II SA/Sz 146/11
PostanowienieWSA w Szczecinie2011-05-06
Skład orzekający: Monika Bieńkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że znajduje się w sytuacji materialnej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, pomimo niewykonania wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej. Pomimo wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających wydatki i dochody, skarżąca nie wykonała tego obowiązku. Brak tych informacji uniemożliwił sądowi merytoryczną ocenę wniosku i stwierdzenie, że strona znajduje się w sytuacji opisanej w przepisach, która uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania.Stan faktyczny
Strona skarżąca H. W. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie warunków zabudowy. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu, wniosła o jego zmniejszenie i przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W formularzu PPF podała informacje o swoim stanie rodzinnym i majątkowym. Sąd wezwał ją do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających wydatki i dochody, jednak skarżąca nie wykonała tego wezwania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z Jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie warunków zabudowy p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
H. W. wezwana do uiszczenia wpisu od złożonej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 10 grudnia 2010 r. wniosła o zmniejszenie wpisu do kwoty [...] zł, podnosząc, iż wpłata wpisu w kwocie [...] zł stanowi dla niej zbyt duże obciążenie finansowe. Do pisma skarżąca załączyła kserokopię zaświadczenia z którego wynika, że jest zatrudniona w firmie "P." S.A. i wynagrodzenie za miesiąc luty wyniosło [..] zł netto oraz zaświadczenie o wysokości zarobków córki M. W., które wyniosło [...] zł.
W formularzu PPF przesłanym na wezwanie Sądu skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W uzasadnieniu wniosku podała, że ani ona ani nikt z jej rodziny nie ma wykształcenia prawniczego, a tym samym nie zna się na interpretacji przepisów prawa.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca wskazała, że zamieszkuje z córką i wnuczkiem. Posiadany majątek to mieszkanie o powierzchni 56,8 m2, nieruchomość rolna – 0,17ha oraz garaż. Miesięczny dochód trzyosobowego gospodarstwa domowego wynosi [...] zł brutto i składa się na niego pensja wnioskodawczyni w wysokości [...] zł, pensja córki w wysokości [...] zł oraz alimenty na rzecz dziecka w wysokości [...] zł.
W ramach dodatkowego postępowania wyjaśniającego prowadzonego na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skarżąca została wezwana do przedłożenia w terminie 7 dni od daty doręczenia niniejszego pisma, pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie akt sprawy :
- dowodów potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych na utrzymanie mieszkania (np. prąd, gaz, woda) i innych niezbędnych wydatków w okresie ostatnich trzech miesięcy,
- wskazania w jakiej części córka partycypuje w kosztach ponoszonych na utrzymanie mieszkania,
- zaświadczenia o wysokości dochodów uzyskiwanych przez córkę w okresie ostatnich trzech miesięcy,
- dowodu potwierdzającego wysokość alimentów płaconych na rzecz dziecka ( np. kserokopia wyroku),
- wyciągów z posiadanych przez skarżącą i jej córkę rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
- oświadczenia, z jakich środków skarżąca zamierza finansować budowę domu jednorodzinnego w sprawie którego wystąpiła z wnioskiem o wydanie warunków zabudowy.
Powyższe zobowiązanie zostało doręczone H. .W. w dniu 8 kwietnia 2011 r., jednakże skarżąca nie wykonała go do dnia dzisiejszego.
Oceniając wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, referendarz sądowy zważył:
Instytucja prawa pomocy uregulowana w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) w zakres której wchodzi wnioskowane przez skarżącą częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, jest wyjątkiem od zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie przed sądem administracyjnym, zaś ciężar dowodu, jak we wszelkiej kategorii ulg i zwolnień, spoczywa na stronie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy, co wynika z redakcji przepisów art. 246 § 1 i 2 ww. ustawy.
Użycie określenia "gdy wykaże" wskazuje, że wnioskodawca ma przekonać rozpoznającego wniosek (referendarza sądowego lub sąd), że znajduje się w sytuacji opisanej w przepisach, uniemożliwiającej mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania.
Wskazać należy, że uchylenie się przez wnioskodawczynię od obowiązku nałożonego w trybie art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi przeszkodę wykluczającą merytoryczne rozpoznanie wniosku, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Zważyć należy, że przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy brak jest możliwości poszukiwania z urzędu faktów przemawiających na korzyść ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy. Dokonywana jest jedynie ocena w świetle art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy, tych okoliczności, które wskazała strona. Jedynym instrumentem służącym weryfikacji oświadczeń wnioskodawcy i tym samym umożliwiającym prawidłową ocenę jego kondycji finansowej, jest unormowanie zawarte w art. 255 ustawy, zgodnie z którym odpowiednich informacji, czy też dokumentów musi dostarczyć sam skarżący.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca wskazała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z córką i wnukiem, a dochód tej rodziny stanowi kwota 2.143 zł. Mając na uwadze złożony wniosek oraz przedmiot sprawy należało ustalić sytuację finansową wnioskodawczyni i jej rodziny, wysokość miesięcznie ponoszonych wydatków, oraz z jakich środków skarżąca zamierza finansować budowę domu.
Jednakże skarżąca, nie zastosowała się w całości do wezwania referendarza sądowego i nie wyjaśniła wszystkich kwestii związanych z sytuacją materialną, nadto potwierdzenie odbioru wezwania podpisał B. W.F – mąż, którego skarżąca w formularzu PPF nie wskazała.
W świetle powyższego uznano, że brak jest podstaw do uwzględnienia rozpoznawanego wniosku, bowiem wnioskodawczyni nie nadsyłając żądanych informacji nie wykazała, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej ją do przyznania prawa pomocy. Brak danych dotyczących sytuacji materialnej i płatniczej wnioskodawczyni uniemożliwia merytoryczne i pozytywne załatwienie żądania.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło