ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności
z prawem wykazała, że nie narusza ona prawa. Przedmiotem skargi jest decyzja, którą ograniczono skarżącemu sposób korzystania z nieruchomości.
Jak słusznie zauważył skarżący, ograniczenie sposobu korzystania
z nieruchomości stanowi szczególnego rodzaju wywłaszczenie. W tym miejscu wypada zauważyć, że jakkolwiek prawo własności z mocy art. 64 Konstytucji RP i art. 140 Kodeksu cywilnego, dalej "k.c.", podlega ochronie, to jednak w przypadkach ściśle określonych przepisami może ono podlegać ograniczeniu.
Jednym z ustawowo określonych przypadków ograniczenia prawa własności jest, przewidziana w art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, możliwość ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Jako, że stanowi ona ingerencję
w prawo własności jest dopuszczalna wyłącznie przy zachowaniu określonych
w art. 124 u.g.n. warunków.
Zgodnie z art. 124 ust. 1 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania
z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Stosownie do art. 124 ust. 3 u.g.n. udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań.
W niniejszej sprawie decyzja Starosty B. została wydana na wniosek Spółka A, która do wniosku dołączyła dokumenty potwierdzające przeprowadzenie rokowań z właścicielem nieruchomości, których dotyczy wniosek. Inwestycja – zgodnie z wnioskiem polegać ma na budowie linii kablowych do przesyłu energii elektrycznej i danych teletechnicznych.
Jak wynika z akt postępowania, działki stanowiące własność skarżącego,
na terenie których, między innymi zrealizowana ma zostać planowana inwestycja,
w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, przyjętym uchwałą Rady Miejskiej w Karlinie z dnia 7 maja 2015 r., nr VIII/78/2015, dalej jako "m.p.z.p.", zlokalizowane są na terenach oznaczonych symbolem R – tereny gruntów rolnych, stanowiące strefę ochronną oddziaływania elektrowni wiatrowych (działki
nr [...]) oraz na terenach oznaczonych symbolami R i EW – teren lokalizacji elektrowni wiatrowej i infrastruktury towarzyszącej (działki [...]).
W § 5 pkt 2 a m.p.z.p. dla terenów oznaczonych na załączniku graficznym symbolem R dopuszczono prowadzenie linii elektroenergetycznych i teletechnicznych oraz sieci infrastruktury technicznej oraz lokalizację towarzyszących im obiektów i urządzeń. Natomiast dla terenów oznaczonych symbolem EW, zgodnie z § 8 pkt 1 i m.p.z.p. dopuszczono prowadzenie linii elektroenergetycznych i teletechnicznych oraz sieci, obiektów i urządzeń infrastruktury technicznej, zgodnie z wymogami obowiązujących w tym zakresie norm i odrębnych przepisów branżowych.
Przed wystąpieniem z wnioskiem o wydanie decyzji w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n., inwestor wystąpił do skarżącego z propozycją zawarcia umowy o zezwolenie na położenie i eksploatację kabli wraz z ustanowieniem służebności przesyłu. Propozycja nie spotkała się z akceptacją skarżącego, który pismem z dnia 21 czerwca 2017 r. poinformował inwestora, że nie jest zainteresowany ofertą w powyższym zakresie.
W ocenie Sądu, organ dokonał trafnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego uznając, że planowana inwestycja mieści się w kategorii wymienionych
w art. 12 ust. 1 u.g.n. Niewątpliwie bowiem ułożenie linii elektroenergetycznych służy do przesyłania energii elektrycznej, a między innymi takie wykorzystanie gruntów należących do skarżącego zostało przewidziane w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego zaś linie, o których mowa mają zostać poprowadzone do stacji GPO K., a następnie włączone do sieci przesyłowych. Bezsprzecznie zatem realizacja tej inwestycji przyczyni się do zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego.
W świetle orzecznictwa sądów administracyjnych realizowane przez inwestora przedsięwzięcie polegające na ułożeniu linii elektrotechnicznych, służących do dystrybucji energii elektrycznej jest celem publicznym i inwestycją celu publicznego
w rozumieniu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Stosownie bowiem do art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami celem publicznym w rozumieniu ustawy jest budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Przy tak sformułowanym zapisie ustawowym, dla oceny spełnienia przesłanki "celu publicznego" nie ma znaczenia kto ten cel ustawowy realizuje i kto jest jego inwestorem – Skarb Państwa, samorząd terytorialny czy inna osoba prawna. Również nie ma znaczenia czy na danym obszarze ma ona charakter tranzytowy czy też docelowy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 1243/15 oraz I OSK 1193/15).
