II SA/Sz 157/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki,, Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Protokolant Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi K. S. i S. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję Wójta Gminy z dnia [...] Nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., decyzją z dnia [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 59 ust. 1 w związku z art. 61, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717), utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy D. z dnia [...], odmawiającej K. S. i S. S. ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego, jednorodzinnego z garażem na działkach nr nr 311/09 i 311/91 położonych w D. Z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, co następuje: K. S. i S. S., pismem z dnia 27 sierpnia 2007r., zwrócili się do Wójta Gminy D. z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie domu mieszkalnego, jednorodzinnego z garażem na działkach nr 311/90 i 311/91 o łącznej pow. 1.624 m². Decyzją z dnia [...] Wójt Gminy D., w wyniku rozpatrzenia wniosku, odmówił ustalenia warunków zabudowy dla wnioskowanego zamierzenia. W uzasadnieniu wskazał, że żadna z działek sąsiednich w wyznaczonym obszarze analizowanym nie jest zabudowana budynkiem mieszkalnym. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wnieśli o jej uchylenie oraz o wydanie warunków zabudowy dla inwestycji planowanej na działkach nr 311/90 i 311/91. Odwołujący się wskazywali, że do chwili obecnej wydane już zostały warunki zabudowy dla działek dostępnych z tej samej drogi publicznej o nr 311/110, 311/140 i 311/143. Nadto podnieśli, że teren analizowany został przez organ pierwszej instancji wyznaczony w minimalnej szerokości, co stoi w sprzeczności z przepisem art. 7 K.p.a. oraz nie uwzględnia sąsiedztwa urbanistycznego terenów wiejskich. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., powołaną na wstępie decyzją z dnia [...], utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności z załączników graficznych, wynika, iż przedmiotowe działki nr 311/90 i 311/91 są gruntami rolnymi, znajdują się w większym kompleksie działek rolnych niezabudowanych. Podstawą zaś do ustalenia warunków zabudowy, wynikająca z przepisu art. 61 ust.1 pkt 1 ustawy, jest, aby co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej była zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuowania funkcji, parametrów, cech i gabarytów kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Z powyższego przepisu, zdaniem organu odwoławczego, wynika również, że chodzi o działkę zabudowaną tj. na której roboty budowlane zostały już przeprowadzone, a nie takie dla, których wydano decyzję o warunkach zabudowy. Reasumując Kolegium stwierdziło, że w istniejącym stanie faktycznym i prawnym brak możliwości ustalenia warunków zabudowy dla wnioskowanej inwestycji. W skardze na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. K. S. i S. S. wnieśli o jej uchylenie i przekazanie prawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu skarżący zarzucili, że organ pierwszej instancji sporządził załącznik graficzny do decyzji na wybiórczo kserowanej mapie, a nie na załączonej do wniosku kopii mapy zasadniczej obejmującej swym zakresem zabudowę. Dalej skarżący wskazali, że teren objęty wnioskiem ma dostęp do drogi publicznej - ul. D. Ponadto podnieśli, że jeżeli w roku 2007 było możliwe ustalenie warunków zabudowy oraz wydanie pozwolenia na budowę na działkach sąsiednich, to na działkach objętych wnioskiem powinny obowiązywać takie same kryteria. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z przepisami prawa doprowadziła do uznania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem decyzja ta wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego, jaki i procesowego. W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca dotyczą odmowy ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji skarżących i wydane zostały na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Zgodnie z art. 59 ust. 1 tej ustawy zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Z kolei wydanie takiej decyzji jest uzależnione od łącznego spełnienia warunków określonych w art. 61 ust. 1 tej ustawy, a mianowicie: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi. Istotny w rozpoznawanej sprawie jest warunek zawarty w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy, który określany jest jako "zasada dobrego sąsiedztwa". Dokonując oceny, czy w rozpoznawanej sprawie zostały spełnione przesłanki z art. 61 ust. 1 pkt 1 tej ustawy organ pierwszej instancji powinien wytyczyć tzw. obszar analizowany, zgodnie z § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588). Obszar taki w rozpatrywanej sprawie został wytyczony, jednakże organ w zasadzie wyznaczył obszar odpowiadający trzykrotności szerokości frontu działki skarżących. Wprawdzie od strony zachodniej obszar ten jest trochę szerszy, to jednak od strony wschodniej jest węższy niż trzy fronty działki. Taki sposób ustalenia wielkości obszaru analizowanego, z uwagi na nie zachowanie z każdej strony minimalnej szerokości trzech frontów działki, należy uznać za niezgodny z przepisami powołanego rozporządzenia. Wadliwe wyznaczenie obszaru analizowanego w rezultacie musiało doprowadzić do naruszenia przepisu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz załatwienia sprawy z pominięciem zasady wyrażonej w przepisie art. 7 K.p.a. Nadto należy wskazać, że jeżeli organ wyznacza do analizy minimalny obszar, to powinien uzasadnić dlaczego przyjął taki, a inny obszar. Uzasadnienie dla przyjętej wielkości obszaru analizowanego winno spełniać warunki określone w art. 107 § 3 k.p.a. i przekonywać stronę o słuszności tego wyboru. W przedmiotowej sprawie jest to o tyle istotne, że skarżący już w odwołaniu wskazywali, iż w niedalekiej odległości od ich działek istniej zabudowa mogąca stanowić podstawę do określenia wymagań dotyczących nowej zabudowy. Sąd analizując dołączoną do skargi mapę uznał, że twierdzenia skarżących nie są pozbawione podstaw. Z mapy tej wynika bowiem, że w odległości 200 – 300 m od działek objętych wnioskiem znajdują się zabudowane działki, które dostępne są z ul. D., w szczególności działka nr 314/53 czy nr 314/77. Nie jest również jasne czy ul. B. posiada status drogi publicznej, czy jest tylko drogą wewnętrzną. Gdyby ulica ta w istocie stanowiła drogę wewnętrzną, to również działka nr 1163 mogłaby być brana pod uwagę jako działka sąsiednia dostępna z tej samej drogi publicznej. Należy mieć tu na uwadze, iż działka sąsiednia to nie tylko działka bezpośrednio przylegająca do działki, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy. Warunek sąsiedztwa należy utożsamiać z tzw. sąsiedztwem urbanistycznym, niemającym wiele wspólnego ze wspólną granicą. Jeśli działka, na której planowana jest inwestycja, nie ma wspólnej granicy z żadną działką zabudowaną, niemniej jednak znajduje się w dość bliskiej (pod względem urbanistycznym) odległości od takiej zabudowy, nie ma przeciwwskazań do wydania decyzji o warunkach zabudowy. Należy też podkreślić, że tzw. sąsiedztwo urbanistyczne przedstawiać się będzie różnorodnie na terenach zwartej zabudowy miejskiej, na terenach wiejskich czy terenach rozproszonej zabudowy letniskowej. W świetle powyższych wywodów należało uznać, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem ww. przepisów prawa materialnego, a także prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych też względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 P.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a.