II SA/Sz 153/09

Dnia 3 kwietnia 2009 roku referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jego skargi na uchwałę Nr [...] Rady Gminy z dnia [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...] p o s t a n a w i a: odmówić zwolnienia od kosztów sądowych R. M. wniósł skargę na uchwałę Nr XXIII/235/08 Rady Gminy Postomino z dnia 29 października 2008 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Postomino. Skarżący, wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie [...] zł złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w którym wskazał, że uiszczenie wpisu jest niewykonalne gdyż prowadzi wraz z żoną nisko dochodowe gospodarstwo rolne i wszystkie środki finansowe zużył na zakup środków do produkcji rolnej. Ponadto spłaca kredyt klęskowy i ma na utrzymaniu studiującego syna. Skarżący podał, że jedynym jego dochodem jest dochód z gospodarstwa rolnego wynoszący ok. [...] zł brutto miesięcznie, posiada dom o pow. [...] m2, mieszkanie o pow. [...] m2 i nieruchomość rolną o pow. [...] ha, nie ma żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia [...] r. wnioskodawca oświadczył, że comiesięczne wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego wynoszą ok. [...] zł miesięcznie, a miesięczny bilet dla syna wynosi [...] zł. Ponadto wnioskodawca spłaca kredyt klęskowy od którego odsetki kwartalnie wynoszą [...] zł, oprócz tego spłaca inny kredyt którego rata miesięczna wynosi [...] zł. Skarżący oświadczył, że środki zgromadzone na rachunku bankowym w kwocie [...] zł przeznacza na bieżące wydatki związane z utrzymaniem rodziny i gospodarstwa domowego. Skarżący przedłożył m. in. wyciąg z rachunku bankowego, zaświadczenia potwierdzające że syn studiuje, zaświadczenie z Gminnego Ośrodka Opieki Społecznej w P, że nigdy nie korzystał z pomocy opieki społecznej, rachunki za bilet miesięczny dla syna, dowody płacenia rat kredytów, dowód kupna oleju napędowego w [...] r. za kwotę [...] zł, dowód kupna nawozów w [...] r. za kwotę [...] zł, dowód opłacenia I raty podatku rolnego za [...] r., dowód ponoszonych opłat za dostawę energii elektrycznej (ok. [...] zł miesięcznie) oraz za telefon (ok. [...] zł miesięcznie). Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 ww. ustawy). Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy). Zatem instytucja prawa pomocy ma na celu umożliwienie osobom nie posiadającym żadnych środków finansowych bądź posiadającym ograniczone środki finansowe zaspokajające tylko podstawowe potrzeby życiowe, dochodzenia ich praw przed sądem. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawca podał, że uzyskuje miesięczny dochód brutto z gospodarstwa rolnego w kwocie [...] zł i nie ma żadnych oszczędności. Jednakże w odpowiedzi na wezwanie do przedłożenia dodatkowych dokumentów podał, że ma na rachunku bankowym kwotę [...] zł którą przeznacza na bieżące wydatki. Już tylko z tego faktu wynika, że oświadczenie skarżącego złożone na urzędowym formularzu, iż uiszczenie wpisu sądowego w kwocie [...] zł jest niewykonalne z powodu niskich dochodów, jest nieprawdziwe. Z przedłożonych przez wnioskodawcę dowodów wynika, że w [...] r. wydał ponad [...] zł na olej napędowy, w [...] r. ponad [...] zł na nawozy, zapłacił też I ratę podatku rolnego w kwocie [...] zł. Skarżący posiada gospodarstwo rolne o pow. [...] ha, dom o pow. [...] m2 i mieszkanie o pow. [...] m2, ma także znaczne oszczędności. W tej sytuacji bark jest jakichkolwiek podstaw do uznania, że skarżący jest osobą ubogą, znajdującą się w sytuacji uniemożliwiającej opłacenie wpisu sądowego od skargi czy dalszych kosztów postępowania w sprawie. Należy zauważyć, że ponoszenie przez strony kosztów postępowania związanych z ich udziałem w sprawie wynikające z art. 199 p.p.s.a. jest zasadą, a zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów jest wyjątkiem od tej zasady i może mieć miejsce jedynie w sytuacji gdy strona wykaże, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do skorzystania z pomocy. W niniejszej sprawie sytuacja taka nie zachodzi. Ponadto, w razie gdy skarga okaże się uzasadniona, skarżący będzie mógł się domagać zwrotu od Rady Gminy Postomino poniesionych kosztów postępowania w całości. Wniosek w tej sprawie należy złożyć do Sądu najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie wyroku (art. 200 i art. 210 § 1 p.p.s.a.). Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.