Wskazać przy tym należy, że decyzja ograniczająca sposób korzystania
z nieruchomości może zawierać tylko takie rozstrzygnięcia, które są zgodne z planem lub z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wymóg zachowania zgodności ograniczenia wynikającego z decyzji o czasowym zajęciu nieruchomości z planem miejscowym lub z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego odnosi się przede wszystkim do obszaru nieruchomości, który objęty został przeznaczeniem pod budowę publicznych urządzeń infrastruktury technicznej lub na którym ustalona została lokalizacja tego typu inwestycji. Tylko bowiem wobec takiej części obszaru nieruchomości może być wydana decyzja o zezwoleniu na czasowe jej zajęcie, który to obszar jest niezbędny dla posadowienia na nim tych urządzeń oraz wykonania związanych z tym posadowieniem robót budowlanych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt I OSK 664/08, dostępny w CBOSA na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Skoro zaś decyzja wprowadzająca ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości ma być zgodna z planem lub z decyzją lokalizacyjną również w zakresie obszaru ograniczenia, to także z tego względu musi zawierać precyzyjne rozstrzygnięcie co do obszaru zajętej nieruchomości. Zbadanie wymogu zgodności z planem lub z decyzją lokalizacyjną
w zakresie obszaru zajętego nie byłoby możliwe bez rozstrzygnięcia w zakresie obszaru w decyzji. Decyzja nie może jedynie powoływać się na brzmienie planu lub decyzji lokalizacyjnej. Musi ona wyraźnie rozstrzygać o zakresie ograniczenia prawa korzystania przez właściciela z nieruchomości.
W niniejszej sprawie zaskarżone rozstrzygnięcie zawiera precyzyjne wskazanie jakiego obszaru dotyczy, co wynika zarówno z sentencji decyzji Starosty B. jak i załącznika graficznego.
Odnosząc się do postawionych w skardze zarzutów stwierdzić należy, iż nie doszło w niniejszej sprawie do naruszenia art. 6 pkt 2 u.g.n. oraz art. 124 ust. 1
i art. 112 u.g.n., bowiem jak wyżej wskazano ingerencja w prawo własności skarżącego miała uzasadnione realizacją celu publicznego podstawy, a skoro tak to nie można również w niniejszej sprawie mówić o naruszeniu art. 22 ust. 1 Konstytucji RP.
Wbrew twierdzeniom skarżącego organ nie naruszył wskazanych w skardze przepisów proceduralnych, bowiem w sprawie zgromadzono wyczerpujący materiał dowodowy, który został poddany wnikliwej ocenie, a następnie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ dokonał obszernej analizy przepisów prawa, odnosząc je do ustalonego w sprawie stanu faktycznego, co z kolei przeczy tezie o naruszeniu art. 107 § 3 k.p.a. Analiza ta doprowadziła do trafnego wniosku, iż w niniejszej sprawie wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości było prawnie dopuszczalne, bowiem spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 124 ust. 1 i 3 u.g.n.
Zaznaczyć w tym miejscu należy, że organ odwoławczy, wyjaśniając podstawy rozstrzygnięcia, szczegółowo odniósł się do podnoszonych przez skarżącego
w odwołaniu zarzutów, które dotyczyły przede wszystkim kwalifikacji planowanego przedsięwzięcia oraz nieprzeprowadzenia wymaganych rokowań. W tym ostatnim zakresie Sąd w pełni podziela wyartykułowany przez Wojewodę Z. pogląd, iż art. 124 ust. 3 u.g.n. nie zawiera szczegółowych wytycznych co do formy i sposobu prowadzenia rokowań, nie wymaga również aby zakończyły się one sukcesem. Skoro tak, to za dopuszczalne i wypełniające dyspozycję art. 124 ust. 3 u.g.n. należy przyjąć każde działanie inwestora ukierunkowane na polubowne załatwienie kwestii związanych z wykorzystaniem w trakcie prowadzenia inwestycji cudzej nieruchomości. Jak trafnie zauważył Wojewoda przywołana regulacja nie wymaga określonego zakończenia prowadzonych rokowań. Należy zatem przyjąć, że mogą one zostać zakończone w każdym czasie i w dowolny sposób.
W niniejszej sprawie organ zasadnie uznał, że rokowania zostały przeprowadzone, bowiem inwestor przedłożył dokumenty z przeprowadzonych rokowań – propozycję zawarcia umowy wraz z ustanowieniem służebności, skierowaną do skarżącego oraz odpowiedź skarżącego, z której wprost wynikało, że nie jest nią zainteresowany. Dawało to inwestorowi, w ocenie Sądu, uzasadnione podstawy do uznania, że skarżący nie zamierza podejmować dalszych rozmów na temat wykorzystania jego nieruchomości.
W tym stanie rzeczy uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło